Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng: "Khẩn trương hoàn thiện, làm rõ các mục tiêu trong Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá..."

VHO- Chiều nay 10.7 tại trụ sở Bộ VHTTDL, Uỷ viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng đã chủ trì cuộc họp về "Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng, phát triển văn hoá, xây dựng con người Việt Nam giai đoạn 2026- 2030, tầm nhìn đến năm 2045".

Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng chủ trì buổi làm việc

Cùng dự cuộc họp có Thứ trưởng Đoàn Văn Việt; lãnh đạo các Cục, Vụ, đơn vị chức năng thuộc Bộ.
Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng nhấn mạnh, tại Hội thảo về Thể chế, chính sách và nguồn lực cho phát triển văn hóa - dấu ấn văn hoá nổi  bật trong năm 2022 được tổ chức tròn một năm sau Hội nghị Văn hoá toàn quốc năm 2021, Bộ VHTTDL đã nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao khi đề xuất xây dựng Chương trình Mục tiêu quốc gia về văn hoá. Đây là bước đi quan trọng, có tính chất then chốt cho phát triển văn hoá trong những năm tiếp theo.
Xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn, việc xây dựng và triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng, phát triển văn hoá giai đoạn 2026- 2030, tầm nhìn đến năm 2045 nhằm thiết thực  đưa các Nghị quyết, định hướng phát triển văn hóa, xây dựng con  người Việt Nam của Đảng vào cuộc sống, làm cho văn hóa không chỉ thực sự trở thành nền tảng tinh thần vững chắc của  xã hội mà còn là nguồn lực nội sinh quan trọng, đóng góp vào quá trình phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Xây dựng và triển khai thành công Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá giai đoạn mới cũng được xác định sẽ góp phần quan trọng vào việc tạo ra chuyển biến căn bản trong sự nghiệp phát triển văn hóa và xây dựng con người Việt Nam, đóng góp quan trọng vào xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. 

Thứ trưởng Đoàn Văn Việt phát biểu tại buổi làm việc

“Chương trình Mục tiêu quốc gia về văn hoá  không chỉ được lãnh đạo Đảng, Nhà nước ủng hộ về chủ trương mà còn luôn có sự đồng hành sát sao, được đưa vào những Nghị quyết quan trọng của Trung ương, Quốc hội. Bộ VHTTDL nhận thức được trọng trách khi được Đảng, Nhà nước tin tưởng giao xây dựng, hoàn thiện để trình cấp có thẩm quyền Chương trình mục tiêu quan trọng này. Đây cũng là nguyện vọng, mong muốn của toàn ngành nhằm ghi dấu ấn nổi bật trong phát triển văn hoá những năm tiếp theo”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
Ghi nhận công tác xây dựng dự thảo Chương trình đã được triển khai khẩn trương, trong một thời gian ngắn, Bộ trưởng cho rằng, trên cơ sở kế thừa, tổng kết các Chương trình Mục tiêu quốc gia về văn hoá trong giai đoạn trước đây, chúng ta đã, đang hình thành bộ khung, lựa chọn các dự án thành phần và lấy ý kiến các Bộ, ngành; các địa phương, các chuyên gia, nhà khoa học để có thêm những nhìn nhận đa chiều, sát thực tiễn. Tuy nhiên, theo Bộ trưởng, khối lượng công việc phía trước còn rất nhiều. Để có được sản phẩm chất lượng và đáp ứng yêu cầu đề ra, Bộ trưởng lưu ý, cần trả lời cho được các câu hỏi như rà soát hồ sơ thành phần Chương trình mục tiêu về văn hoá gồm những gì? Những gì đã hoàn thiện và những gì cần tiếp tục?. 
“Để có câu trả lời xác đáng, trước hết dự thảo của Chương trình phải xác định rõ nội hàm, cân nhắc tên gọi, đặc biệt lưu ý phải xác định rõ mục tiêu đặt ra trong từng giai đoạn 5 năm, 10 năm; mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể là gì? Phải tìm lời giải cơ bản cho bài toán để thực hiện Chương trình mang tính chất tháo gỡ những điểm nghẽn cho sự phát triển văn hoá trong những năm tiếp theo và nhiều năm tới”, Bộ trưởng nhấn mạnh. 

Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng lưu ý, cần xác định Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng, phát triển văn hoá là nhiệm vụ, là trách nhiệm và cũng để ghi lại dấu ấn của toàn ngành, của thế hệ hôm nay để lại cho thế hệ mai sau

Bộ trưởng cũng cho rằng, “có bột mới gột nên hồ”, để có được sản phẩm chất lượng thì chất liệu là các nội dung thành phần phải đầy đủ, thuyết phục. Các đơn vị chức năng thuộc Bộ cần xác định Chương trình mục tiêu là nhiệm vụ, là trách nhiệm và cũng để ghi lại dấu ấn của toàn ngành, của thế hệ hôm nay để lại cho thế hệ  mai sau.
Tại buổi làm việc, lãnh đạo Vụ Kế hoạch, Tài chính đã báo cáo một số nội dung về quá trình xây dựng dự thảo Chương trình, xin ý kiến các Bộ ngành, địa phương và các chuyên gia, nhà khoa học; cùng với đó là những vấn đề còn khó khăn, những giải pháp đặt ra để hoàn thiện nội dung Chương trình.
PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương đề xuất, việc xây dựng Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá giai đoạn mới cần phải xác định rõ những mục tiêu phù hợp. Một số nội dung cần được rà soát, hoàn thiện theo hướng gọn lại, không nên quá ôm đồm, dàn trải. “Nội hàm của văn hoá đã bao hàm yếu tố con người, nhân tố trụ cột; cho nên, có thể cân nhắc chỉ tập trung vào nội dung Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng, phát triển văn hoá”, bà Phương nêu.
Cục trưởng Cục Văn hoá cơ sở Ninh Thị Thu Hương cho biết, trong thời gian qua,  các đơn vị thuộc Bộ đã nỗ lực, trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ tham góp ý kiến trong xây dựng Chương trình. Tuy nhiên, để đạt được yêu cầu đặt ra, cần xác định từng mục tiêu gọn gàng, rõ ràng để thực hiện, theo hướng đi vào trọng tâm, trọng điểm.
Cục trưởng Cục Di sản Văn hoá Lê Thị Thu Hiền cho rằng, các đơn vị cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ hơn nữa để xây dựng được một chương trình mang tính tổng thể, bao quát, phát huy sức mạnh trí tuệ tập thể để có sản phẩm đảm bảo mọi yêu cầu, tiêu chí đặt ra.

Lãnh đạo Vụ Kế hoạch, Tài chính báo cáo một số nội dung về quá trình xây dựng dự thảo Chương trình

Ghi nhận những nỗ lực của các thành viên trong Ban soạn thảo, Tổ Biên tập, Thứ trưởng Đoàn Văn Việt nhấn mạnh, xuất phát từ tính cấp thiết trong việc xây dựng Chương trình Mục tiêu quốc gia về chấn hưng, phát triển văn hoá, Bộ VHTTDL đã tập trung cao độ để trong một thời gian ngắn đã xây dựng, hoàn thành dự thảo Chương trình. Tuy nhiên, vì thời gian ngắn nên công tác xây dựng còn gặp nhiều khó khăn.
Cũng theo Thứ trưởng Đoàn Văn Việt, đây là chương trình có ý nghĩa thiết thực, tạo động lực, nguồn lực thúc đẩy văn hoá, là cơ sở quan trọng để thực hiện mục tiêu chấn hưng văn hoá trong giai đoạn tới. Thời gian để hoàn thiện Chương trình trước khi trình cấp có thẩm quyền không còn nhiều, vì vậy, cần tiếp tục khẩn trương rà soát lại các nội dung, thành phần chính của dự thảo, phù hợp với yêu cầu đặt ra từ thực tiễn.
Phát biểu kết luận, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng  yêu cầu, trên cơ sở các ý kiến tại cuộc họp và góp ý của các Bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia, Tổ biên tập cần tiếp thu, hoàn thiện lại Chương trình. 
Theo Bộ trưởng, đến 30.7, Bộ VHTTDL sẽ trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa. Cho đến thời điểm trên, Hồ sơ trình Thủ tướng phải hoàn chỉnh các văn bản: Tờ trình của Bộ VHTTDL đề nghị Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa; Báo cáo chủ trương về Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa; Họp hội đồng thẩm định, có biên bản về kết quả hội đồng thẩm định cấp cơ sở; Báo cáo giải trình của Bộ VHTTDL trong tiếp thu ý kiến của các địa phương, các Bộ ngành, các nhà khoa học...

Để hoàn thành một cách tốt nhất hồ sơ, đạt được yêu cầu đặt ra, Bộ trưởng lưu ý, Tờ trình phải nói rõ về sự cần thiết phải có Chương trình. Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa là thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước, Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng và kết luận của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc năm 2021. Khẳng định vai trò quan trọng của văn hóa, vừa là nguồn lực vừa là động lực phát triển và  quan điểm chỉ đạo của Đảng - “Văn hóa phải được đặt ngang hàng với kinh tế, chính trị, xã hội”. Bên cạnh đó, việc xây dựng Chương trình nhằm khắc phục sự bất hợp lý về thiếu hụt nguồn lực tổng thể, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, vì “Văn hóa là hồn cốt của dân tộc...”, như phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Văn hoá toàn quốc năm 2021.
Bộ trưởng yêu cầu, Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa phải làm rõ được điểm quan trọng nhất là các mục tiêu, từ mục tiêu tổng quát đến các mục tiêu cụ thể, các dự án… 

Theo đó, Bộ trưởng gợi mở về các mục tiêu tổng quát gồm: Hoàn thiện thể chế, chính sách, huy động, khơi thông nguồn lực để văn hóa phát triển bền vững; xây dựng môi trường văn hóa cơ sở, văn hóa trong gia đình, xã hội, công sở…; kế thừa, phát huy giá trị các di tích, di sản văn hóa, coi đó là báu vật của ngàn đời cha ông để lại; tiếp tục chủ trương phát triển kinh tế trong văn hóa, văn hóa trong kinh tế, trở thành sức mạnh nội sinh để văn hóa đóng góp tích cực trong phát triển đất nước; xây dựng, phát triển văn hóa đối ngoại, trong đó quảng bá, tiếp thu văn hóa nhân loại, làm phong phú nền văn hóa dân tộc tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; xây dựng đội ngũ văn hóa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ theo tinh thần Nghị quyết 26 của BCH TƯ về xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp và đội ngũ quản lý văn học nghệ thuật, văn nghệ sĩ thực hiện nhiệm vụ chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng văn hóa. 
Từ các mục tiêu tổng quát, Bộ trưởng yêu cầu Chương trình mục tiêu quốc gia về chấn hưng và phát triển văn hóa đi vào các mục tiêu cụ thể, đặt ra các mục tiêu theo từng giai đoạn. Bộ trưởng cũng nhấn mạnh, cần cân nhắc và thống nhất, đề xuất tên gọi Chương trình. Trên cơ sở đó để xác định các nội hàm, mục tiêu và đảm bảo tính khả thi, hiệu quả.
 Bộ trưởng giao nhiệm vụ từng đơn vị thực hiện các đầu việc, giao Vụ Kế hoạch, Tài chính là đầu mối tổng hợp. “Trên cơ sở rõ việc, rõ người, các đơn vị cần phát huy cao độ tinh thần khẩn trương, nỗ lực, chạy đua với thời gian để hoàn thiện hồ sơ Chương trình đảm bảo chất lượng, đáp ứng yêu cầu đề ra; xứng đáng là dấu ấn của ngành VHTTDL trong triển khai Nghị quyết XIII của Đảng, chỉ đạo của Tổng Bí thư tại Hội nghị Văn hoá toàn quốc…”, Bộ trưởng yêu cầu.

PHƯƠNG ANH; ảnh: TRẦN HUẤN