Lần đầu tiên thực hiện thành công ghép "vùng dưới” từ người cho chết não

VHO - Người bệnh là nam giới, 43 tuổi đã từng trải qua phẫu thuật cắt đoạn “vùng dưới” tại Trung tâm Nam học - Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Sau 4 năm điều trị, sức khỏe của người bệnh hoàn toàn ổn định.

Tuy nhiên, người bệnh gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt vợ chồng nên mong muốn được ghép “cậu nhỏ” nhằm phục hồi hình thái, chức năng và từng bước trở lại cuộc sống bình thường.

Sau khi có người hiến tạng chết não là một nam thanh niên (19 tuổi), các chuyên gia tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã tiến hành đánh giá toàn diện người bệnh. Kết quả các xét nghiệm huyết học, sinh hóa, chức năng tim, phổi và các thăm dò hình ảnh cũng như các yếu tố tâm lý, đạo đức, người bệnh được xác định đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn để chỉ định ghép.

PGS.TS Nguyễn Quang, Giám đốc Trung tâm Nam học, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức chia sẻ: Trong ca ghép này, chúng tôi tái lập các cấu trúc giải phẫu, bao gồm niệu đạo, thể xốp và thể hang, đồng thời dưới kính hiển vi tiến hành khâu nối các động mạch, tĩnh mạch và dây thần kinh có kích thước rất nhỏ.

Các kỹ thuật tái tạo và vi phẫu được phối hợp chặt chẽ trong suốt cuộc mổ, đòi hỏi độ chính xác rất cao nhằm bảo đảm sự sống của mảnh ghép và tạo điều kiện cho phục hồi chức năng.

Bên cạnh kỹ thuật phẫu thuật, ca ghép còn áp dụng đầy đủ các quy trình của ghép mô - tạng hiện đại, từ đánh giá hòa hợp miễn dịch giữa người hiến và người nhận, bảo quản mảnh ghép, điều trị chống thải ghép sau mổ bằng thăm khám lâm sàng và siêu âm Doppler.

Tất cả các bước phải được thực hiện theo đúng trình tự và phối hợp chính xác. Chỉ khi cả phần tái tạo và phần vi phẫu đều đạt yêu cầu thì mới có thể tạo nền tảng cho sự sống của mảnh ghép cũng như khả năng phục hồi chức năng trong tương lai.

Cho biết thêm về ca phẫu thuật, PGS.TS Dương Đức Hùng, Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thông tin, theo các báo cáo trên y văn thế giới, đến nay mới có 5 ca ghép “vùng dưới” được công bố. Trong đó, ca gần đây nhất được công bố vào năm 2018.

Đây là ca ghép đầu tiên tại Việt Nam nên êkíp phải chuẩn bị rất kỹ về chuyên môn, xây dựng quy trình, nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và phối hợp nhiều chuyên khoa như ghép tạng, nam học, vi phẫu, gây mê hồi sức, miễn dịch, giải phẫu bệnh.

Ca ghép này đánh dấu bước phát triển mới của ngoại khoa Việt Nam, khẳng định năng lực làm chủ các kỹ thuật ghép mô phức hợp và thể hiện sự trưởng thành của hệ thống ghép tạng Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.

Ca ghép không chỉ mang ý nghĩa điều trị cho một người bệnh mà còn khẳng định năng lực làm chủ kỹ thuật ghép mô phức hợp của đội ngũ bác sĩ Việt Nam, mở ra cơ hội điều trị cho những bệnh nhân mất “cậu nhỏ” do ung thư, chấn thương hoặc tai nạn.

Đến thời điểm hiện tại, diễn biến sau ghép của người bệnh rất khả quan. Mảnh ghép được tưới máu tốt, màu sắc và nhiệt độ bình thường, không ghi nhận dấu hiệu hoại tử hay tắc mạch. Người bệnh tỉnh táo, toàn trạng ổn định, các chỉ số sinh tồn trong giới hạn bình thường; vết mổ tiến triển tốt, chưa ghi nhận các biến chứng sớm đáng kể.

“Mặc dù vậy, đây là một dạng ghép mô phức hợp, nên ngoài việc mảnh ghép sống tốt trong giai đoạn đầu còn cần thời gian để đánh giá sự hồi phục của cảm giác, chức năng, cũng như nguy cơ thải ghép trong trung và dài hạn. Do đó, đội ngũ y bác sĩ sẽ tiếp tục theo dõi sát người bệnh trong thời gian tới trước khi có thể đánh giá đầy đủ hiệu quả lâu dài của ca ghép.

Thành công bước đầu của ca ghép là tiền đề quan trọng để Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức tiếp tục phát triển các kỹ thuật ghép mô phức hợp, góp phần nâng cao chất lượng điều trị và mang lại cơ hội phục hồi cho những người bệnh có tổn thương đặc biệt mà trước đây chưa có giải pháp tối ưu”, Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức nói.