Ngày 17.11, UBND phường Phương Liệt, Hà Nội, công bố kết quả kiểm nghiệm mẫu thịt bị phản ánh có biểu hiện bất thường tại Trường mầm non Phương Liệt. Mẫu thử không phát hiện Clenbuterol, Ractopamine và Salbutamol. Phiếu kết quả được Viện Kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm quốc gia ban hành ngày 12.11, chính quyền phường nhận ngày 16.11.

Trường mầm non Phương Liệt đã thay nhà cung cấp thực phẩm từ ngày 6.11 trong thời gian chờ kiểm nghiệm. Ảnh: Nguyên Bảo/Tuổi Trẻ
Trường mầm non Phương Liệt đã thay nhà cung cấp thực phẩm từ ngày 6.11 trong thời gian chờ kiểm nghiệm. Ảnh: Nguyên Bảo/Tuổi Trẻ

Thông tin ấy chưa khép lại băn khoăn. Một số phụ huynh đề nghị công khai toàn bộ chỉ tiêu đã đăng ký kiểm nghiệm, làm rõ vì sao lựa chọn phạm vi xét nghiệm như vậy, đồng thời tổ chức buổi trao đổi trực tiếp giữa chính quyền, nhà trường và cha mẹ học sinh. Điều họ chờ đợi là lời giải cho dấu hiệu bất thường đã khiến nhiều gia đình lo lắng về bữa ăn của con.

Một kết quả cần được hiểu đúng phạm vi

Sự việc bắt đầu từ khâu giao nhận thực phẩm ngày 4.11, khi tổ tự giám sát phát hiện thịt có biểu hiện khác thường. Đoàn kiểm tra liên ngành sau đó lấy 150gram mẫu gửi kiểm nghiệm. Hồ sơ cung ứng thể hiện Công ty Ngôi Sao Xanh mua thịt từ C.P. Việt Nam, thực hiện sơ chế, đóng gói rồi phân phối cho trường.

Trước đó, phía cung cấp giải thích hiện tượng có thể liên quan đến thịt PSE — nhạt màu, mềm, rỉ dịch — do lợn bị căng thẳng trước giết mổ hoặc điều kiện làm lạnh sau giết mổ. Đây là lý giải của doanh nghiệp. Kết quả được công bố ngày 17.11 mới xác nhận không phát hiện ba chất nêu trên trong mẫu thử, chưa xác định nguyên nhân làm thịt nhũn, bở.

Vì thế, không có căn cứ từ thông tin này để khẳng định mẫu thịt chứa chất tạo nạc, cũng không thể lấy kết quả của ba chỉ tiêu làm câu trả lời thay cho mọi vấn đề về chất lượng lô hàng. Hai thái cực ấy đều khiến cuộc trao đổi đi chệch khỏi điều cần làm rõ.

Với một bếp ăn tập thể, hồ sơ nguồn gốc, tình trạng thực phẩm khi giao nhận và kết quả xét nghiệm là những phần thông tin phải được đặt cạnh nhau. Có giấy tờ không làm mất đi quyền phản ánh bằng quan sát của phụ huynh, có dấu hiệu bất thường cũng chưa đủ để quy kết doanh nghiệp dùng chất cấm.

Giám sát phải đi cùng quyền được giải thích

Chính quyền phường cho biết sẽ tăng kiểm tra định kỳ, đột xuất, tập trung vào chuỗi cung ứng, bảo quản, sơ chế và tổ chức bữa ăn; đồng thời đề nghị phụ huynh tiếp tục phối hợp giám sát.

Sự phối hợp ấy sẽ có ý nghĩa hơn nếu người tham gia giám sát được biết phản ánh của mình đã được xử lý đến đâu, câu hỏi nào đã có đáp án, câu hỏi nào còn cần kiểm tra. Công khai phạm vi xét nghiệm và giải thích căn cứ lựa chọn chỉ tiêu là cách giúp phụ huynh hiểu kết quả, đồng thời bảo vệ nhà trường, doanh nghiệp trước những suy đoán vượt quá chứng cứ.

Cha mẹ gửi con đến trường bằng sự tin cậy. Khi sự tin cậy bị thử thách, một thông báo kết quả là bước cần thiết; lời giải đáp đúng điều họ đang lo mới giúp cuộc đối thoại đi tiếp.