Mở rộng tối đa không gian văn hóa để phục vụ nhân dân

VHO - Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, việc gắn kết Ngày Văn hóa Việt Nam (24.11) và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18.11) góp phần bồi đắp bản sắc, phát huy sức mạnh cộng đồng. Các hoạt động nhân dịp này phải lấy người dân làm chủ thể, cộng đồng dân cư làm trung tâm, hướng về thôn, tổ dân phố; bảo đảm thiết thực, an toàn, tiết kiệm, không phô trương, hình thức.

Sáng 12.10, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã chủ trì Hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác chuẩn bị tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026.

Dự Hội nghị, về phía Bộ VHTTDL có Uỷ viên BCH Trung ương Đảng, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh; Uỷ viên dự khuyết BCH Trung ương Đảng, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng; cùng lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ.

Hội nghị còn có đại diện lãnh đạo Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Ban Tuyên giáo Trung ương, các Bộ, cơ quan ngang Bộ như: Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Y tế, Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ, Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thanh tra Chính phủ...

Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại điểm cầu Văn phòng Chính phủ và trực tuyến tới 34 tỉnh, thành phố.

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, qua báo cáo của các ban, bộ, ngành địa phương, các đơn vị liên quan và qua nắm thông tin, Bộ VHTTDL nhận thấy không khí, công tác chuẩn bị cho Ngày Văn hóa Việt Nam và Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 đang diễn ra tích cực, đồng bộ với nhiều hoạt động phong phú.

“Điều quan trọng là các hoạt động đang được triển khai theo đúng chủ trương, định hướng của Trung ương, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam và Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026.

Nếu tập trung làm tốt, từng bộ, ngành, từng địa phương với chức năng, nhiệm vụ cụ thể cùng với bản sắc văn hóa của cộng đồng các dân tộc sẽ tạo ra được chuỗi các hoạt động hưởng ứng đặc sắc, nâng cao đời sống văn hóa ở cơ sở, tạo tiền đề để tiếp tục tổ chức các hoạt động hưởng ứng trong các năm tiếp theo.

Các hoạt động được trải đều nhưng vẫn đảm bảo có tính điểm nhấn, tạo khí thế, sự phấn khởi trong nhân dân”, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh.

Đối với các hoạt động quy mô lớn, Bộ trưởng đề nghị các địa phương cần có kế hoạch cụ thể, đăng ký thông tin với cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam là Bộ VHTTDL. Từ đó, có sự phối hợp để tránh các hoạt động bị chồng chéo.

Với các hoạt động cơ sở, Bộ trưởng đề nghị các địa phương tập trung vào những hoạt động mang đậm bản sắc văn hóa của địa phương, dân tộc sinh sống trên địa bàn để tham mưu, đề xuất.

Với nền tảng Bản đồ số Văn hóa Việt Nam, Bộ trưởng cho biết bản đồ không chỉ dừng lại trong khuôn khổ Ngày Văn hóa Việt Nam, mà sẽ được cập nhật đầy đủ thông tin và phát huy vai trò về lâu dài.

Liên quan đến công tác thông tin, tuyên truyền, Bộ VHTTDL sẽ bám sát hướng dẫn của Ban Tuyên giáo Trung ương để tiếp tục có những hướng dẫn cụ thể trong công tác định hướng thông tin, tuyên truyền. Đảm bảo công tác thông tin, tuyên truyền diễn ra đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, chú trọng vào những hoạt động có tính điểm nhấn.

Thời gian tới, Bộ VHTTDL sẽ tiếp tục phối hợp với các ban, bộ, ngành, địa phương để Ngày Văn hóa Việt Nam, Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 diễn ra thành công, hiệu quả; phát huy được vai trò của các nghệ nhân, nghệ sĩ để tạo ra những không gian sáng tạo; huy động sức sáng tạo trong nhân dân và chính nhân dân được thụ hưởng thành quả sáng tạo.

Thông tin thêm về sự kiện điểm nhấn nhân dịp này, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Thu Hà cho biết, thành phố sẽ tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam, Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026.

Hiện tại, thành phố đã hoàn thành xây dựng kịch bản nghệ thuật cho chương trình và trong tuần này, BTC dự kiến mời đại diện các ban, bộ, ngành liên quan họp, đóng góp ý kiến cho nội dung chương trình. Sự kiện dự kiến diễn ra vào tối 24.11 tại Sân vận động Mỹ Đình, với quy mô khoảng 60.000 khán giả.

Đối với Lào Cai, đại diện tỉnh cho biết, địa phương đã ban hành nhiều đề án, kế hoạch bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc, duy trì thường xuyên hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao và lễ hội truyền thống; đưa nhiều lễ hội đặc sắc trở thành sản phẩm du lịch.

Tỉnh xây dựng kế hoạch tổ chức chuỗi hoạt động, sự kiện Sắc màu văn hóa Lào Cai, với chủ đề Sắc màu hội tụ, tại cấp tỉnh và 99 xã, phường. Trong đó, Lễ hội Văn hóa – Du lịch Mường Lò có sự tham gia biểu diễn của gần 3.000 diễn viên quần chúng, phát huy vai trò trực tiếp của người dân.

Đáng chú ý, tỉnh có chính sách hỗ trợ 150 triệu đồng khi thành lập mới mỗi câu lạc bộ văn hóa, nghệ thuật, thể thao nòng cốt cấp xã và hỗ trợ 50 triệu đồng hằng năm để duy trì hoạt động, góp phần đưa văn hóa trở thành sinh hoạt thường xuyên tại cơ sở.

Tỉnh cũng hỗ trợ các cơ sở giáo dục tổ chức hoạt động giáo dục nghệ thuật, di sản, tạo điều kiện để học sinh tiếp cận, tìm hiểu và thực hành các loại hình văn hóa truyền thống; tổ chức hoạt động văn hóa định kỳ hằng tháng, từng bước hình thành các điểm sinh hoạt, giao lưu tại địa phương.

Lào Cai xác định cộng đồng dân cư là trung tâm, thế hệ trẻ là lực lượng kế thừa, phát huy bản sắc. Việc bảo tồn phải gắn với truyền dạy, thực hành văn hóa trong đời sống hằng ngày.

Sau khi lắng nghe các báo cáo, phát biểu kết luận tại Hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đánh giá cao sự chuẩn bị tích cực, chủ động của Bộ VHTTDL, các cơ quan Trung ương và nhiều địa phương cho Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đây là năm đầu tiên tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam, nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, đưa văn hóa thấm sâu vào đời sống, để mỗi người dân trực tiếp tham gia sáng tạo, thụ hưởng và gìn giữ các giá trị văn hóa.

Việc gắn kết hai ngày hội góp phần bồi đắp bản sắc, phát huy sức mạnh cộng đồng. Các hoạt động lấy người dân làm chủ thể, cộng đồng dân cư làm trung tâm, hướng về thôn, tổ dân phố; bảo đảm thiết thực, an toàn, tiết kiệm, không phô trương, hình thức.

Để chuỗi các hoạt động diễn ra thành công, để lại dấu ấn, Phó Thủ tướng yêu cầu lấy hiệu quả thực chất, sức lan tỏa và giá trị bền vững làm thước đo. Sau ngày hội, phải gắn kết cộng đồng bền chặt hơn, các giá trị văn hóa được lan tỏa. Những sản phẩm, mô hình và nếp văn hóa tốt đẹp tiếp tục được duy trì, phát huy.

Phó Thủ tướng đề nghị mở rộng tối đa các không gian văn hóa phục vụ nhân dân. Các bảo tàng, thư viện, di tích, thiết chế văn hóa công lập cần mở cửa rộng rãi, kéo dài thời gian phục vụ và miễn phí; đồng thời vận động doanh nghiệp triển khai chương trình miễn, giảm phí, ưu đãi, đặc biệt vào ngày 24.11.

Những hoạt động có giới hạn về khả năng phục vụ cần hướng dẫn đăng ký trực tuyến phù hợp, tránh quá tải.

Việc tổ chức cần huy động sự tham gia của toàn xã hội. Trong đó, chính quyền định hướng, MTTQ tập hợp, vận động, nhân dân chủ động sáng tạo, doanh nghiệp đồng hành bằng sản phẩm, dịch vụ và chương trình ưu đãi thiết thực.

Công tác truyền thông phải đồng bộ trước, trong và sau sự kiện, kết hợp các phương tiện thông tin đại chúng, nền tảng số, cổ động trực quan và ứng dụng công nghệ tại các không gian công cộng.

Về nhiệm vụ cụ thể, Phó Thủ tướng giao Bộ VHTTDL phối hợp với MTTQ Việt Nam và các cơ quan liên quan hoàn thiện văn bản hướng dẫn trước ngày 15.10, tổ chức họp báo trước ngày 20.10; khẩn trương vận hành nền tảng Bản đồ số văn hóa Việt Nam, kết nối thông tin về địa điểm, sự kiện, chương trình, sản phẩm văn hóa trên toàn quốc.

Các bộ, ngành, MTTQ và đoàn thể cần hướng dẫn những hoạt động hưởng ứng phù hợp với từng lĩnh vực, đối tượng; chú trọng học sinh, sinh viên, công nhân, người dân vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và các nhóm yếu thế.

Các địa phương lựa chọn điểm nhấn mang bản sắc riêng, bảo đảm mỗi thôn, tổ dân phố có ít nhất một hoạt động phù hợp; quan tâm an ninh, an toàn, vệ sinh môi trường và tổ chức đánh giá, tổng kết vào ngày 26.11.