Giới làm phim tại LHP Cannes 2026 thận trọng “mở cửa” với AI

VHO - Tại Liên hoan phim Cannes năm nay, câu hỏi không còn là “có nên dùng AI hay không”, mà là “sử dụng AI như thế nào”.

Trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh toàn cầu vẫn loay hoay tìm cách phục hồi lượng khán giả sau đại dịch, trí tuệ nhân tạo đang được nhìn nhận với tâm thế thận trọng nhưng cởi mở hơn.

Đạo diễn người Pháp Xavier Gens cho biết nếu thực hiện bom tấn cá mập “Under Paris” của Netflix vào thời điểm hiện tại, ông có thể cắt giảm một nửa chi phí hiệu ứng hình ảnh và rút ngắn thời gian hậu kỳ tới 8 tháng nhờ AI.

“Tôi sẽ hoàn thành bộ phim trong ba tháng thay vì một năm”, đạo diễn chia sẻ với Reuters bên lề Cannes. Theo ông, phần hiệu ứng hình ảnh của phim có thể chỉ tiêu tốn khoảng 2 triệu euro thay vì 4 triệu euro như trước.

“Under Paris”, một trong những phim được xem nhiều nhất trên Netflix năm 2024, là tác phẩm phụ thuộc rất lớn vào kỹ xảo hình ảnh khi phải ghép cá mập vào các cảnh quay thực trên sông Seine. Theo ông Gens, các công cụ AI hiện có thể tự động hóa nhiều công đoạn hậu kỳ vốn rất tốn thời gian.

Một báo cáo trước đó của Morgan Stanley cũng nhận định AI tạo sinh có thể giúp giảm tới 30% chi phí sản xuất phim và truyền hình.

Cannes chuyển từ hoài nghi sang tranh luận về cách dùng AI

Liên hoan phim Cannes vốn được xem là biểu tượng của điện ảnh truyền thống kể từ sau Thế chiến II. Tuy nhiên năm nay, AI trở thành một trong những chủ đề được nhắc đến nhiều nhất tại sự kiện.

Dù vẫn tồn tại lo ngại rằng công nghệ có thể ảnh hưởng đến giá trị nghệ thuật và tính nguyên bản của điện ảnh, sức hấp dẫn về tốc độ sản xuất và tiết kiệm chi phí đang khiến nhiều nhà làm phim thay đổi quan điểm.

Trong bối cảnh đó, Meta đã trở thành đối tác chính thức của Cannes thông qua thỏa thuận hợp tác nhiều năm. Công nghệ AI của hãng được sử dụng trong bộ phim tài liệu mới của đạo diễn Steven Soderbergh về John Lennon và Yoko Ono.

Tuy nhiên, Ban Tổ chức Cannes vẫn giữ giới hạn nhất định. Các bộ phim chủ yếu được tạo ra bằng AI tạo sinh sẽ không đủ điều kiện tranh giải Cành cọ vàng. Quy định này khá tương đồng với định hướng mới từ Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh, trong đó nhấn mạnh diễn xuất và kịch bản vẫn phải do con người đảm nhiệm.

Giám đốc LHP Thierry Fremaux cho rằng AI không thể thay thế trải nghiệm và năng lực thực tế của con người. “Muốn đi xe đạp điện thì trước hết phải biết đi xe đạp thường”, ông nói.

AI ngày càng hiện diện trong mọi công đoạn làm phim

Bên cạnh liên hoan chính, tại Chợ phim Cannes, nơi được xem là trung tâm giao dịch và kết nối của ngành điện ảnh toàn cầu, hàng loạt công ty khởi nghiệp AI đã xuất hiện trong “Làng Sáng tạo” nhìn ra bến cảng Cannes.

Năm nay, thị trường còn tổ chức riêng hai ngày hội thảo chuyên đề về AI với sự tham gia của đại diện từ Alphabet, Disney Accelerator, NVIDIA và OpenAI.

Nhiều đạo diễn cho rằng việc sử dụng AI để tự động tạo toàn bộ kịch bản hoặc bộ phim từ vài dòng gợi ý vẫn là điều gây tranh cãi. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI trong sản xuất và hậu kỳ đang dần được chấp nhận rộng rãi hơn.

Đạo diễn Mexico Guillermo del Toro cho rằng cần phân biệt rõ giữa AI tạo sinh với những ứng dụng AI hỗ trợ kỹ thuật khác. “Rất nhiều thứ đang bị gom chung dưới một cái tên AI. Muốn có cuộc tranh luận đúng đắn thì phải tách biệt AI tạo sinh với các chức năng khác của trí tuệ nhân tạo,” ông nói.

Quan điểm này cho thấy sự thay đổi đáng kể so với mùa giải Oscar 2025, khi việc dùng AI để hỗ trợ chỉnh sửa lời thoại tiếng Hungary của Adrien Brody trong phim “The Brutalist” từng gây tranh cãi dữ dội.

Liên hoan phim Cannes lần thứ 79 đang diễn ra tại thành phố Cannes, Pháp. Sự kiện kéo dài từ ngày 12 - 23.5.2026, quy tụ dàn sao quốc tế và giới làm phim đình đám. Đây là một trong những liên hoan phim danh giá bậc nhất thế giới với giải thưởng cao nhất là Cành cọ vàng.