Hoàn thiện Luật Phát triển công nghiệp văn hóa: Khơi thông nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo

VHO - Việc ban hành Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là cần thiết nhằm hoàn thiện khung pháp lý, khơi thông nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo, phát triển thị trường và đưa công nghiệp văn hóa trở thành một động lực tăng trưởng của đất nước.

Chiều 3.10, tiếp tục chương trình phiên họp toàn thể thứ Tư, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cho ý kiến thẩm tra đối với dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa.

Báo cáo tóm tắt những nội dung cơ bản của dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Huy Dũng cho biết, việc xây dựng Luật nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng về phát triển công nghiệp văn hóa, trọng tâm là Nghị quyết số 80-NQ/TW, Nghị quyết số 26-NQ/TW và các kết luận, chỉ đạo có liên quan; đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý, khắc phục những khoảng trống, điểm nghẽn, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng, Việt Nam có nhiều tiềm năng, lợi thế để phát triển công nghiệp văn hóa, nhưng kết quả đạt được chưa tương xứng; chuỗi liên kết từ sáng tạo, sản xuất, phân phối đến tiêu dùng còn hạn chế; cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển thị trường, huy động nguồn lực và nâng cao năng lực cạnh tranh chưa đồng bộ.

Việc ban hành Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là cần thiết nhằm hoàn thiện khung pháp lý, khơi thông nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo, phát triển thị trường và đưa công nghiệp văn hóa trở thành một động lực tăng trưởng của đất nước.

Về quan điểm xây dựng Luật, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng cho biết, dự thảo Luật được xây dựng trên 6 quan điểm xuyên suốt, làm cơ sở xác định các cơ chế, chính sách then chốt, tạo khung khổ pháp lý thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa.

Một là, tiếp cận công nghiệp văn hóa theo chuỗi giá trị, từ góc độ phát triển một ngành kinh tế chiến lược; hạn chế tối đa phát sinh thủ tục hành chính mới, đẩy mạnh số hóa và tăng cường hậu kiểm.

Hai là, không quy định lại các chính sách đã được quy định tại luật chuyên ngành và các luật có liên quan.

Ba là, làm rõ những “điểm mờ” mà pháp luật chuyên ngành chưa cụ thể hóa, nhất là trong tổ chức thực thi.

Bốn là, bổ sung quy định đối với những “khoảng trống” pháp luật chưa điều chỉnh hoặc chưa có cơ chế đủ rõ.

Năm là, lựa chọn có trọng tâm, trọng điểm các “điểm nghẽn” đã được nhận diện rõ để đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

Sáu là, Luật chỉ quy định các nguyên tắc và cơ chế, chính sách then chốt ở tầm luật; bảo đảm ngắn gọn nhưng không đẩy quá nhiều nội dung xuống văn bản quy định chi tiết, tránh phát sinh điểm nghẽn trong tổ chức thực hiện.

Về bố cục và các nội dung cơ bản của dự án luật, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa gồm 08 chương, 39 điều, với một số nhóm nội dung chính.

Thứ nhất, về hoạt động phát triển hệ sinh thái, thử nghiệm có kiểm soát trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Dự thảo Luật đề xuất 2 nội dung trọng tâm: Hoạt động phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa; Thử nghiệm có kiểm soát trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Thứ hai, về hỗ trợ sáng tạo, xác lập, xác định giá trị quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Dự thảo Luật đề xuất 3 nội dung trọng tâm: Phần mềm phục vụ sáng tạo, nền tảng số hỗ trợ về quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; Sử dụng quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; Hỗ trợ nâng cao năng lực xác định giá trị quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Thứ ba, về nhân lực trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Dự thảo Luật đề xuất 3 nội dung trọng tâm: Khung năng lực nhân lực trong các ngành công nghiệp văn hóa; Thu hút nghệ sĩ, nghệ nhân, chuyên gia, nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục trong phát triển nhân lực công nghiệp văn hóa; Phát triển, thu hút nhân lực, đầu tư cơ sở vật chất trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Thứ tư, về hạ tầng công nghiệp văn hóa.

Dự thảo Luật đề xuất 7 nội dung trọng tâm: công trình, thiết chế phục vụ công nghiệp văn hóa; Tổ hợp sáng tạo văn hóa, cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; cơ chế tổ chức hoạt động, sự kiện trong tổ hợp sáng tạo văn hóa và cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; đánh giá hiệu quả đối với hạ tầng công nghiệp văn hóa; sử dụng không gian công cộng cho hoạt động công nghiệp văn hóa; hoạt động phát triển công nghiệp văn hóa trong các dự án đầu tư công trình xây dựng; hạ tầng văn hóa số.

Thứ năm, về thị trường công nghiệp văn hóa.

Dự thảo Luật đề xuất 6 nội dung trọng tâm: Sản phẩm công nghiệp văn hóa có bản sắc văn hóa Việt Nam; sản phẩm công nghiệp văn hóa trọng điểm; hoạt động hỗ trợ nâng cao năng lực phát triển đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã công nghiệp văn hóa; hoạt động phát triển thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa; sàn giao dịch công nghiệp văn hóa; hỗ trợ phát triển thị trường và thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm công nghiệp văn hóa.

Thứ sáu, về tài chính và hỗ trợ, ưu đãi đầu tư.

Dự thảo Luật đề xuất 8 nội dung trọng tâm: tài chính cho phát triển công nghiệp văn hóa; đầu tư mạo hiểm cho phát triển công nghiệp văn hóa; hỗ trợ, ưu đãi đầu tư đối với phát triển hạ tầng công nghiệp văn hóa; hỗ trợ, ưu đãi đầu tư đối với cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; tổ chức, cá nhân hoạt động sản xuất, cung cấp sản phẩm công nghiệp văn hóa trong tổ hợp sáng tạo văn hóa, cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa.

Cùng với đó, hỗ trợ, ưu đãi đối với dự án đầu tư nước ngoài cần ưu tiên thu hút trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa; hỗ trợ chi phí sản xuất cho các dự án công nghiệp văn hóa có giá trị kinh tế cao; hỗ trợ, ưu đãi đối với cơ sở công nghiệp văn hóa không vì mục tiêu lợi nhuận; chính sách hoàn thuế cho đoàn làm phim nước ngoài sử dụng bối cảnh tại Việt Nam.

Về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, phân quyền, phân cấp, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng cho biết, dự thảo Luật không quy định trực tiếp thủ tục hành chính; phân định rõ thẩm quyền của Chính phủ, các bộ, ngành và tăng cường phân cấp cho địa phương, bảo đảm triển khai đồng bộ, thống nhất và hiệu quả.