Sáu nhiệm vụ trọng tâm tạo động lực tăng trưởng mới cho ngành VHTTDL

VHO - Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh cho biết, nhiệm vụ đặt ra trong 6 tháng cuối năm 2026 đối với ngành văn hóa, thể thao và du lịch rất lớn, đòi hỏi quyết tâm chính trị cao, cùng sự nỗ lực, đổi mới, sáng tạo, đồng bộ và hiệu quả trong tổ chức thực hiện từ Trung ương đến cơ sở.

Chiều 9.7, Bộ VHTTDL tổ chức Hội nghị sơ kết công tác văn hóa, thể thao và du lịch 6 tháng đầu năm, triển khai phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.

Dự Hội nghị có Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh; nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Văn Hùng; Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Huy Dũng; các Thứ trưởng Bộ VHTTDL: Trịnh Thị Thủy, Tạ Quang Đông, Hoàng Đạo Cương, Hồ An Phong, Phan Tâm; lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ VHTTDL.

Tham dự Hội nghị tại các điểm cầu có lãnh đạo một số địa phương và lãnh đạo Sở VHTTDL; Sở Văn hóa, Thể thao; Sở Du lịch các tỉnh, thành phố trên cả nước.

Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại trụ sở Bộ VHTTDL, kết nối trực tuyến tới 34 điểm cầu tại các tỉnh, thành phố trên cả nước và 2 điểm cầu cơ quan đại diện văn phòng Bộ VHTTDL tại TP.HCM và Đà Nẵng.

Tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy đã trình bày báo cáo tóm tắt công tác văn hóa, thể thao và du lịch 6 tháng đầu năm, triển khai phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026. 

Lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ VHTTDL cùng đại diện các địa phương, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp đã trình bày tham luận tại Hội nghị. Các tham luận tập trung đánh giá kết quả triển khai nhiệm vụ trong thực tiễn, chia sẻ kinh nghiệm, cách làm hiệu quả, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy sự phát triển của ngành văn hóa, thể thao và du lịch trong giai đoạn mới.

Ngành VHTTDL đóng góp ngày càng rõ nét vào mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Đánh giá khái quát kết quả 6 tháng đầu năm 2026, Bộ trưởng cho biết công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế tiếp tục được chú trọng. Khối lượng văn bản quy phạm pháp luật do Bộ tham mưu tăng 170% so với cùng kỳ.

Bộ đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết số 28 về phát triển Văn hóa Việt Nam; trình Bộ Chính trị cho ý kiến về Đề án phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.

Bộ cũng đã trình Chính phủ ban hành 8 nghị định, 1 nghị quyết và ban hành theo thẩm quyền 10 thông tư. Hệ thống văn bản này góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý, tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai các nhiệm vụ của ngành.

Bộ trưởng nhấn mạnh, vị trí, vai trò và đóng góp của ngành văn hóa, thể thao và du lịch đối với mục tiêu tăng trưởng 2 con số ngày càng được khẳng định rõ nét hơn.

Các trung tâm du lịch, đô thị di sản như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Quảng Ninh, Ninh Bình, Huế, Đà Nẵng cùng nhiều địa phương có tiềm năng đã phát huy lợi thế, cùng cộng đồng doanh nghiệp thúc đẩy phát triển kinh tế du lịch.

Du lịch tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Nhiều sản phẩm văn hóa nghệ thuật, thể thao, công nghiệp văn hóa, thông tin truyền thông và nhiều sự kiện quốc gia được tổ chức tạo sức lan tỏa lớn, góp phần kích cầu tiêu dùng, quảng bá hình ảnh đất nước, thu hút đầu tư và nâng cao vị thế của Việt Nam.

Trong 6 tháng đầu năm, Việt Nam đón 12,3 triệu lượt khách quốc tế, tăng gần 15% so với cùng kỳ; tổng thu từ du lịch đạt khoảng 569.000 tỉ đồng, bằng 50,5% kế hoạch năm 2026. Ngành nghệ thuật, vui chơi giải trí ước tăng trưởng khoảng 10 - 11%.

Theo Bộ trưởng, sự chủ động, quyết liệt, linh hoạt của các địa phương cùng sự hưởng ứng tích cực của xã hội trong triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương và Chính phủ về phát triển văn hóa với nhiều ý tưởng mới, cách làm sáng tạo đã góp phần đưa văn hóa từng bước thấm sâu vào mọi mặt của đời sống xã hội.

Công nghiệp văn hóa tuy là lĩnh vực còn non trẻ nhưng đã có những hướng đi mới. Nhiều địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội và đơn vị tổ chức sự kiện đã tiên phong triển khai các mô hình bước đầu mang lại kết quả tích cực.

Bộ VHTTDL trong 6 tháng đầu năm đã xây dựng kịch bản tăng trưởng du lịch hai con số và đang tích cực triển khai; đồng thời xây dựng kịch bản tăng trưởng công nghiệp văn hóa, dù vẫn còn nhiều khó khăn và cần tiếp tục hoàn thiện.

Theo Bộ trưởng, nhiều mô hình như đại nhạc hội, lễ hội, liên hoan phim, chương trình truyền hình thực tế, các cuộc thi sáng tạo nghệ thuật đã thu hút sự tham gia của giới chuyên môn, nghệ sĩ và đông đảo công chúng, góp phần thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa.

Ghi nhận sự tham gia tích cực của xã hội, cộng đồng doanh nghiệp trong các lĩnh vực du lịch, công nghiệp văn hóa và thể thao, Bộ trưởng cho biết, cùng với chủ trương của Đảng, Nhà nước và quá trình hoàn thiện cơ chế, chính sách, nhất là về hợp tác công - tư và xã hội hóa, việc huy động nguồn lực xã hội đã bước đầu mang lại những kết quả quan trọng cho sự phát triển của ngành.

Bộ trưởng cho biết, Bộ đã tham mưu Chính phủ ban hành kế hoạch triển khai hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam nhằm xây dựng nền tảng văn hóa, đạo đức xã hội, môi trường văn hóa lành mạnh, góp phần củng cố và phát huy sức mạnh mềm quốc gia. Trong 6 tháng đầu năm, ngành đã tập trung triển khai nhiều nhiệm vụ trọng tâm và đạt được những kết quả cụ thể.

Nhân dịp này, Bộ trưởng trân trọng cảm ơn sự quan tâm, lãnh đạo của các địa phương đối với công tác phát triển văn hóa, thông tin, thể thao và du lịch; ghi nhận, biểu dương đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, văn nghệ sĩ, huấn luyện viên, vận động viên, người lao động trong toàn ngành đã nỗ lực thực hiện nhiệm vụ; đồng thời cảm ơn các hiệp hội, doanh nghiệp và các lực lượng xã hội đã đồng hành, đóng góp tích cực vào kết quả chung của ngành trong 6 tháng đầu năm.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Bộ trưởng thẳng thắn chỉ ra một số hạn chế, tồn tại. Trong đó, công tác nghiên cứu, phân tích, dự báo và định hướng phát triển ở một số lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực mới, còn chưa kịp thời và hiệu quả. Việc phát huy giá trị di sản văn hóa, tiềm năng thiên nhiên còn hạn chế; phát triển du lịch chất lượng cao và công nghiệp văn hóa ở một số lĩnh vực có lợi thế còn chậm.

Tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu và chuyển đổi số của toàn ngành dù đã rất nỗ lực những vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Bộ trưởng cho rằng đây là thách thức lớn, đòi hỏi ngành phải đẩy nhanh tiến độ, nâng cao hiệu quả triển khai để tránh nguy cơ tụt hậu trong bối cảnh nhiều ngành, lĩnh vực đang chuyển đổi số mạnh mẽ.

Đối với các địa phương, Bộ trưởng cho biết nhiều nơi đã dành sự quan tâm đặc biệt cho phát triển văn hóa, thể thao và du lịch. Tuy nhiên, qua thực tế theo dõi và làm việc với các địa phương, vẫn còn tình trạng giải pháp triển khai chưa đồng bộ, thiếu quyết liệt; nguồn lực đầu tư cho các lĩnh vực được xác định là thế mạnh chưa tương xứng. Bộ trưởng đề nghị các địa phương tiếp tục quan tâm, ưu tiên hơn nữa cho phát triển văn hóa, thể thao và du lịch trong thời gian tới.

Bộ trưởng cũng cho rằng công tác phối hợp giữa các đơn vị trong Bộ, giữa Bộ với các bộ, ngành, địa phương và giữa các địa phương với nhau theo hướng liên kết vùng vẫn cần được tăng cường. Trong bối cảnh sắp xếp đơn vị hành chính, mở rộng không gian phát triển, yêu cầu về liên kết vùng ngày càng cao. Tuy nhiên, ở một số địa phương, việc nghiên cứu, khai thác lợi thế của không gian phát triển mới và tăng cường liên kết vùng vẫn chưa được quan tâm đúng mức, hiệu quả và đồng bộ.

6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, nhiệm vụ đặt ra trong 6 tháng cuối năm 2026 đối với ngành văn hóa, thể thao và du lịch rất lớn, đòi hỏi quyết tâm chính trị cao, cùng sự nỗ lực, đổi mới, sáng tạo, đồng bộ và hiệu quả trong tổ chức thực hiện từ Trung ương đến cơ sở.

Để hoàn thành các mục tiêu đề ra trong 6 tháng cuối năm, đồng thời tạo nền tảng quan trọng cho năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa và các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Bộ trưởng đề nghị toàn ngành tập trung triển khai 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo nền tảng phát triển mới cho ngành văn hóa, thể thao và du lịch. Bộ trưởng yêu cầu tiếp tục rà soát, hoàn thiện và bổ sung các quy định pháp luật, nhất là đối với những lĩnh vực mới, còn khoảng trống pháp lý.

Trong năm 2026, Bộ sẽ tham mưu trình Quốc hội thông qua dự án sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản; trình dự án 1 luật sửa 7 luật trong lĩnh vực văn hóa; đồng thời hoàn thiện, trình Chính phủ ban hành Nghị định về công nghiệp văn hóa.

Bộ trưởng cho biết, hiện nay công nghiệp văn hóa chưa có đầy đủ khung pháp lý, trong khi nếu chờ xây dựng luật sẽ mất nhiều thời gian và chưa đáp ứng yêu cầu phát triển thực tiễn. Vì vậy, trước mắt, việc xây dựng nghị định về công nghiệp văn hóa sẽ tạo cơ sở để tiếp tục nghiên cứu, xây dựng Luật Công nghiệp văn hóa trong thời gian tới.

Cùng với đó, Bộ tiếp tục triển khai hiệu quả các nghị định, nghị quyết của Chính phủ nhằm thực hiện Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 28 của Quốc hội, Luật Báo chí (sửa đổi) và Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025 - 2035.

Thứ hai, đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn và triển khai đồng bộ hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam. Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, an toàn, văn minh; phát triển văn hóa số nhân văn, an toàn; đồng thời phòng, chống các vấn đề xã hội liên quan đến bạo lực gia đình, bạo lực học đường.

Mỗi thiết chế văn hóa, trường học, cơ quan, cộng đồng dân cư cần trở thành không gian nuôi dưỡng nhân cách, bồi đắp niềm tin, khơi dậy khát vọng cống hiến và lan tỏa những giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam nhằm xây dựng nền tảng văn hóa, xã hội, củng cố và phát huy sức mạnh mềm quốc gia, nâng cao đời sống tinh thần và mức thụ hưởng văn hóa của nhân dân.

Thứ ba, phát huy vai trò của văn hóa, thể thao và du lịch như một động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội. Chuyển đổi tư duy từ quản lý theo lĩnh vực sang tư duy phát triển theo chuỗi giá trị; lấy hiệu quả kinh tế - xã hội, giá trị gia tăng tạo ra và mức đóng góp vào tăng trưởng làm thước đo kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Bộ trưởng yêu cầu tiếp tục lượng hóa đóng góp của các lĩnh vực văn hóa, du lịch, công nghiệp văn hóa và kinh tế thể thao; tập trung tái cấu trúc ngành du lịch theo hướng chất lượng cao, xanh, thông minh, sáng tạo, lấy văn hóa làm nền tảng, trải nghiệm làm lợi thế cạnh tranh. Đồng thời, đẩy mạnh bảo tồn, phát huy giá trị di sản, bản sắc dân tộc, tôn vinh nghệ nhân, nghệ sĩ, khai thác hiệu quả giá trị văn hóa nhưng không làm biến dạng các giá trị truyền thống.

Đối với công nghiệp văn hóa, tập trung xây dựng thương hiệu quốc gia ở các lĩnh vực có tiềm năng như phim Việt, âm nhạc Việt, trò chơi điện tử, sáng tạo số và du lịch văn hóa.

Trong lĩnh vực thể thao, tiếp tục gắn phát triển thể thao với nâng cao thể lực, tầm vóc con người Việt Nam; phát triển phong trào thể thao quần chúng, đổi mới đào tạo vận động viên, đầu tư trọng điểm cho các môn Olympic, ASIAD, tổ chức thành công Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X và hướng tới đăng cai các sự kiện quốc tế.

Đối với báo chí, xuất bản và truyền thông, Bộ trưởng đề nghị phát huy vai trò định hướng, truyền thông chính sách, quảng bá hình ảnh đất nước, thúc đẩy tiêu dùng văn hóa; đồng thời hoàn thiện các chiến lược phát triển, hệ thống dữ liệu, chỉ tiêu và bộ chỉ số phục vụ quản lý, phát triển ngành.

Thứ tư, tiếp tục rà soát, đôn đốc thực hiện các cam kết, thỏa thuận quốc tế trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch; chủ động tham gia các mạng lưới sáng tạo, sự kiện văn hóa, nghệ thuật, thể thao, du lịch khu vực và quốc tế, qua đó đưa các giá trị văn hóa Việt Nam ra thế giới và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại phù hợp với bản sắc dân tộc, góp phần nâng cao uy tín, vị thế của Việt Nam.

Thứ năm, đổi mới phương thức quản trị, đẩy mạnh phân cấp, chuyển đổi số và phát triển dữ liệu ngành để tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, điều hành. Lấy dữ liệu làm nền tảng, chuyển đổi số làm động lực và cải cách hành chính làm khâu đột phá.

Bộ trưởng cho biết, Trung ương yêu cầu Bộ tập trung thực hiện hai nhóm nhiệm vụ gồm nghiên cứu, phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược có khả năng mang lại hiệu quả kinh tế trong năm 2026, đóng góp vào tăng trưởng giai đoạn 2026 - 2030; đồng thời hoàn thiện cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước và chuyển đổi số ngành.

Thứ sáu, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa, thể thao và du lịch; phát huy vai trò người đứng đầu, tạo sự đồng thuận trong toàn ngành và xã hội; phát huy sự phối hợp và sức mạnh của toàn ngành, sự đồng thuận và sức mạnh của toàn xã hội. 

Đồng thời, quan tâm đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng, tôn vinh đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, huấn luyện viên, vận động viên, nghệ nhân, người làm công tác văn hóa ở cơ sở, doanh nghiệp du lịch và lực lượng sáng tạo trẻ.

Theo Bộ trưởng, hiện nay nguồn nhân lực chất lượng cao trong ngành vẫn còn thiếu, chưa đáp ứng yêu cầu, nhất là nhân lực quản lý và nhân lực trong các lĩnh vực nghệ thuật.

Qua rà soát hệ thống đào tạo của ngành, nhiều cơ sở đào tạo nghệ thuật đang thiếu đội ngũ kế cận. Tình trạng thiếu hụt nhân lực đang diễn ra ở nhiều lĩnh vực như âm nhạc, múa, điện ảnh và nghệ thuật truyền thống.

Bộ trưởng đề nghị các cơ sở đào tạo, địa phương và đơn vị liên quan khẩn trương đổi mới căn bản, toàn diện công tác đào tạo; nghiên cứu phân loại nhu cầu đào tạo phù hợp với từng lĩnh vực, bảo đảm cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự phát triển của ngành.

Bên cạnh đó, tiếp tục nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách, chủ động cung cấp thông tin, định hướng dư luận, lan tỏa các gương điển hình, mô hình hay, cách làm sáng tạo; tăng cường phối hợp giữa Bộ với các địa phương, giữa các địa phương với nhau và giữa các lĩnh vực trong ngành, thống nhất mục tiêu, hành động để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ đã đề ra.

Đối với các đề xuất, kiến nghị của các địa phương, Bộ trưởng đề nghị các cục, vụ, đơn vị chức năng thuộc Bộ tiếp thu đầy đủ, tiếp tục nghiên cứu kỹ lưỡng để có hướng dẫn, trả lời cụ thể, kịp thời. Đối với những nội dung vượt thẩm quyền, các đơn vị cần tổng hợp, báo cáo lãnh đạo Bộ xem xét, chỉ đạo hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Theo báo cáo, từ hội nghị tổng kết năm 2025 và sơ kết 6 tháng đầu năm 2026, Bộ đã tiếp nhận gần 60 kiến nghị của các địa phương. Trong số đó, Bộ đã trao đổi, trả lời hơn 50 kiến nghị; các nội dung còn lại đang tiếp tục được nghiên cứu để trả lời bằng văn bản. Tại hội nghị lần này, các ý kiến, đề xuất mới của các địa phương cũng sẽ được các cơ quan chức năng thuộc Bộ tiếp tục tổng hợp, nghiên cứu và xử lý với tinh thần trách nhiệm, nghiêm túc.

Đối với các đề xuất, kiến nghị của các cục, vụ, đơn vị thuộc Bộ, lãnh đạo Bộ đề nghị các đơn vị chủ động triển khai đối với những nội dung thuộc thẩm quyền, đồng thời tăng cường phối hợp với các đơn vị liên quan để tổ chức thực hiện hiệu quả. Trong bối cảnh ngành đang đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới phương thức quản lý, triển khai các nhiệm vụ phát triển mới, các đơn vị cần phát huy tinh thần chủ động, tích cực phối hợp để hoàn thành các nhiệm vụ được giao.

Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh bày tỏ tin tưởng, với sự quyết tâm, trách nhiệm và tinh thần đổi mới, toàn ngành sẽ tiếp tục triển khai hiệu quả chương trình, kế hoạch công tác năm 2026, hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ đã đề ra, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển mới của ngành văn hóa, thể thao, thông tin và du lịch.

Tại Hội nghị, thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đã trao Huân chương Lao động cho các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong quá trình công tác, đóng góp tích cực vào sự phát triển của ngành.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng cũng trao Bằng khen của Thủ tướng cho 4 tập thể và 5 cá nhân thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhằm ghi nhận, biểu dương những thành tích xuất sắc, đột xuất trong thực hiện nhiệm vụ được giao.

Cùng với đó, Nhà hát Nghệ thuật đương đại Việt Nam vinh dự được trao Cờ thi đua của Chính phủ vì có thành tích nổi bật trong hoạt động nghệ thuật, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ công tác năm 2025.