Thúc đẩy môi trường lưu trú không thuốc lá, bảo vệ sức khỏe cộng đồng

VHO - Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, Bộ Y tế Trần Thanh Tùng khẳng định, Chương trình bảng xếp hạng khách sạn tiêu biểu không thuốc lá lần thứ II năm 2026 có ý nghĩa quan trọng. Đây là chiến lược mang lại lợi ích kép: vừa bảo vệ cộng đồng, vừa nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch quốc gia.

Sáng 22.9, tại Hà Nội, Báo Văn Hóa (Bộ VHTTDL) phối hợp với Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế) và các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức Lễ phát động Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ II năm 2026, với chủ đề “Khách sạn xanh - không thuốc lá”.

Tham dự chương trình có ông Phạm Cao Thái, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ VHTTDL; ông Nguyễn Gia Hưng, Phó Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản, Ban Tuyên giáo Trung ương; ông Trần Hoàng Nam, Chủ tịch Quỹ Hỗ trợ phát triển du lịch; ông Trần Thanh Tùng, Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế); bà Đỗ Thị Hồng Xoan, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Chủ tịch Liên chi hội Khách sạn Việt Nam; bà Phạm Thị Thu Huyền, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Du lịch Hà Nội; ông Phạm Đắc Thi, Phó Hiệu trưởng Trường Sân khấu điện ảnh.

Về phía Ban Tổ chức, tham dự chương trình có Tổng Biên tập Báo Văn Hóa Nguyễn Anh Vũ, Trưởng Ban Tổ chức, cùng các thành viên Ban Tổ chức, đại diện một số cơ quan, đơn vị của Bộ VHTTDL, Bộ Y tế, Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam. Chương trình còn có sự tham gia của Á hậu 1 Hoa hậu Biển Việt Nam Toàn Cầu 2025 - Nguyễn Linh Chi.

Chương trình Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” được triển khai nhằm góp phần thực hiện các quy định của pháp luật về phòng, chống tác hại của thuốc lá trong lĩnh vực du lịch, đồng thời thúc đẩy việc xây dựng môi trường lưu trú văn minh, an toàn, thân thiện với sức khỏe cộng đồng. Với đặc thù là không gian phục vụ trực tiếp du khách, các cơ sở lưu trú có vai trò quan trọng trong việc hình thành chất lượng môi trường du lịch và trải nghiệm của khách.

Năm 2025, lần đầu tiên Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” được tổ chức, đã có 44 khách sạn đáp ứng các tiêu chí và được xếp hạng. Kết quả này tạo nền tảng để chương trình năm 2026 tiếp tục được triển khai với yêu cầu cao hơn về chất lượng, tính thực chất và độ tin cậy của quá trình đánh giá.

Điểm được nhấn mạnh trong lần thứ II là chương trình không đặt trọng tâm vào việc gia tăng số lượng khách sạn được công nhận.

Phát biểu tại Lễ phát động, ông Trần Thanh Tùng, Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, Bộ Y tế cho biết, sử dụng thuốc lá đã và đang gây ra gánh nặng lớn về bệnh tật và tử vong sớm tại Việt Nam.

Ước tính, mỗi năm thuốc lá gây ra hơn 100.000 ca tử vong. Đồng thời, thiệt hại kinh tế do sử dụng thuốc lá ước tính khoảng 108.000 tỉ đồng mỗi năm, tương đương khoảng 1,1% GDP, bao gồm các tổn thất về năng suất và lao động.

Việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá gây ảnh hưởng tiêu cực đối với phát triển kinh tế - xã hội, cản trở nỗ lực trong việc đạt được các mục tiêu y tế và các Mục tiêu Phát triển Bền vững liên quan đến sức khỏe.

Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, Bộ Y tế cho biết, theo quy định của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, khách sạn và cơ sở lưu trú du lịch là những địa điểm cấm hút thuốc lá trong nhà nhưng được phép bố trí nơi dành riêng cho người hút thuốc.

Khu vực dành riêng phải bảo đảm các điều kiện về phòng và hệ thống thông khí tách biệt, có dụng cụ chứa tàn thuốc, biển báo và thiết bị phòng cháy, chữa cháy. Đặc biệt, Luật khuyến khích người đứng đầu khách sạn, cơ sở lưu trú tổ chức thực hiện không hút thuốc lá hoàn toàn trong nhà.

Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để từng bước xây dựng các cơ sở lưu trú không khói thuốc, hướng tới bảo đảm quyền được sống và làm việc trong môi trường không có khói thuốc của người dân. 

Theo ông Trần Thanh Tùng, nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, tỉ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động tại khách sạn năm 2024 giảm 14,6% so với năm 2020 (theo kết quả Điều tra tình hình sử dụng thuốc lá - PGATS 2024).

Nghiên cứu cũng cho thấy mặc dù có những kết quả tích cực, tuy nhiên khách sạn, nhà hàng vẫn là những địa điểm có tỉ lệ phơi nhiễm với khói thuốc lá cao hơn so với các địa điểm cấm hút thuốc lá khác.

"Trong bối cảnh đó, việc xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc có ý nghĩa thiết thực trong bảo vệ sức khỏe của người dân, người lao động và du khách, đồng thời góp phần xây dựng không gian nghỉ ngơi trong lành, nâng cao chất lượng môi trường làm việc và thể hiện trách nhiệm của cơ sở kinh doanh đối với sức khỏe cộng đồng", Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, Bộ Y tế bày tỏ.

Cũng theo ông Trần Thanh Tùng, năm 2025, Chương trình Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ I được triển khai lần đầu tiên trên phạm vi toàn quốc. Chương trình không chỉ ghi nhận những khách sạn thực hiện tốt môi trường không thuốc lá, mà còn tạo động lực để các cơ sở lưu trú chủ động duy trì, nâng cao chất lượng thực hiện, chia sẻ những cách làm hiệu quả và lan tỏa các mô hình phù hợp trong ngành du lịch.

Kết quả của năm đầu tiên cho thấy sự quan tâm, hưởng ứng của các cơ sở lưu trú đối với việc xây dựng môi trường không khói thuốc.

Nhiều khách sạn đã chủ động xây dựng và duy trì các quy định không hút thuốc; bố trí biển báo tại các vị trí phù hợp; tuyên truyền, hướng dẫn khách lưu trú; đồng thời tăng cường trách nhiệm của đội ngũ nhân viên trong việc nhắc nhở và duy trì môi trường không khói thuốc.

Đây không chỉ là kết quả của một chương trình tôn vinh, mà còn là những thực hành cụ thể góp phần hình thành môi trường lưu trú an toàn, văn minh, bảo vệ sức khỏe của nhân viên, du khách và cộng đồng. 

Từ những kết quả bước đầu đó, việc tiếp tục triển khai Chương trình bảng xếp hạng khách sạn tiêu biểu không thuốc lá lần thứ II năm 2026 có ý nghĩa quan trọng.

Chương trình sẽ tiếp tục khuyến khích các cơ sở lưu trú duy trì và nâng cao chất lượng thực hiện môi trường không thuốc lá; đồng thời lan tỏa những mô hình, cách làm hiệu quả để ngày càng có nhiều khách sạn chủ động tham gia. Đây là chiến lược mang lại lợi ích kép: vừa bảo vệ cộng đồng, vừa nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch quốc gia.

"Quỹ Phòng bệnh sẽ tiếp tục đồng hành chặt chẽ cùng các bộ, ngành, địa phương, các cơ quan, đơn vị trong việc triển khai các hoạt động truyền thông, giáo dục, nâng cao nhận thức cộng đồng; hỗ trợ xây dựng môi trường không khói thuốc; khuyến khích, tôn vinh các mô hình tiêu biểu nhằm lan tỏa những thực hành tốt trong cộng đồng, từng bước hướng đến mục tiêu xây dựng môi trường sống, làm việc và du lịch trong lành, văn minh, phát triển bền vững", Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, Bộ Y tế Trần Thanh Tùng khẳng định.