Tiến thoái lưỡng nan

VHO - Sau một giai đoạn tưởng chừng đã kiểm soát được lạm phát, châu Âu đang một lần nữa đối mặt với sức ép giá cả gia tăng. Khi lạm phát tại Eurozone tăng lên 3,2% trong tháng 5, mức cao nhất kể từ tháng 9.2023 và là tháng thứ tư tăng liên tiếp, những kỳ vọng về một chu kỳ phục hồi ổn định đang bị phủ bóng bởi nguy cơ tăng trưởng chậm và chi phí sinh hoạt leo thang.

Diễn biến này cho thấy một tín hiệu kinh tế đáng lo ngại và bộc lộ những điểm yếu của nền kinh tế châu Âu, trong bối cảnh thế giới ngày càng bất ổn.

Nguồn gốc của làn sóng lạm phát mới lần này đến từ năng lượng. Xung đột tại Trung Đông đã khiến giá dầu và khí đốt tăng mạnh trở lại, kéo theo chi phí năng lượng tại Eurozone tăng tới 10,9% so với cùng kỳ năm trước. Đây là cú đánh trực diện vào một khu vực vốn phụ thuộc lớn vào nguồn năng lượng nhập khẩu. Mặc dù, châu Âu đã nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung, nhưng thực tế cho thấy khả năng chống chịu của khu vực trước các cú sốc bên ngoài vẫn còn hạn chế.

Đáng lo ngại, tác động của giá năng lượng đã lan rộng ra toàn bộ nền kinh tế. Từ các doanh nghiệp đánh bắt thủy sản ở Pháp, cơ sở sản xuất tại Đức đến các hộ gia đình ở Italia, áp lực chi phí ngày càng gia tăng. Khi chi phí vận tải, sản xuất và lao động đồng loạt tăng, nhiều doanh nghiệp buộc phải tăng giá bán, góp phần đẩy lạm phát leo thang.

Tác động rõ nhất của lạm phát là sức mua của người dân ngày càng suy giảm. Trong khi giá cả liên tục leo thang, tiền lương tại Eurozone chỉ tăng khoảng 2,3%, thấp hơn mức lạm phát, khiến thu nhập thực tế của người lao động bị bào mòn. Italia là một trong những quốc gia chịu tác động rõ nhất, khi tiền lương tăng chậm trong khi giá cả leo thang. Trong 5 năm qua, người lao động hưởng lương đã mất khoảng 11% sức mua thực tế, cho thấy khoảng cách ngày càng lớn giữa thu nhập và chi phí sinh hoạt.

Sức mua suy giảm không chỉ là vấn đề xã hội mà còn đe dọa tăng trưởng kinh tế. Khi người dân thắt chặt chi tiêu, nhu cầu tiêu dùng yếu đi, trong bối cảnh kinh tế Eurozone vẫn phục hồi mong manh. Điều này khiến châu Âu đối mặt thế tiến thoái lưỡng nan, lạm phát gia tăng nhưng nền kinh tế chưa đủ sức chịu đựng các biện pháp thắt chặt mạnh tay.

Thị trường đang dự báo Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) sẽ nâng lãi suất thêm 0,25 % nhằm kiềm chế lạm phát. Tuy nhiên, khi nguyên nhân chính đến từ giá năng lượng tăng cao, công cụ lãi suất khó có thể giải quyết tận gốc áp lực giá cả hiện nay. Châu Âu đang đứng trước thế lưỡng nan, nếu không siết chính sách có thể khiến lạm phát kéo dài, nhưng tăng lãi suất mạnh lại làm suy yếu tăng trưởng và gia tăng áp lực đối với nền kinh tế.

Thách thức lớn nhất của châu Âu hiện nay là cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và duy trì tăng trưởng. Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị kéo dài, giá năng lượng biến động và sức mua suy giảm, cuộc chiến chống lạm phát của Eurozone được dự báo sẽ còn nhiều khó khăn, tiếp tục phủ bóng lên triển vọng phục hồi kinh tế khu vực.