Philippines tạo cơn sốt ẩm thực màu tím lan rộng toàn cầu

VHO - Nhà hàng của ông Chris Joseph - một người Philippines - đã phục vụ các món làm từ ube tại các cơ sở của ông ở London suốt hơn một thập kỷ. Tuy nhiên, chỉ trong năm qua, sự quan tâm của thực khách đối với đồ uống và món tráng miệng từ loại khoai tím này đã tăng mạnh.

Ube - loại củ giàu tinh bột, có vị ngọt tự nhiên, được nông dân trồng tại Philippines - đã trở thành “ngôi sao” trong nhà hàng Kasa and Kin ở khu Soho của ông Joseph và vợ ông Rowena Romulo.

“Ngay từ đầu, thứ bán chạy nhất chính là ube,” ông Joseph chia sẻ.

Thực đơn của Kasa and Kin có ube latte, ube martini, bánh cheesecake “ube tsunami” (phủ lớp sốt tím tràn), và thậm chí cả bánh mì kem phô mai ube cùng nhiều món sáng tạo khác.

Những khách hàng ban đầu của ông Joseph là những người Philippines hoài niệm, tìm kiếm hương vị quê hương. 

“Điều chúng tôi nhận thấy hiện nay là có những người bước vào và tò mò về ube, những người mà trước đây chúng tôi không thường gặp… Họ đến, nhìn vào tủ bánh, rồi chọn một món gì đó làm từ ube, như brownie ube hoặc kem ube,” ông nói.

Trong năm qua, ube đã vượt ra khỏi phạm vi văn hóa Philippines và trở nên phổ biến rộng rãi, khi các chuỗi cà phê và nhà hàng tìm kiếm xu hướng đồ ăn và thức uống “gây sốt” tiếp theo.

Chuỗi cà phê nổi tiếng Starbucks cũng góp phần khởi động xu hướng này vào năm 2025 với các sản phẩm giới hạn như Ube Iced Coconut Latte và Ube Espresso Martini, sau đó mở rộng thực đơn mùa xuân 2026 với Ube Matcha Latte và Ube Vanilla Macchiato.

Chuỗi cà phê Peet’s của Mỹ cũng giới thiệu Iced Vanilla Latte với lớp kem Ube Dream Top cho mùa này.

Lan toả khắp nước Mỹ

Theo công ty phân tích thực phẩm và đồ uống Datassential, các món có ube đã tăng 230% trên thực đơn nhà hàng tại Mỹ trong bốn năm qua. Hiện nay, ube xuất hiện trong thực đơn của 95 chuỗi tại Mỹ và được dự đoán sẽ tăng trưởng thêm 74% trong bốn năm tới.

Xuất khẩu ube từ Philippines đã tăng mạnh trong những năm gần đây. Năm 2025, Philippines đã xuất khẩu khoảng 3,2 triệu USD ube, tương đương gần 1,7 triệu kg, tăng khoảng 20% so với năm trước, theo dữ liệu từ Cơ quan Thống kê Philippines (PSA).

Mỹ là thị trường nhập khẩu lớn nhất, chiếm khoảng 1,6 triệu USD, tương đương gần một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu. Canada, Australia và Vương quốc Anh là những thị trường lớn tiếp theo.

Ông Joseph cho biết sự gia tăng mức độ phổ biến của ube đã thúc đẩy doanh số của Kasa and Kin, với các món tráng miệng của nhà hàng có nhu cầu rất cao.

Emily Tang, Giám đốc sản phẩm của Datassential, chia sẻ ube “dễ tiếp cận về mặt hương vị”, giúp việc sáng tạo món ăn trở nên dễ dàng hơn.

“Điều đó kết hợp tốt với những thứ mà mọi người yêu thích như cà phê, đồ uống, món tráng miệng và bánh ngọt, đồng thời có hương vị béo nhẹ giống hạt, nên rào cản để thử là rất thấp. Đây không phải là một hương vị đáng sợ mà là sự thử nghiệm an toàn, và còn rất bắt mắt về mặt thị giác”, Giám đốc Emily Tang nói thêm.

“Xu hướng hoàn hảo”

Ube đang trở thành một trào lưu, nhưng hành trình để đạt được sự phổ biến này diễn ra khá chậm. Datassential đã theo dõi hương vị này từ năm 2017, khi chủ yếu được bán trong các tiệm bánh Philippines và những quán ăn gia đình nhỏ mang tính truyền thống tại Mỹ.

Theo ông Tang, sự xuất hiện ban đầu của ube trên thị trường quốc tế gắn liền với sự trỗi dậy của văn hóa châu Á trong dòng chảy chính thống, từ ẩm thực và đồ uống như gà rán Hàn Quốc và trà sữa trân châu đến các sản phẩm giải trí như K-pop và phim truyền hình Hàn Quốc.

Một cột mốc quan trọng là vào năm 2022, khi Baskin-Robbins giới thiệu kem Ube Coconut Swirl dưới dạng sản phẩm giới hạn.

“Tháng 3 năm nay có nhiều sản phẩm ube phiên bản giới hạn nhất mà chúng tôi từng ghi nhận tại các chuỗi lớn, vì vậy giờ đây thực sự đã trở thành xu hướng chính,” Tang nói, đồng thời cho biết sự phổ biến nhanh chóng của ube có liên quan đến mạng xã hội.

Việc tìm kiếm hashtag ube cho thấy có khoảng 120.000 bài đăng trên TikTok và hơn 750.000 bài trên Instagram, tất cả đều làm nổi bật sắc tím ấn tượng của ube.

Cơn sốt xoay quanh nguyên liệu này phần lớn được thúc đẩy bởi nhu cầu toàn cầu đối với những hương vị đồ uống và món tráng miệng mới lạ, khi các chuỗi thực phẩm cố gắng tái hiện thành công của matcha Nhật Bản và socola Dubai - những thứ đã được biến tấu thành nhiều món khác nhau, từ bánh ngọt đến sữa lắc.

“Giờ đây, uber đã trở thành một phần trong văn hóa ăn uống, bởi nhu cầu về những món ăn đẹp mắt quan trọng không kém gì hương vị,” Andrew Freeman, nhà sáng lập công ty tư vấn dịch vụ khách sạn AF&Co, chia sẻ.

Theo ông Freeman, đặc biệt là thức uống cà phê đã trở thành thức uống nổi tiếng trên mạng xã hội với thế hệ trẻ bởi xu hướng giảm dần việc tiêu thụ đồ uống có cồn.