​Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục: Các nội dung về nhà giáo chưa đáp ứng yêu cầu của thực tiễn

VH- Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục vào sáng qua 29.5, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ đánh giá, sau 12 năm thực thi, dù đã đạt được nhiều kết quả nhưng Luật Giáo dục đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập, trở thành những điểm nghẽn, là nút thắt trong quá trình thực hiện đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo.

 Theo Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ, sau 12 năm thực thi, Luật Giáo dục đã bộc lộ nhiều bất cập Ảnh: QUỐC HỘI

Những bất cập của Luật mà Bộ trưởng Nhạ đề cập là quy định về hệ thống giáo dục quốc dân chưa thể hiện được sự gắn kết chặt chẽ giữa các cấp học và trình độ đào tạo; giữa giáo dục chính quy và giáo dục thường xuyên; thiếu định hướng phát triển và phân luồng người học từ sau trung học cơ sở. Hay như quy định về mục tiêu, yêu cầu, nội dung, chương trình giáo dục, phương pháp giáo dục phổ thông chưa đáp ứng yêu cầu phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực người học, nhất là những yêu cầu về vận dụng kiến thức, rèn luyện tư duy độc lập, khả năng tự học, các kỹ năng thực hành, kỹ năng hợp tác và làm việc nhóm, kỹ năng ngoại ngữ và tin học; chưa tạo được điều kiện thuận lợi cho học sinh Việt Nam theo học các chương trình đào tạo quốc tế; quan điểm tích hợp chưa được quán triệt đầy đủ trong thiết kế chương trình giáo dục; quy định về giáo dục thường xuyên chưa thực sự đáp ứng được yêu cầu xây dựng xã hội học tập và nhu cầu học tập thường xuyên, học tập suốt đời của người dân…

Vì tính cấp bách đó mà dự thảo Luật lần này sẽ sửa đổi, bổ sung 36 điều, bổ sung 3 điều mới, bãi bỏ 10 điều. Theo người đứng đầu Bộ GT&ĐT, dự thảo Luật đã bao quát hầu hết các vấn đề cần sửa đổi, bổ sung đối với Luật Giáo dục, trong đó tập trung vào một số nội dung hướng vào các chính sách như: Chính sách học phí học sinh, sinh viên sư phạm; trình độ chuẩn được đào tạo của nhà giáo; bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ đối với nhà giáo; về kiểm định chất lượng giáo dục và công nhận văn bằng nước ngoài; đầu tư và nguồn lực tài chính cho giáo dục; trách nhiệm của gia đình, nhà trường, xã hội trong việc giáo dục học sinh, tôn trọng nhà giáo, không được xúc phạm danh dự, nhân phẩm và thân thể nhà giáo…

Trình bày báo cáo thẩm tra, ông Phan Thanh Bình (Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng) đề nghị ban soạn thảo tiếp tục rà soát, đánh giá việc thực hiện các chính sách, nghiên cứu, lấy ý kiến các đối tượng chịu sự tác động để luật phù hợp và khả thi. Trong phần qui định chính sách đối với nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, ông Phan Thanh Bình cho rằng, các nội dung dự kiến sửa đổi, bổ sung về nhà giáo trong Dự thảo Luật chưa đáp ứng yêu cầu đòi hỏi của thực tiễn, vẫn chỉ là những quy định chung, chưa rõ yêu cầu và chính sách. Các quy định về vị thế, vai trò, điều kiện, tiêu chuẩn, nhiệm vụ, trách nhiệm, quyền hạn, sự đãi ngộ, tôn vinh còn chồng chéo. Vì vậy, đề nghị Ban soạn thảo rà soát, sửa đổi Chương Nhà giáo một cách căn cơ, tiếp tục khẳng định rõ vị thế của nhà giáo trong Luật, quy định đầy đủ, cụ thể hơn hệ thống chính sách tương xứng với vị thế đã được xác định, làm rõ mối quan hệ và trách nhiệm tương hỗ giữa Nhà nước – Nhà giáo – Người học, làm căn cứ để xây dựng Luật Nhà giáo và pháp luật có liên quan, bảo đảm việc xây dựng đội ngũ nhà giáo đảm đương tốt nhất trọng trách của mình.

Đối với chính sách lương của nhà giáo, Ủy ban đề nghị bám sát Nghịquyết của Đảng để thể chế hóa trong Luật, tạo cơ sởđể Chính phủxây dựng các đềán cải cách tiền lương. Ủy ban cũng đề nghị nghiên cứu để bổ sung và làm rõ hơn trong Dự thảo Luật các quy định liên quan đến cán bộ quản lý giáo dục, bao gồm các quy định về khái niệm, tiêu chuẩn, chế độ đãi ngộ và đào tạo, bồi dưỡng. Ủy ban cơ bản tán thành với việc nâng trình độ chuẩn đào tạo của giảng viên đại học và giáo viên trung học cơ sở như trong Dự thảo Luật, đồng thời nhấn mạnh, việc chuẩn hóa đội ngũ không chỉ ở tiêu chí trình độ đào tạo, mà quan trọng là chất lượng đào tạo và năng lực làm việc phù hợp với vị trí việc làm của nhà giáo

Đối với giáo viên tiểu học, nhiều đại biểu còn băn khoăn về tính khả thi của phương án nâng chuẩn trình độ đào tạo từ trung cấp lên đại học vì hiện nay, còn đến 40% (khoảng 160.000) số giáo viên tiểu học có trình độ đào tạo từ cao đẳng trở xuống, trong đó chủ yếu tập trung ở các địa bàn khókhăn, thiếu giáo viên. Do vậy, cần đánh giá đầy đủ hơn tình hình thực tiễn, xác định lộ trình, phương thức đào tạo nâng chuẩn để bảo đảm tính khả thi; đánh giá tác động đối với hệ thống các trường cao đẳng sư phạm và số giáo sinh sư phạm đang theo học hệ cao đẳng khi chính sách này được thực hiện. Ủy ban cũng đề nghị bổ sung quy định ưu đãi lương gắn với trình độ đào tạo hoặc văn bằng của nhà giáo để khuyến khích sinh viên theo học trình độ phù hợp, khuyến khích nhà giáo tích cực học tập để nâng chuẩn đào tạo.

Trong ngày làm việc hôm qua 29.5, Quốc hội cũng đã thảo luận ở tổ về dự án Luật Cảnh sát biển Việt Nam, dự án Luật Đặc xá (sửa đổi), thảo luận về những nội dung còn ý kiến khác nhau của dự án Luật An ninh mạng… 

 THU SÂM