Khởi nghĩa Yên Bái nổ ra

VHO - Ngày 9.2 ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng trong lịch sử Việt Nam và thế giới, trong đó nổi bật là Khởi nghĩa Yên Bái năm 1930 - cuộc đấu tranh vũ trang tiêu biểu của Việt Nam Quốc dân Đảng chống ách thống trị thực dân Pháp, để lại dấu ấn sâu sắc trong phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX. Bên cạnh đó là một số sự kiện đáng chú ý khác trong lĩnh vực chính trị, quân sự và khoa học - kỹ thuật…

Khởi nghĩa Yên Bái - cuộc thử lửa của Việt Nam Quốc dân Đảng

Đêm 9.2, rạng sáng ngày 10.2.1930, Khởi nghĩa Yên Bái chính thức bùng nổ, do Việt Nam Quốc dân Đảng lãnh đạo, đứng đầu là Nguyễn Thái Học.

Đây là cuộc nổi dậy vũ trang lớn nhất của tổ chức này nhằm lật đổ ách thống trị của thực dân Pháp, thiết lập một nhà nước dân chủ theo khuynh hướng tư sản. Trọng điểm của cuộc khởi nghĩa là thị xã Yên Bái, nơi có binh lính người Việt trong quân đội Pháp đồn trú.

Nghĩa quân tiến công vào trại lính, tiêu diệt một số sĩ quan Pháp và làm chủ tình hình trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, do kế hoạch bị lộ, lực lượng mỏng, phối hợp giữa các địa bàn không đồng bộ, cuộc khởi nghĩa nhanh chóng bị đàn áp. Thực dân Pháp sau đó mở cuộc khủng bố trắng trên diện rộng, xử tử nhiều lãnh tụ và đảng viên Việt Nam Quốc dân Đảng, trong đó có Nguyễn Thái Học.

Dù thất bại, Khởi nghĩa Yên Bái vẫn được đánh giá là một mốc son của tinh thần yêu nước, thể hiện ý chí quật cường của dân tộc Việt Nam trong hành trình tìm đường giải phóng dân tộc đầu thế kỷ XX.

Tiếng súng Lý Tự Trọng và sự kiện tại sân Larenhierơ

Theo các tài liệu lịch sử như Lịch sử Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam và Lịch sử phong trào cách mạng Sài Gòn - Chợ Lớn, đầu năm 1931, phong trào đấu tranh của công nhân và thanh niên tại Sài Gòn - Chợ Lớn diễn ra sôi nổi, hưởng ứng cao trào cách mạng trong cả nước sau Khởi nghĩa Yên Bái. Trong bối cảnh đó, một cuộc mít tinh được tổ chức tại khu vực sân bóng đá đường Larenhierơ (nay thuộc địa bàn TP. Hồ Chí Minh), nhằm tuyên truyền, cổ vũ tinh thần đấu tranh chống thực dân Pháp.

Khi đồng chí Phan Bôi đang diễn thuyết trước quần chúng, viên thanh tra mật thám Pháp Legrand bất ngờ xông vào đàn áp, định bắt giữ người diễn thuyết. Trong tình thế khẩn cấp, Lý Tự Trọng, khi ấy mới 17 tuổi, đã rút súng bắn hạ tên mật thám để bảo vệ phong trào và đồng chí của mình. Ngay sau đó, anh bị lực lượng thực dân bắt giữ.

Theo các tài liệu xác thực, sự kiện này xảy ra ngày 9.2.1931, không phải ngày 8.2 như một số ghi chép chưa chính xác. Tiếng súng của Lý Tự Trọng đã gây chấn động dư luận, trở thành biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần dấn thân, lý tưởng cách mạng của thanh niên Việt Nam. Câu nói bất hủ của anh tại tòa án thực dân - “Con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng” - đến nay vẫn mang giá trị lịch sử và thời đại sâu sắc.

Ngày sinh đồng chí Trường Chinh

Ngày 9.2.1907, đồng chí Trường Chinh, tên thật là Đặng Xuân Khu, sinh ra tại tỉnh Nam Định. Ông là một trong những nhà lãnh đạo chủ chốt của cách mạng Việt Nam, giữ nhiều trọng trách quan trọng của Đảng và Nhà nước trong suốt các giai đoạn cách mạng, kháng chiến và xây dựng đất nước.

Đồng chí Trường Chinh là Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng trong giai đoạn lịch sử đặc biệt cam go, góp phần quan trọng vào việc hoạch định đường lối cách mạng, đặc biệt là đường lối kháng chiến toàn dân, toàn diện. Sau này, ông còn giữ chức Chủ tịch Quốc hội và có vai trò then chốt trong việc khởi xướng và thúc đẩy đường lối đổi mới tư duy kinh tế - xã hội.

Cuộc đời hoạt động cách mạng bền bỉ, trí tuệ và cống hiến của đồng chí Trường Chinh để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử cách mạng Việt Nam thế kỷ XX.

Sao chổi Halley xuất hiện năm 1986

Ngày 9.2.1986 gắn với thời điểm sao chổi Halley đạt cận điểm quỹ đạo, tức là thời điểm nó tiến gần Mặt trời nhất trong chu kỳ khoảng 76 năm. Đây là lần sao chổi Halley quay trở lại và có thể quan sát từ Trái đất trong thế kỷ XX.

Sao chổi Halley tiếp tục chuyển động theo quỹ đạo và dự kiến sẽ quay trở lại vùng quan sát của Trái đất vào khoảng năm 2061.

Sự kiện năm 1986 vẫn có ý nghĩa lớn đối với khoa học thiên văn, khi nhiều tàu thăm dò không gian đã tiếp cận và thu thập dữ liệu quý giá về cấu trúc, thành phần của sao chổi, góp phần mở rộng hiểu biết của nhân loại về hệ Mặt trời.

Boeing 747 thực hiện chuyến bay thử nghiệm đầu tiên

Ngày 9.2.1969, chiếc Boeing 747 - máy bay thân rộng đầu tiên trên thế giới - đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm đầu tiên tại Mỹ. Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong lịch sử hàng không dân dụng toàn cầu, mở ra kỷ nguyên vận tải hàng không quy mô lớn.

Với thiết kế hai lối đi, khả năng chở hàng trăm hành khách và tầm bay xa, Boeing 747 nhanh chóng trở thành biểu tượng của ngành hàng không hiện đại trong nhiều thập niên. Máy bay này góp phần làm giảm chi phí vận chuyển, thúc đẩy du lịch quốc tế và tăng cường giao lưu kinh tế - văn hóa giữa các châu lục.

Chuyến bay thử nghiệm ngày 9.2.1969 được coi là cột mốc kỹ thuật - công nghệ mang tầm vóc toàn cầu, ảnh hưởng sâu rộng đến cấu trúc mạng lưới hàng không thế giới.