VHO - Khu Chín Hầm là “địa ngục trần gian” từng giam giữ, tra tấn dã man nhiều chiến sĩ cách mạng và đồng bào yêu nước dưới thời chính quyền Ngô Đình Diệm. Ngày nay, di tích này là chứng tích lịch sử góp phần giáo dục truyền thống yêu nước cho các thế hệ.
Chín Hầm được xây dựng ở khu vực núi Thiên Thai (nay thuộc phường An Cựu, TP. Huế) từ năm 1941 để làm kho chứa vũ khí của thực dân Pháp. Sau sự kiện Nhật đảo chính Pháp, số vũ khí này được Nhật thu giữ và các kho bỏ trống. Trong ảnh là khu đền thờ tại di tích Chín HầmDưới thời chính quyền Ngô Đình Diệm, Ngô Đình Cẩn đã cho sửa lại khu Chín Hầm thành những hầm xà lim bằng bê-tông hình chữ nhật để làm nơi giam cầm các chiến sĩ cách mạng và đồng bào yêu nước. Trong ảnh là cảnh phục dựng hành động giam cầm đồng bào yêu nướcTrong đó, hầm số 1 xây chìm dưới lòng đất, trên nóc có lỗ thông hơi bọc lưới sắt, xung quanh tường được đúc bằng bê-tông cốt thép và lối ra vào là 2 cửa bằng gỗ dày có nẹp sắt. Đây là nơi tạm giam đầu tiên của những người bị nghi ngờ là Cộng sản trước khi đưa đến các hầm giam khácCác hầm còn lại được xây nửa chìm, nửa nổi, một số hầm bên trong có nhiều xà lim kiểu chuồng cọp để giam giữ và tra tấn các chiến sĩ cách mạng. Sau khi chế độ độc tài gia đình trị Ngô Đình Diệm sụp đổ, người dân ở Huế đã đập phá các căn hầm này. Trong ảnh là hầm số 8 được phục dựng năm 2008Năm 2008, ngành văn hóa TP. Huế đã phục dựng lại hầm số 8 - nơi được xem là “địa ngục trần gian” có diện tích hơn 72m2 với 20 xà lim kiểu chuồng cọp. Mỗi xà lim dài 1,8m, rộng 0,8m và cao khoảng 1,8m, phía trên đầu là các song sắt ngang dọcBên trong xà lim có một tấm ván hẹp để tù nhân nằm và cái xô để đi vệ sinh, cửa xà lim đóng kín. Nơi đây, Ngô Đình Cẩn đã giam giữ các chiến sĩ cộng sản như: Phan Trọng Tịnh, Nguyễn Minh Vân, Nguyễn Văn Quý, Nguyễn Đình Trân, Nguyễn Văn Hội, Nguyễn Văn Nại, Lê Văn Hoàng, Nguyễn Hữu Đà, Bùi Bá Vu…“Bạo chúa” Ngô Đình Cẩn đã không từ một thủ đoạn gian ác nào hòng khuất phục ý chí, tinh thần yêu nước của các chiến sĩ cách mạng và đồng bào ta. Những tội ác đó đã được ghi lại trong hơn 3.000 câu thơ trong tập “Sống trong mồ” của tác giả Nguyễn Dân Trung (tức Nguyễn Minh Vân) - một nhân chứng còn sống sót từ nhà ngục Chín HầmHầm số 6 có diện tích 79m2, bên trong không phân chia các ô xà lim mà để trống rỗng làm nơi tra tấn với các dụng cụ như kìm, xích, đao, búa… Tại đây, tay chân của Ngô Đình Cẩn đã sử dụng những hình thức tra tấn tàn bạo, dã man như thời trung cổ: đóng người lên tường, xẻo từng miếng thịt, cho uống nước xà phòng, treo ngược tù nhân… Đã có nhiều chiến sĩ hi sinh nhưng vẫn một lòng kiên trung với ĐảngỞ căn hầm số 5, Ngô Đình Cẩn đã giam giữ các tăng ni, phật tử, học sinh, sinh viên, phụ nữ tham gia các cuộc đấu tranh, mít tinh chống đối đòi lật đổ chế độ độc tài gia đình trị họ Ngô. Trong khi đó hầm số 3 với diện tích 85m2, đúc bê-tông cốt thép dày khoảng 0,5m, hai đầu hầm có 2 lỗ thông hơi đường kính 0,4m; là nơi đã giam giữ những người yêu nước và chống đối chế độ độc tài họ Ngô như: Lê Thiên Tạo, bác sĩ Lê Khắc Quyến - Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế… Trong ảnh là hiện trạng hầm số 3Hầm số 2 có diện tích nhỏ nhất với 41m2, xây kiểu nửa chìm nửa nổi, được bố trí lỗ thông hơi khá rộng. Nơi đây đã giam giữ các thương gia, nhà thầu khoán, chủ tiệm, nhà giàu có… bị vu oan có dính dáng đến vụ án gián điệp ở miền Trung hoặc cán bộ kinh tài làm việc cho Cộng sản. Việc giam giữ thương gia nhằm mục đích buộc gia đình họ phải bỏ tiền, vàng để chuộc thân nhân của mìnhĐể tưởng nhớ các chiến sĩ cách mạng và đồng bào yêu nước đã ngã xuống tại Chín Hầm, đồng thời ghi dấu tội ác của kẻ thù, năm 1993 Bộ VHTT (nay là Bộ VHTTDL) đã có Quyết định số 2015/QĐ-BT công nhận Chín Hầm là Di tích lịch sử cấp quốc gia. Trong ảnh là tượng các chiến sĩ cách mạng và đồng bào yêu nước tại khu đền thờ di tích Chín HầmNăm 2006, địa phương triển khai xây dựng công trình đền thờ ở khu di tích Chín Hầm nhằm tri ân các Anh hùng liệt sĩ và đồng bào yêu nước đã ngã xuống nơi đây. Thời gian qua, Bảo tàng Lịch sử TP. Huế cùng với các tổ chức, đoàn thể trên địa bàn cũng đã có nhiều hoạt động giáo dục lịch sử và truyền thống yêu nước đến các bạn trẻ và cộng đồng
RSS
