Chủng Ebola hiếm chưa có vaccine khiến châu Phi lo ngại

VHO - Đợt bùng phát Ebola mới tại miền Đông Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo đang gây lo ngại toàn cầu khi đã ghi nhận 105 ca tử vong và 393 trường hợp nghi nhiễm.

Ngày 18.5, các nhân viên y tế khẩn trương được điều động đến tỉnh Ituri, tâm điểm của dịch bệnh, nơi ghi nhận hàng trăm trường hợp nghi nhiễm. Theo Cụm Y tế Congo, đã có 105 ca tử vong nghi do Ebola và 393 trường hợp nghi nhiễm tại 9 khu vực y tế ở Ituri, trong đó 8 ca được xác nhận bằng xét nghiệm.

Một trường hợp khác cũng được xác nhận tại Goma, thành phố lớn ở tỉnh Bắc Kivu. Bệnh nhân là một phụ nữ đến từ Bunia, nơi chồng bà đã tử vong vì Ebola.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố đây là “tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng mang tầm quốc tế” do nguy cơ lây lan xuyên biên giới, sau khi Uganda ghi nhận hai trường hợp tử vong liên quan đến dịch bệnh.

Đợt bùng phát hiện nay do biến thể Bundibugyo gây ra, một chủng Ebola hiếm gặp chưa có vaccine hoặc thuốc điều trị đặc hiệu được phê duyệt.

Virus Ebola lây qua tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người hoặc động vật nhiễm bệnh, gây sốt cao, nôn mửa, xuất huyết và suy đa cơ quan.

Theo WHO, tỉ lệ tử vong trung bình của Ebola khoảng 50%, nhưng ở một số đợt dịch trước có thể lên tới 90%.

Bộ trưởng Y tế CHDC Congo Samuel Roger Kamba đã dẫn đầu một phái đoàn đến Bunia để thiết lập các trung tâm điều trị dã chiến nhằm hỗ trợ các bệnh viện quá tải. “Đây không phải là căn bệnh huyền bí. Hãy thông báo tình trạng sức khỏe để được điều trị và ngăn dịch lây lan”, ông nói.

WHO cho biết đã điều động 35 chuyên gia và 7 tấn vật tư y tế khẩn cấp tới khu vực dịch. Tuy nhiên, bà Anne Ancia, đại diện WHO tại CHDC Congo, cho biết nguồn thiết bị bảo hộ tại Thủ đô Kinshasa đã cạn kiệt và tổ chức này đang gấp rút vận chuyển thêm vật tư từ Kenya.

Mỹ và châu Âu cũng bắt đầu tăng cường ứng phó. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) đang phối hợp chuyển một nhà truyền giáo người Mỹ nhiễm Ebola sang Đức điều trị. Sáu người tiếp xúc gần với bệnh nhân cũng sẽ được sơ tán.

CDC nhấn mạnh nguy cơ đối với Mỹ hiện vẫn thấp nhưng đang cử thêm chuyên gia tới CHDC Congo và Uganda.

Trong khi đó, Đại sứ quán Mỹ tại Uganda đã tạm dừng toàn bộ dịch vụ cấp visa do lo ngại dịch bệnh. Uganda cũng hoãn lễ Ngày Liệt sĩ, sự kiện thường thu hút hàng nghìn người hành hương từ miền Đông Congo.

Giới chức y tế cho rằng dịch bệnh lần này lan rộng nhanh một phần do phát hiện muộn. WHO cho biết họ nhận được cảnh báo về một căn bệnh lạ có tỉ lệ tử vong cao tại Mongbwalu từ ngày 5.5, nhưng virus chỉ được xác định là Ebola vào ngày 14.5 sau hàng loạt sai sót trong xét nghiệm.

Đây là đợt bùng phát Ebola thứ 17 tại Congo kể từ khi virus này được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1976. Đợt dịch giai đoạn 2018-2020 từng khiến gần 2.300 người thiệt mạng và là đợt bùng phát lớn thứ hai trong lịch sử thế giới.