Chính quyền thấy rõ nguy hiểm đến tính mạng nhưng vẫn phớt lờ

VH- Một ngày sau vụ nổ chưa từng thấy người dân làng Quan Độ (xã Văn Môn, Yên Phong-Bắc Ninh) vẫn chưa hết bàng hoàng.

Có mặt tại làng Quan Độ vào chiều qua 4.1, chúng tôi nhận thấy khu vực xảy ra vụ nổ vẫn đang được lực lượng công an và dân quân phong tỏa. Hàng trăm hộ dân đang tích cực thu gom đầu đạn, phế liệu văng tung tóe và dọn dẹp những mảnh vỡ gạch ngói, đất cát mà vụ nổ kinh hoàng để lại. Chính quyền địa phương đã phối hợp với BCH Quân sự tỉnh Bắc Ninh, một số đơn vị thuộc Bộ Tư lệnh công binh và các đơn vị chức năng thu lượm các mảnh kim loại xung quanh hiện trường.

Hiện trường vụ nổ

Đã thu gom được hơn 3 tấn đầu đạn các loại

Tính đến 16h ngày 4.1 lực lượng chức năng đã thu gom được 3.200 kg đầu đạn các loại. Theo một cán bộ đang làm việc tại hiện trường, việc tổ chức thu lượm các mảnh kim loại và vật liệu nổ sẽ được tiến hành khẩn trương và kéo dài trong vài ngày tới để đảm bảo an toàn cho người dân. Trong khi đó, khắp làng, chỗ nào cũng thấy phế liệu của người dân. Dọc đường làng, những bãi đất trống, thậm chí cả khu nhà ở và ao hồ cũng được tận dụng quây sơ sài để trở thành kho chứa phế liệu. Ngay từ đầu làng, ai cũng có thể mục sở thị những bãi chứa phế liệu lộ thiên, trong đó có rất nhiều phế liệu thuộc dạng cực kì nguy hiểm như bình chứa ô xi cỡ lớn, bình chữa cháy, các loại biến thế điện lớn và rất nhiều máy móc không rõ nguồn gốc...

Những phế liệu cực kì nguy hiểm chất khắp làng

Ông Đặng Văn T người làng Quan Độ cho biết, mặc dù người dân trong làng cũng biết trong số phế liệu mua về có rất nhiều loại nguy hiểm, chí ít cũng gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng như các loại hóa chất, a xít, dầu máy... nhưng chẳng ai nói ai được vì “gần như nhà nào cũng kinh doanh phế liệu hoặc có người nhà làm thuê cho các hộ kinh doanh phế liệu”. Ông T cũng cho hay, UBND xã dường như chỉ gọi loa nhắc nhở dân làng thực hiện các quy định về phòng chống cháy nổ, vệ sinh môi trường nhưng ít khi kiểm tra, xử phạt gì nên tình trạng ô nhiễm khủng khiếp đã kéo dài từ nhiều năm nay. Một chuyên gia hóa học khẳng định, các loại dầu trong những chiếc biến thế công nghiệp đời cũ được thành lý phế liệu có những chất cực độc, hiện đã cấm sử dụng. Nếu tràn ra ngoài môi trường sẽ ảnh hưởng nặng nề tới sức khỏe của người dân và gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng khó khắc phục. Còn những chiếc bình đựng ô xi, những chiếc bình chữa cháy cũ lúc nào cũng có thể trở thành những trái bom thực sự...

Mặc dù rất đông cán bộ chiến sĩ quân đội, công an và dân quân tự vệ đang hướng dẫn người dân thu dọn, đo đạc, kiểm tra thống kê thiệt hại từ vụ nổ nhưng khắp làng người dân vẫn tiến hành xử lý phế liệu như không có việc gì xảy ra. Họ tiến hành lột vỏ dây điện, cắt nhỏ các loại phế liệu sắt thép, một vài nơi còn nấu chảy nhôm, chì, thậm chí đốt các loại phế liệu có vỏ nhựa để lấy lõi, mùi nhựa cháy khét lẹt khắp làng...

 PV Văn Hóa trao đổi với ông Nguyễn Hoàng Gia, Phó chủ tịch UBND xã Văn Môn

Phó Chủ tịch UBND xã từ chối trả lời về phòng chống cháy, nổ

Trao đổi với Văn Hóa, ông Nguyễn Hoàng Gia, Phó chủ tịch UBND xã Văn Môn cho biết, trên địa bàn xã có khoảng 3.000 hộ gia đình, trong đó có khoảng 521 hộ kinh doanh. Tại thôn Quan Độ có khoảng 100 hộ kinh doanh phế liệu trong đó có tới 40 hộ là doanh nghiệp. Theo ông Gia, thôn Quan Độ có số hộ kinh doanh phế liệu nhiều nhất xã. Các đơn vị kinh doanh thực hiện theo quy định của Luật Doanh nghiệp và quy định của pháp luật. Ngoài ra, cấp xã không có thẩm quyền để kiểm tra các đơn vị kinh doanh trên địa bàn và cũng không có thẩm quyền để kiểm tra các phương tiện vận chuyển hàng hoá. Tuy nhiên khi được hỏi về việc đảm bảo an toàn cháy nổ và vệ sinh môi trường thế nào thì ông Gia từ chối trả lời.

Nhiều người dân cho biết, việc thu mua, chế biến phế liệu được coi như một “nghề truyền thống” của làng Quan Độ và các xã khác thuộc huyện Yên Phong. Và sở dĩ những “làng nghề” nguy hiểm kiều này tồn tại bất chấp sự ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe, môi trường, thậm chí tính mạng của người dân chắc chắn có sự tắc trách của chính quyền địa phương các cấp. Nếu không có sự xử lý nghiêm minh đối với những cá nhân vi phạm, kể cả quy trách nhiệm đối với các cấp chính quyền địa phương thì người dân Quan Độ và cả xã Văn Môn còn phải sống chung với tử thần.

Nói... qua loa Theo chúng tôi, khi nhận thấy mình không đủ thẩm quyền để kiểm tra các doanh nghiệp trên địa bàn thôn Quan Độ thì UBND xã Văn Môn phải có trách nhiệm kiến nghị lên cấp có thẩm quyền và cơ quan chức năng có liên quan vào cuộc kiểm tra, xử lý nghiêm những hộ kinh doanh phế liệu nguy hiểm đến tính mạng người dân, đe dọa nghiêm trọng môi trường xung quanh. Rõ ràng, UBND xã Văn Môn đã biết rất rõ các hộ kinh doanh phế liệu tiềm ẩn nguy hiểm từ nhiều năm nay nhưng không làm tròn chức trách, bổn phận, khiến vụ nổ kinh hoàng xảy ra thì cần phải được xem xét, xử lý trách nhiệm, chứ không thể chỉ nói… qua loa cho xong chuyện. N.Hòa

Quốc Hùng