TP.HCM phát triển Đô thị Khoa học công nghệ phía Bắc theo mô hình “5 trong 1”
VHO - Theo chỉ đạo của UBND TP.HCM, các đơn vị liên quan sẽ chính thức công bố hình thành Đô thị Khoa học công nghệ - Bắc TP.HCM vào ngày 15.1, tại phường Bình Dương.
Sự kiện do Sở Khoa học và Công nghệ, Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM và Tập đoàn Đầu tư và Phát triển công nghiệp Becamex – CTCP tổ chức, thể hiện hướng đi chiến lược của TP.HCM trong việc tạo dựng cực tăng trưởng mới dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế tri thức.

Đồng thời thể hiện tinh thần chủ động, tiên phong và dám đột phá của TP.HCM trong việc thử nghiệm các mô hình phát triển mới trên cơ sở các cơ chế đặc thù đã được Quốc hội cho phép.
Đặc biệt, đây là Đề án cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đồng thời phát huy tối đa không gian phát triển mới của TP.HCM sau sáp nhập, hướng tới mô hình siêu đô thị đa cực, đa trung tâm, siêu kết nối, trong đó mỗi khu vực được phân rõ chức năng và có sự liên kết, cộng hưởng chặt chẽ.
Với định hướng phát triển theo mô hình “5 trong 1” gồm: Đào tạo - Nghiên cứu – Đổi mới sáng tọa – Sản Xuất – Sống xanh, Đô thị Khoa học công nghệ – Bắc TP.HCM được định vị là một cực khoa học công nghệ – đổi mới sáng tạo quy mô lớn gắn liền với sản xuất công nghệ cao, đóng vai trò “bộ não” khoa học công nghệ của vùng sản xuất công nghệ cao phía Bắc và Tây Bắc Thành phố.

Đây đồng thời là không gian thí điểm lý tưởng cho các cơ chế sandbox, cho phép thử nghiệm có kiểm soát các công nghệ mới, mô hình quản trị và chính sách mới gắn với các ngành, sản phẩm chiến lược quốc gia.
Đô thị Khoa học công nghệ phía Bắc có chức năng bổ trợ và phân vai rõ ràng với khu vực trung tâm đô thị hiện hữu, đảm nhận vai trò hạt nhân nghiên cứu – phát triển, đào tạo nhân lực chất lượng cao và đổi mới sáng tạo gắn với sản xuất công nghệ cao. Trong khi đó, khu vực trung tâm tiếp tục phát huy vai trò trung tâm tài chính, dịch vụ cao cấp, văn hóa và sáng tạo…
Theo đó, không gian phát triển được tổ chức theo cấu trúc tích hợp, gồm Trung tâm phát triển khoa học công nghệ với quy mô khoảng 103 ha, cùng với 220 ha cơ sở vật chất nghiên cứu phát triển, sản xuất công nghệ cao, thử nghiệm quy mô nhỏ… tạo thành vùng lõi đầu não đổi mới sáng tạo tập trung tại phường Bình Dương.

Trung tâm đang được triển khai theo từng giai đoạn, từng bước hình thành không gian hội tụ các hoạt động khoa học công nghệ, giáo dục đào tạo và đổi mới sáng tạo, đóng vai trò dẫn dắt và lan tỏa cho toàn bộ Đô thị khoa học công nghệ Bắc Thành phố.
Bên cạnh đó, Vành đai phát triển công nghệ cao, bao gồm các khu công nghiệp Khoa học công nghệ quy mô lớn như Bình Dương Riverside, Lai Hưng, Cây Trường, VSIP III… tạo không gian hiện thực hóa các kết quả nghiên cứu thông qua sản xuất thử và sản xuất hàng loạt.
TP.HCM “nuôi dưỡng” khát vọng kiến tạo siêu đô thị toàn cầu phát triển bền vững
Việc đặt “bộ não” khoa học công nghệ liền kề không gian sản xuất công nghệ cao sẽ giúp rút ngắn chu trình từ nghiên cứu đến thương mại hóa. Đây là sự khác biệt căn bản so với các mô hình phát triển khoa học công nghệ tách rời không gian sản xuất, vốn đang bộc lộ nhiều hạn chế trong việc tạo ra giá trị gia tăng và lan tỏa công nghệ.
Trên nền tảng vận dụng linh hoạt các cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội, Đề án đề xuất mô hình quản lý theo cơ chế “một cửa” thông qua Ban Quản lý Phát triển Đô thị Khoa học công nghệ trực thuộc UBND TP.HCM nhằm tạo môi trường đầu tư – đổi mới sáng tạo thông thoáng, cạnh tranh quốc tế.

Lợi thế nổi bật của Đề án là tính sẵn sàng cao trong triển khai, khi khu vực Thành phố mới Bình Dương đã được đầu tư đồng bộ về hạ tầng đô thị, giao thông, năng lượng, công trình công cộng và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong hơn một thập kỷ qua.
Nhiều công trình, tiêu biểu là Trung tâm Hành chính tỉnh Bình Dương (cũ) có thể được chuyển đổi công năng và đưa vào khai thác ngay. Việc tận dụng và chuyển đổi công năng các công trình hiện hữu theo mô hình hợp tác công – tư cho phép đưa các thiết chế khoa học công nghệ vào khai thác nhanh, sử dụng hiệu quả tài sản công và đạt chuẩn mực quốc tế trong vận hành.
Trên cơ sở đó, Tập đoàn Becamex đề xuất được giao vai trò nhà đầu tư chiến lược trong triển khai Đề án, cùng với các đối tác chiến lược uy tín trong và ngoài nước như Sembcorp (Liên doanh VSIP), Tokyu Group (Liên doanh Becamex Tokyu), Warburg Pincus (Liên doanh BWID) nhằm bảo đảm năng lực triển khai, chuẩn mực vận hành và khả năng kết nối nguồn lực toàn cầu.
Việc thu hút các dự án R&D, trung tâm đổi mới sáng tạo và các tập đoàn công nghệ lớn được kỳ vọng tạo ra dòng vốn FDI chất lượng cao, đóng góp tích cực vào GRDP và ngân sách Thành phố trong trung và dài hạn.

RSS