Nông sản miền núi Thanh Hóa tìm đầu ra qua những phiên livestream

Chính quyền địa phương cũng trực tiếp tham gia hỗ trợ người dân quảng bá hàng hóa, tìm kiếm khách hàng trên nền tảng số.

Từ sản vật vùng biên đến sản phẩm bán trên mạng 

Tại xã Trung Lý, hoạt động livestream giới thiệu nông sản được tổ chức ngay tại khu vực “Cổng trời” Mường Lát, điểm dừng chân của nhiều du khách trên hành trình lên vùng biên.

Thay vì chỉ giới thiệu sản phẩm qua hình ảnh, cán bộ xã trực tiếp đến gia đình người sản xuất, ghi hình quy trình chăn nuôi, trò chuyện về nguồn gốc và cách làm ra sản phẩm.

Một trong những mặt hàng được giới thiệu là gà đen bản Khằm của gia đình anh Giàng A Vành. Đây là sản phẩm được công nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh năm 2024.

Từ năm 2021, gia đình anh bắt đầu phát triển mô hình nuôi gà đen thương phẩm với quy mô 200-300 con mỗi lứa, kết hợp nhân giống để cung cấp cho các hộ có nhu cầu.

Cùng với gà đen, phiên livestream còn giới thiệu nếp Cay Nọi, ớt rừng, măng khô và một số nông sản đặc trưng của địa phương. Việc tổ chức phát trực tiếp tại “Cổng trời” giúp chương trình tiếp cận người xem trên mạng xã hội, đồng thời thu hút sự chú ý của du khách có mặt tại điểm dừng chân.

Ở xã Na Mèo, lãnh đạo địa phương cũng trực tiếp tham gia giới thiệu, bán sản phẩm trong phiên livestream với chủ đề “Sản vật nông sản ngon - chuẩn vị núi rừng”.

Các mặt hàng được đưa lên sóng gồm gạo nếp Cay Nọi Na Hang, thịt trâu khô, thịt bò khô, thịt lợn khô, khoai mán, bí xanh, mật ong rừng, măng khô, măng chua và măng ớt.

Phó Chủ tịch UBND xã Na Mèo Lê Văn Thơ cùng cán bộ địa phương trực tiếp giới thiệu hàng hóa trên fanpage của xã. Nội dung tập trung vào đặc điểm, nguồn gốc và giá trị sử dụng của từng sản phẩm, giúp người xem có thêm thông tin trước khi lựa chọn mua hàng.

Tại xã Mường Lát, người dân đã chủ động sử dụng mạng xã hội để tìm kiếm khách hàng cho sản phẩm địa phương.

Gia đình bà Ngân Thị Vịnh, ở khu 2, phát triển nghề làm thịt trâu gác bếp và sử dụng livestream để giới thiệu quy trình chế biến, cách bảo quản, thưởng thức sản phẩm. Nhờ đó, hàng hóa không chỉ tiêu thụ tại địa phương mà còn có khách đặt mua từ Hà Nội, Đà Nẵng, Cần Thơ.

Một hộ sản xuất khác là bà Lò Thị Quyến cũng đưa thịt trâu gác bếp lên các nền tảng trực tuyến để quảng bá và bán hàng. Sản phẩm của gia đình được công nhận OCOP 3 sao năm 2022. Việc kết hợp bán hàng trực tuyến giúp đơn hàng tăng hơn 30% so với bán truyền thống.

Những trường hợp tại Mường Lát cho thấy livestream không chỉ là hoạt động do chính quyền tổ chức mà còn có thể trở thành công cụ bán hàng của từng hộ sản xuất.

Khi người làm ra sản phẩm trực tiếp giới thiệu, giải đáp thắc mắc và nhận đơn, khách hàng có thêm thông tin để lựa chọn, còn cơ sở sản xuất có cơ hội mở rộng thị trường.

Ở xã Đồng Lương, lãnh đạo địa phương đã đến tận vườn cây ăn quả của gia đình ông Phạm Văn Hùng và bà Lê Thị Thuật, ở thôn Đồng Phúc, để livestream giới thiệu cam, bưởi, ổi. Người xem có thể quan sát quả ngay trên cây, tìm hiểu quá trình trồng và chăm sóc trước khi đặt mua.

Sau khoảng 30 phút phát trực tiếp, người dân bán được hơn 6 tạ nông sản. Kết quả này cho thấy việc lựa chọn đúng sản phẩm, địa điểm và thời điểm giới thiệu có thể tạo ra đơn hàng ngay trong phiên livestream.

Tại xã Tam Chung, hoạt động livestream giới thiệu sản phẩm địa phương cũng đã được triển khai. Hình ảnh phiên phát trực tiếp của UBND xã được ghi nhận trong chương trình phản ánh về hiệu quả livestream tại các xã miền núi.

Cần đầu ra thực chất sau mỗi phiên phát sóng 

Với các xã miền núi, việc đưa nông sản lên nền tảng số có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh nhiều hộ sản xuất còn nhỏ lẻ, thị trường tiêu thụ chủ yếu trong địa bàn.

Một số sản phẩm có chất lượng nhưng chưa được nhiều người biết đến; việc tiếp cận khách hàng ở các tỉnh, thành phố khác còn hạn chế.

Livestream giúp người sản xuất giới thiệu hàng hóa trực tiếp, tiếp nhận phản hồi và tìm kiếm khách hàng mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào các điểm bán truyền thống.

Tuy nhiên, số lượt xem hay tương tác chưa thể hiện đầy đủ hiệu quả kinh doanh. Điều quan trọng là sau chương trình có phát sinh đơn hàng hay không, khách hàng có tiếp tục mua hay không và cơ sở sản xuất có đủ khả năng đáp ứng nhu cầu hay không.

Thực tế tại xã Ngọc Liên cho thấy sau phiên phát sóng, một số cơ sở đã nhận được cuộc gọi hỏi mua, nhưng đơn hàng vẫn nhỏ lẻ, chưa hình thành đầu ra ổn định. Đây là vấn đề cần được tính đến khi các địa phương tổ chức những phiên tiếp theo.

Để duy trì hiệu quả, các xã cần lựa chọn sản phẩm có nguồn cung tương đối ổn định, thông tin rõ ràng về giá bán, quy cách đóng gói và thời gian giao hàng.

Với những mặt hàng như thịt khô, mật ong, măng khô hay nông sản tươi, cơ sở sản xuất cần bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm và khả năng vận chuyển đến khách hàng ở xa.

Bên cạnh đó, người dân cần được hướng dẫn các kỹ năng cơ bản như giới thiệu sản phẩm trước máy quay, trả lời câu hỏi, tiếp nhận đơn hàng, đóng gói và xử lý phản hồi.

Nếu chỉ tổ chức livestream theo kế hoạch mà thiếu người theo dõi đơn hàng, hỗ trợ vận chuyển và chăm sóc khách sau bán, hiệu quả sẽ khó duy trì.

Ngày 30.7.2026, Ban Chỉ đạo cấp tỉnh về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ban hành Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số.

Trong đó, tỉnh giao 166 xã, phường tổ chức các phiên livestream giới thiệu, quảng bá và kết nối tiêu thụ sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề, nông sản, sản phẩm du lịch; duy trì tối thiểu một lần mỗi tháng và giới thiệu ít nhất 1.000 sản phẩm, dịch vụ.

Đối với các xã miền núi, việc triển khai cần gắn với điều kiện sản xuất và sản phẩm cụ thể của từng địa phương. Chính quyền có thể hỗ trợ lựa chọn mặt hàng, kết nối chủ thể OCOP, hướng dẫn kỹ năng bán hàng và tìm đơn vị vận chuyển. Các hộ sản xuất cần chủ động nâng cao chất lượng, duy trì nguồn cung, hoàn thiện bao bì và thông tin sản phẩm.

Livestream chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi hàng hóa được tiêu thụ, người sản xuất có thêm thu nhập và duy trì được khách hàng.