Thành kính Lễ báo ân Đô đài Ngự sử Bùi Cầm Hổ dưới chân núi Bạch Tỵ

VHO - Lễ báo ân Đô đài Ngự sử Bùi Cầm Hổ diễn ra trang trọng tại chân núi Bạch Tỵ (Hà Tĩnh) không chỉ là hoạt động tâm linh thường niên mà còn là không gian kết nối với giá trị văn hóa truyền thống.

UBND phường Nam Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh vừa phối hợp cùng con cháu họ Bùi trang trọng tổ chức Lễ báo ân Đô đài Ngự sử Bùi Cầm Hổ tại đền thờ ông dưới chân núi Bạch Tỵ (đóng tại phường Nam Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh).

Đông đảo đại biểu đại diện các sở, ngành cấp tỉnh, lãnh đạo địa phương và nhân dân tham dự, dâng hương tưởng niệm, tri ân công đức bậc hiền thần.

Theo gia phả và các tư liệu địa phương, Bùi Cầm Hổ sinh năm 1390, mất năm 1483, quê ở vùng Hồng Lĩnh. Tương truyền khi thân mẫu lâm bồn, từ dãy Hồng Lĩnh xuất hiện một con hổ đi ra gầm vang, sau đó ông chào đời, được đặt tên Cầm Hổ với ý nghĩa họ Bùi “bắt được hổ”. Giai thoại ấy thể hiện niềm tin dân gian về một bậc nhân kiệt xuất thân từ linh khí núi sông.

Trong sự nghiệp quan trường, ông kinh qua nhiều trọng trách dưới ba triều vua nhà Lê gồm Lê Thái Tổ, Lê Thái Tông và Lê Nhân Tông. Ông từng giữ các chức vụ Ngự sử Trung thừa, An Vũ sứ Lạng Sơn, Tham tri chính sự, được phong tước Á trí tự. 

Đặc biệt, Bùi Cầm Hổ hai lần đi sứ nhà Minh, hoàn thành sứ mệnh bang giao, góp phần củng cố vị thế Đại Việt trong bối cảnh hậu khởi nghĩa Lam Sơn còn nhiều thách thức.

Các nguồn tư liệu chính thống ghi nhận ông là vị quan thanh liêm, cương trực, nổi tiếng với tinh thần can gián, bảo vệ kỷ cương triều chính.

Sau khoảng 30 năm làm quan, ông cáo lão hồi hương, chọn làng Kẻ Treo, xã Đậu Liêu xưa, nay thuộc phường Nam Hồng Lĩnh, làm nơi an dưỡng.

Tại đây, ông cho đắp đập ngăn khe, dẫn nước từ núi Hồng Lĩnh về tưới tiêu cho cánh đồng Kẻ Treo, mở mang sản xuất, giúp dân ổn định sinh kế. Dấu ấn ấy không chỉ là câu chuyện của một vị quan trí sĩ mà còn thể hiện tư tưởng “phụ mẫu chi dân”, lấy dân làm gốc.

Khi qua đời, ông được phong Bỉnh quân Đại vương, Thượng đẳng phúc thần. Nhân dân địa phương lập đền thờ dưới chân núi Bạch Tỵ để phụng thờ. Trải qua nhiều thế kỷ, đền thờ trở thành không gian văn hóa tâm linh gắn với đời sống cộng đồng vùng Hồng Lĩnh.

Điểm độc đáo của Lễ báo ân là nghi thức tam sinh. Theo truyền thống, lễ vật dâng cúng gồm ba “ông” bò, lợn, dê, được chuẩn bị trang trọng theo nghi thức cổ truyền.

Nghi lễ thể hiện lòng thành kính và quan niệm về sự đủ đầy, sung túc, cầu mong quốc thái dân an.

Lễ báo ân được tổ chức hằng năm vào ngày 12 tháng Giêng âm lịch. Không chỉ là hoạt động tín ngưỡng, đây còn là dịp để cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương giáo dục truyền thống, nhắc nhớ về một bậc trung thần mẫu mực. Con cháu họ Bùi từ nhiều nơi trở về, cùng dâng hương, ôn lại gia phong, tiếp nối mạch nguồn hiếu nghĩa.

Giữa không gian linh thiêng dưới chân núi Bạch Tỵ, khói hương quyện cùng tiếng trống chiêng, Lễ báo ân Đô đài Ngự sử Bùi Cầm Hổ không đơn thuần là sự kiện thường niên mà là sợi dây kết nối quá khứ với hiện tại.

Ở đó, giá trị trung nghĩa, liêm chính và tinh thần vì dân của tiền nhân được gợi lại như một lời nhắc nhở về trách nhiệm gìn giữ và phát huy truyền thống trong hành trình phát triển hôm nay.