Hà Nội: Xã Phúc Thịnh và Thư Lâm được chọn để thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa”

QUỲNH HOA

VHO - TP Hà Nội đang xây dựng bộ tiêu chí gồm 54 tiêu chí làm cơ sở để các địa phương tham chiếu, định hướng phát triển theo mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa. Xã Phúc Thịnh và xã Thư Lâm được lựa chọn là hai đơn vị để thí điểm thực hiện.

Tại buổi họp báo thông tin tình hình kinh tế - xã hội Quý II năm 2026 của UBND TP Hà Nội, ông Nguyễn Tiến Thiết, Chánh Văn phòng UBND TP cho biết, Ban Chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 16/NQ- Q/TU về xây dựng và triển khai thí điểm xã, phường xã hội chủ nghĩa.

Hà Nội: Xã Phúc Thịnh và Thư Lâm được chọn để thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” - ảnh 1
Chánh Văn phòng UBND TP Hà Nội Nguyễn Tiến Thiết phát biểu tại buổi họp báo

UBND TP Hà Nội cũng đã tiến hành hoàn thiện và phê duyệt Đề án xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa và dự kiến ban hành quyết định phê duyệt trong tháng 7.2026.

 Đồng thời ban hành bộ 54 tiêu chí làm cơ sở để định hướng phát triển theo mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa. Mô hình này sẽ được thí điểm tại hai xã là Phúc Tích và Phú Lâm.

“54 tiêu chí này được thiết kế để tất cả các xã, phường đều có thể áp dụng và định hướng phát triển. Do đó, sau giai đoạn thí điểm, bộ tiêu chí sẽ được triển khai chung cho toàn bộ các xã, phường trên địa bàn”, ông Nguyễn Tiến Thiết nhấn mạnh.

Trước đó, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã ký ban hành Nghị quyết số 16-NQ/TU ngày 8.7.2026 của Thành ủy Hà Nội về xây dựng và triển khai thí điểm mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" trên địa bàn Thành phố.

Nghị quyết khẳng định, việc xây dựng và triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” trên địa bàn Thủ đô Hà Nội là yêu cầu có ý nghĩa chính trị, xã hội và thực tiễn sâu sắc; cụ thể hóa các giá trị, mục tiêu, đặc trưng của chủ nghĩa xã hội Việt Nam trong điều kiện phát triển mới của Thủ đô.

Thành ủy thống nhất mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” phải thể hiện rõ bản chất tốt đẹp của chế độ xã hội chủ nghĩa từ cấp gần dân nhất; trong đó, người dân là trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển.

Hà Nội: Xã Phúc Thịnh và Thư Lâm được chọn để thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” - ảnh 2
Một góc xã Phúc Thịnh

Xây dựng mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" phải bảo đảm kế thừa truyền thống, phát huy bản sắc Hà Nội, kết hợp hài hòa giữa giá trị văn hiến lâu đời với yêu cầu phát triển hiện đại, góp phần hình thành và lan tỏa hình ảnh Thủ đô văn minh, thanh lịch, nhân văn, kỷ cương.

Nghị quyết nêu rõ, triển khai thí điểm tại 2 xã Phúc Thịnh và Thư Lâm; tổ chức triển khai thí điểm có trọng tâm, trọng điểm với lộ trình cụ thể:

Năm 2026 tập trung hoàn thiện, ban hành đề án; xây dựng kế hoạch triển khai, các chương trình, đề án, dự án thành phần; kiện toàn cơ chế chỉ đạo, điều hành; xác định nhiệm vụ ưu tiên, nhu cầu và phương án bố trí nguồn lực; hướng dẫn các xã, phường áp dụng tiêu chí phù hợp để triển khai tại địa phương.

Giai đoạn 2027-2030 tổ chức triển khai đồng bộ tại địa bàn thí điểm; thường xuyên kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện trên cơ sở Bộ tiêu chí; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, điều chỉnh những nội dung chưa phù hợp; theo dõi, đánh giá việc áp dụng tiêu chí tại các xã, phường còn lại.

Năm 2030 tổ chức sơ kết, đánh giá kết quả thí điểm, hoàn thiện tiêu chí, cơ chế, chính sách và phương thức tổ chức thực hiện, làm cơ sở xem xét mở rộng, nhân rộng mô hình trong giai đoạn tiếp theo.

Giai đoạn 2031-2035 tiếp tục triển khai, hoàn thiện mô hình, mở rộng đối với các địa bàn đủ điều kiện. Năm 2035 tổ chức tổng kết đề án, đánh giá toàn diện kết quả, tác động, tính khả thi và hiệu quả thực hiện, làm cơ sở báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét việc nhân rộng mô hình trên phạm vi toàn thành phố.

Là 1 trong 2 xã đầu tiên được lựa chọn thí điểm triển khai, xã Phúc Thịnh được hình thành gồm toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số các xã: Nam Hồng, Bắc Hồng, Vân Nội; phần lớn diện tích tự nhiên và dân số các xã: Nguyên Khê, Tiên Dương; một phần diện tích tự nhiên và dân số Thị trấn Đông Anh; một phần diện tích tự nhiên các xã: Xuân Nộn, Vĩnh Ngọc.

Xã Phúc Thịnh có diện tích tự nhiên 42,68km2; quy mô dân số 90.926 người. Về văn hoá, xã có lịch sử hình thành của xã gắn với đặc điểm văn hoá xứ Đoài (phủ Hà Bắc).

Hà Nội: Xã Phúc Thịnh và Thư Lâm được chọn để thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” - ảnh 3
Diện mạo xã Thư Lâm

Về địa kinh tế, tiềm năng phát triển: Gắn với 1 trục động lực kinh tế của Thành phố là trục Nhật Tân – Nội Bài; khu vực sông Thiếp, đầm Vân Trì; gắn với khu vực thành phố Nam Sân Bay (trung tâm công cộng, dịch vụ - thương mại, logistics Nam sân bay).

Xã có tiềm năng, lợi thế phát triển khu đô thị an ninh, đổi mới sáng tạo; phát triển thương mại - dịch vụ, du lịch, cửa hàng outlet dọc tuyến đường Nhật Tân- Nội Bài và tuyến đường Võ Văn Kiệt; Phát triển các khu sinh thái, vui chơi giải trí dọc sông Cà Lồ...

Trong khi đó, xã Thư Lâm được hình thành trên cơ sở nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, dân số các xã: Thụy Lâm, Vân Hà (huyện Đông Anh cũ); phần lớn diện tích tự nhiên, dân số các xã: Xuân Nộn, thị trấn Đông Anh, Liên Hà (huyện Đông Anh cũ); một phần diện tích tự nhiên, dân số các xã: Nguyên Khê, Uy Nỗ, Việt Hùng, Dục Tú (huyện Đông Anh cũ).

Xã Thư Lâm giáp các xã: Phúc Thịnh, Sóc Sơn, Đa Phúc, Đông Anh, Phù Đổng của thành phố Hà Nội và tỉnh Bắc Ninh.

Xã Thư Lâm có diện tích tự nhiên là 43,84 km2; quy mô dân số là 102.580 người;

Xã Thư Lâm là vùng đất giàu truyền thống lịch sử và văn hóa, với hệ thống di tích lịch sử - văn hóa phong phú và có giá trị đặc biệt. Trên địa bàn xã hiện có nhiều di tích được xếp hạng cấp Quốc gia, góp phần hình thành bản sắc văn hóa đặc trưng của Thư Lâm.

Bên cạnh giá trị di sản, Thư Lâm còn được biết đến với nhiều làng nghề truyền thống lâu đời, đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - văn hóa cộng đồng như: Nghề múa rối nước Đào Thục - di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc; Nghề mộc truyền thống Liên Hà - nổi tiếng với các sản phẩm thủ công mỹ nghệ tinh xảo; Nghề dệt khung chiếu tại Việt Hùng, cùng nhiều nghề phụ trợ khác…