Đừng để phút bất cẩn thành bi kịch với trẻ nhỏ

VHO - Chỉ một cú ngã khi vừa chạy vừa cầm que thịt nướng, bé gái 2,5 tuổi đã suýt mất thị lực và đối diện nguy cơ tổn thương sọ não vì dị vật đâm xuyên vùng mặt. Từ tai nạn hy hữu này đến nhiều trường hợp trẻ bị dao đâm, chó cắn... thời gian gần đây, các bác sĩ cảnh báo, nhiều vật dụng và tình huống tưởng chừng vô hại trong sinh hoạt hằng ngày lại có thể để lại hậu quả nặng nề, thậm chí ám ảnh suốt đời với trẻ nhỏ nếu người lớn lơ là trong giám sát và chăm sóc.

 Tai nạn từ những vật dụng tưởng vô hại

Sau giờ học, bé gái 2,5 tuổi được bố mẹ đưa đi ăn thịt xiên nướng. Trong lúc vừa cầm que thịt vừa chạy chơi, bé không may vấp ngã khiến que xiên nhọn đâm thẳng vào vùng giữa mặt. Tai nạn xảy ra chỉ trong vài giây nhưng khiến cả gia đình hoảng loạn khi đầu que tre cắm sâu sát mắt trái của trẻ. Bé đau đớn, quấy khóc liên tục và được chuyển cấp cứu từ bệnh viện địa phương lên tuyến trên rồi tới Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức ngay trong đêm.

Khi nhập viện, dị vật vẫn cắm từ vùng gốc mũi chếch lên hốc mắt trái. Điều khiến các bác sĩ lo ngại nhất là chưa thể xác định chính xác đầu nhọn của que tre đã đi sâu tới đâu.

PGS.TS Nguyễn Hồng Hà, Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt - Tạo hình và Thẩm mỹ cho biết, đây là tình huống cấp cứu đặc biệt khó khăn do bệnh nhi còn quá nhỏ, hoảng loạn và không thể phối hợp thăm khám. Các bác sĩ chỉ xác định được có dị vật sắc nhọn xuyên từ gốc mũi vào ổ mắt nhưng chưa rõ đã gây tổn thương nhãn cầu, xuyên sọ não hay ảnh hưởng tới các mạch máu, dây thần kinh quan trọng hay chưa.

Theo các bác sĩ, nếu tự ý rút dị vật ra ngoài có thể gây chảy máu ồ ạt, tổn thương thần kinh hoặc biến chứng sọ não nặng nề. Khó khăn lớn nhất nằm ở chỗ dị vật là que tre, gần như không cản quang trên phim X-quang thông thường, khiến việc xác định đường đi của đầu nhọn trở nên rất phức tạp. Một thành viên ê kíp cho biết, có thời điểm các bác sĩ từng tính tới phương án quay lại quán ăn để tìm que xiên tương tự nhằm ước lượng chiều dài phần đã đâm vào cơ thể trẻ. Tuy nhiên, phần que tre bị cắt bỏ trước đó để thuận tiện vận chuyển đã thất lạc, khiến việc xác định độ sâu dị vật gần như không thể thực hiện.

Ngay trong đêm, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã kích hoạt quy trình hội chẩn đa chuyên khoa với sự tham gia của các chuyên khoa Phẫu thuật Hàm mặt - Tạo hình và Thẩm mỹ, Ngoại thần kinh sọ não, Tim mạch - Lồng ngực, Gây mê hồi sức và Chẩn đoán hình ảnh. Các bác sĩ trực tiếp xuống phòng chụp CT đa dãy, dựng hình 3D và rà soát từng lát cắt mỏng nhất để truy tìm đường đi của dị vật.

Sau gần một giờ phẫu thuật trong không khí “căng như dây đàn”, các bác sĩ đã xử lý thành công dị vật cho bệnh nhi. Hiện trẻ tỉnh táo, chơi ngoan, không sốt; mắt trái còn sưng nề nhẹ nhưng vẫn giữ được thị lực. Tuy nhiên, vận động nhãn cầu vẫn còn hạn chế và bệnh nhi cần tiếp tục được theo dõi sát về thần kinh sọ não, nguy cơ nhiễm trùng và chức năng thị giác trong những ngày tới.

Những tai nạn sinh hoạt có thể để lại di chứng suốt đời

Không riêng trường hợp bé gái bị que xiên đâm xuyên vùng mặt, thời gian gần đây, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức liên tiếp tiếp nhận nhiều bệnh nhi gặp tai nạn sinh hoạt nghiêm trọng. Trong đó có bệnh nhi 11 tuổi nhập viện với chấn thương sọ não hiếm gặp do một con dao bầu cắm vào đỉnh đầu bên trái khi hai anh em chơi đùa tại nhà. Một trường hợp khác là bé 22 tháng tuổi bị chó cắn với nhiều vết thương phức tạp ở vùng mặt, nhập viện trong tình trạng hoảng loạn, đau đớn và chảy máu nhiều. Các bác sĩ phải phẫu thuật xử lý toàn diện tổn thương và kiểm soát nguy cơ biến chứng cho các bệnh nhi.

PGS.TS Nguyễn Hồng Hà cảnh báo, tai nạn với trẻ nhỏ có thể xảy ra bất cứ lúc nào nếu người lớn lơ là giám sát. Những vật dụng quen thuộc như que xiên thịt, tăm tre, đũa, bút hay que kẹo đều có thể trở thành dị vật nguy hiểm khi trẻ vừa ăn vừa chạy nhảy. Chỉ một cú ngã cũng có thể gây tổn thương vùng mắt, sọ não hoặc để lại di chứng nặng nề suốt đời.

Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không để trẻ vừa ăn vừa chạy chơi; nên tháo thức ăn khỏi que xiên trước khi cho trẻ ăn và hạn chế để trẻ cầm các vật sắc nhọn. Khi trẻ bị vật nhọn đâm vào cơ thể, tuyệt đối không tự ý rút dị vật mà cần nhanh chóng đưa tới cơ sở y tế chuyên sâu để được xử trí đúng cách.

Đặc biệt, các tai nạn do chó, mèo hoặc súc vật cắn không chỉ gây tổn thương thể chất mà còn có thể để lại sang chấn tâm lý kéo dài cho trẻ nhỏ. Những trải nghiệm đau đớn, hoảng loạn ở lứa tuổi này dễ khiến trẻ sợ hãi, ám ảnh, rối loạn giấc ngủ hoặc mất cảm giác an toàn. Vì vậy, phụ huynh cần chú ý giáo dục trẻ kỹ năng an toàn với động vật, không để trẻ chơi một mình với thú nuôi, kể cả vật nuôi đã quen thuộc trong gia đình. Các vật nuôi cũng cần được tiêm phòng đầy đủ, quản lý bằng rọ mõm hoặc nhốt an toàn khi có trẻ nhỏ và khi đưa ra nơi công cộng.