Sáng 13.11, tại TP.HCM, Báo Văn Hóa phối hợp với Vụ Pháp chế, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam (Bộ VHTTDL), Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế) và các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức Hội thảo “Thách thức trong hoạt động phòng, chống tác hại của thuốc lá trong lĩnh vực lưu trú du lịch”.
Hội thảo nằm trong khuôn khổ chương trình Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ II năm 2026.
Đồng chủ trì hội thảo có ông Nguyễn Văn Mười, Phó Tổng Biên tập Báo Văn Hóa; ông Nguyễn Văn Hùng, Pháp chế viên Vụ Pháp chế, Bộ VHTTDL và ông Nguyễn Hoàng Anh Phi, Phó Chủ tịch Chi hội Khách sạn TP.HCM.
Tham dự có ông Phạm Quý Trọng, Phó Vụ trưởng Vụ Địa phương 3, Ban Tuyên giáo Trung ương; ông Trần Trọng Dũng, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam phụ trách phía Nam; ông Nguyễn Hữu Đạt, Trưởng Cơ quan đại diện Văn phòng Bộ VHTTDL tại TP.HCM, cùng đại diện các sở, ngành, địa phương, cơ sở lưu trú, chuyên gia trong lĩnh vực y tế, du lịch và phòng, chống tác hại của thuốc lá.
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi về những khó khăn trong thực hiện quy định phòng, chống tác hại của thuốc lá tại cơ sở lưu trú; trách nhiệm của doanh nghiệp, công tác tuyên truyền, quản lý nội bộ và giải pháp xây dựng môi trường không khói thuốc phù hợp với điều kiện hoạt động thực tế.
Cần tập huấn cho phóng viên và nhân viên khách sạn
Phát biểu tại Hội thảo, ông Trần Trọng Dũng, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam phụ trách phía Nam, đánh giá việc tổ chức hội thảo là thiết thực, bởi đây là vấn đề có thể phát sinh nhiều tình huống trong hoạt động kinh doanh lưu trú du lịch.
Ông Dũng bày tỏ ấn tượng với tham luận đề dẫn, phát biểu khai mạc của Ban tổ chức, đặc biệt là những phân tích về quy định pháp luật và các khó khăn, bất cập tại cơ sở.
Theo ông Trần Trọng Dũng, ngay cả những người thường xuyên đi du lịch cũng chưa chắc hiểu đầy đủ các quy định liên quan đến hút thuốc tại khách sạn. Thực tế có những du khách cho rằng có thể hút thuốc ở ban công, nhà xe hoặc khu vực bên ngoài phòng nghỉ.
Trong khi đó, việc hút thuốc tại những vị trí này có thể ảnh hưởng đến người xung quanh, nhất là phụ nữ, trẻ em và khách hàng không hút thuốc.
“Không phải nhà báo, phóng viên nào cũng hiểu hết những quy định và vấn đề liên quan đến phòng, chống tác hại của thuốc lá trong lĩnh vực lưu trú du lịch. Ngay bản thân tôi, qua những nội dung được trao đổi tại hội thảo hôm nay, cũng nhận ra có những vấn đề trước đây mình chưa hiểu đầy đủ”, ông Dũng chia sẻ.
Từ thực tế này, ông Trần Trọng Dũng đề xuất Báo Văn Hóa phối hợp với Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế), Hội Nhà báo Việt Nam và các đơn vị liên quan tổ chức các buổi tập huấn chuyên sâu cho phóng viên chuyên viết về du lịch.
Qua đó, giúp đội ngũ báo chí nắm rõ quy định pháp luật, nhận diện những khó khăn, bất cập trong thực tiễn để thông tin chính xác, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng.
Ở chiều ngược lại, ông cho rằng cần chú trọng đào tạo kỹ năng truyền thông và xử lý tình huống cho nhân viên khách sạn. Bởi trong quá trình phục vụ, nhân viên lễ tân, buồng phòng, nhà hàng là những người trực tiếp tiếp xúc với khách hàng và thường là người đầu tiên xử lý các tình huống phát sinh.
Nếu không được trang bị kiến thức, kỹ năng phù hợp, những bất đồng nhỏ có thể trở thành sự cố truyền thông, ảnh hưởng đến hình ảnh cơ sở lưu trú.
“Không thể chỉ tập trung đào tạo cho lãnh đạo hay bộ phận truyền thông của khách sạn. Chính nhân viên trực tiếp tiếp xúc với khách hàng mới là những người cần được trang bị kỹ năng xử lý tình huống, giải thích quy định và ứng xử phù hợp khi phát sinh vấn đề liên quan đến thuốc lá”, ông nhấn mạnh.
Ông cũng đề nghị các khách sạn tăng cường tuyên truyền về môi trường không khói thuốc trên website, mạng xã hội và các nền tảng truyền thông của đơn vị bằng những hình thức trực quan, dễ tiếp cận.
Đề cập Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá”, ông Trần Trọng Dũng đánh giá đây là sáng kiến có ý nghĩa, cần được truyền thông rộng rãi hơn, nhất là tại TP.HCM và các đô thị có lượng khách du lịch lớn.
Các cơ sở được công nhận cần được tạo điều kiện quảng bá thành tích trên website, phương tiện truyền thông và trong các chương trình, tour du lịch. Qua đó, lan tỏa mô hình lưu trú không khói thuốc, tạo động lực để các khách sạn chủ động thực hiện tốt quy định.
Ông khẳng định Hội Nhà báo Việt Nam phụ trách phía Nam sẵn sàng phối hợp với Báo Văn Hóa, ngành du lịch và Bộ Y tế trong công tác tập huấn, truyền thông, góp phần đưa hoạt động phòng, chống tác hại của thuốc lá đi vào thực chất tại các cơ sở lưu trú.
Chuyển từ tuyên truyền, nhắc nhở sang xây dựng văn hóa không khói thuốc
Ông Phạm Quý Trọng, Phó Vụ trưởng Vụ Địa phương 3, Ban Tuyên giáo Trung ương, cho biết qua các báo cáo tại hội thảo, có khoảng 60% khách hàng lưu trú có nhu cầu sử dụng thuốc lá.
Đây là thực tế các cơ sở lưu trú cần nhìn nhận để có giải pháp phù hợp, vừa đáp ứng nhu cầu của khách hàng, vừa bảo đảm thực hiện quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá.
Theo ông Phạm Quý Trọng, cần tập trung vào hai hướng: chuyển từ tuyên truyền, nhắc nhở sang xây dựng văn hóa không khói thuốc; đồng thời xây dựng môi trường lưu trú không khói thuốc. Trong đó, công tác truyền thông cần được thực hiện đồng bộ qua báo chí và tại chính các khách sạn, cơ sở lưu trú.
“Việc bố trí biển báo, ký hiệu nhận diện rõ khu vực được phép hút thuốc và khu vực không được phép hút thuốc cũng cần được chú trọng”, ông Phạm Quý Trọng nhấn mạnh.
Ông cũng đặt vấn đề về những khó khăn mà các cơ sở lưu trú có thể gặp phải khi triển khai, như hạn chế về diện tích bố trí khu vực hút thuốc, phát sinh chi phí hoặc ảnh hưởng đến không gian chung của khách sạn.
Những vấn đề này cần được các doanh nghiệp chia sẻ để cơ quan quản lý và các đơn vị liên quan có thêm thông tin thực tế, phục vụ công tác tuyên truyền và hướng dẫn thực hiện.
“Khi khách hàng đã có nhu cầu thì mình cũng không thể cấm cản người ta được. Vì vậy, cần có giải pháp cân bằng giữa nhu cầu của khách và yêu cầu xây dựng môi trường lưu trú không khói thuốc”, ông nói.
Bên cạnh đó, ông Phạm Quý Trọng đề xuất nghiên cứu đưa tiêu chí thực hiện tốt quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá vào đánh giá, xếp hạng cơ sở lưu trú. Đây có thể là một trong những tiêu chí khuyến khích các khách sạn nâng cao chất lượng dịch vụ, xây dựng môi trường lưu trú văn minh, lành mạnh.
Môi trường không khói thuốc là tiêu chí thể hiện trách nhiệm của khách sạn
Phát biểu tổng kết hội thảo, ông Nguyễn Văn Mười, Phó Tổng Biên tập Báo Văn Hóa cho biết, qua các tham luận và ý kiến trao đổi, hội thảo đã làm rõ ba vấn đề quan trọng.
Thứ nhất, trách nhiệm của doanh nghiệp lưu trú trong thực hiện các quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá. Việc tuân thủ cần được cụ thể hóa trong công tác quản lý hằng ngày, có người chịu trách nhiệm, quy trình kiểm tra và cơ chế ghi nhận kết quả. Đây là trách nhiệm của người đứng đầu, đồng thời cần được phổ biến đến từng bộ phận, vị trí công việc.
Thứ hai, công tác quản trị nội bộ giữ vai trò quan trọng trong duy trì môi trường không khói thuốc. Các chính sách cần được cụ thể hóa trong quy trình đặt phòng, lễ tân, phục vụ buồng, nhà hàng, hội nghị và tổ chức sự kiện.
Nhân viên cần được trang bị kỹ năng nhận diện, nhắc nhở, ghi nhận và báo cáo vi phạm; người quản lý phải kịp thời hỗ trợ khi phát sinh tình huống phức tạp, bảo đảm thực hiện đúng quy định và giữ gìn sự chuyên nghiệp trong ứng xử với khách hàng.
Thứ ba, hội thảo đã đặt ra yêu cầu cần tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý, cơ quan chuyên môn, hiệp hội nghề nghiệp và doanh nghiệp. Những khó khăn, bất cập tại cơ sở cần được phản ánh kịp thời để các cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, hướng dẫn và tháo gỡ.
Ông Nguyễn Văn Mười cũng lưu ý sự khác biệt về điều kiện hoạt động giữa các nhóm cơ sở lưu trú. Trong khi khách sạn quy mô lớn có thể tổ chức bộ phận chuyên trách, đào tạo và kiểm tra định kỳ, các cơ sở nhỏ cần tài liệu hướng dẫn đơn giản, quy trình dễ thực hiện và đầu mối hỗ trợ rõ ràng.
Bên cạnh đó, những quy định liên quan đến thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đòi hỏi cơ sở lưu trú phải thường xuyên cập nhật thông tin, điều chỉnh nội quy và nâng cao khả năng nhận diện, xử lý tình huống.
Từ kết quả hội thảo, Phó Tổng Biên tập Báo Văn Hóa đề nghị các cơ sở lưu trú rà soát toàn bộ nội quy, quy trình phục vụ và phương thức kiểm tra việc thực hiện môi trường không khói thuốc; xác định rõ người phụ trách, trách nhiệm từng bộ phận và quy trình xử lý vi phạm.
Thông tin về quy định cần được cung cấp cho khách ngay từ khâu đặt phòng, xác nhận dịch vụ và nhận phòng. Công tác đào tạo, tập huấn cho nhân viên, nhất là các bộ phận lễ tân, buồng phòng, an ninh và tổ chức sự kiện, cần được duy trì thường xuyên.
Đối với các cơ quan quản lý và tổ chức nghề nghiệp, ông đề nghị tiếp tục phối hợp phổ biến quy định, hướng dẫn nghiệp vụ, hỗ trợ doanh nghiệp tự đánh giá và khắc phục những hạn chế. Các hoạt động kiểm tra cần hướng đến nâng cao hiệu quả thực thi, kịp thời phát hiện những bất cập và giúp cơ sở lưu trú duy trì việc chấp hành pháp luật.
Đề cập chương trình Bảng xếp hạng khách sạn tiêu biểu thực hiện tốt công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá lần thứ hai năm 2026, ông Nguyễn Văn Mười mong muốn các cơ sở lưu trú sử dụng bộ tiêu chí đánh giá như một công cụ tham khảo để tự rà soát, hoàn thiện hoạt động quản lý.
Việc tham gia chương trình cần gắn với kết quả thực tế, có thể kiểm chứng; sự ghi nhận của Ban tổ chức cần được tiếp nối bằng nỗ lực duy trì môi trường không khói thuốc sau khi chương trình kết thúc.
Về phía Báo Văn Hóa, ông khẳng định sẽ tiếp tục thực hiện trách nhiệm truyền thông, đồng hành cùng cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp; chú trọng phản ánh những mô hình hiệu quả, kinh nghiệm có thể nhân rộng, đồng thời ghi nhận khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.
“Một khách sạn được đánh giá cao cần có khả năng bảo đảm chất lượng dịch vụ trong mọi điều kiện phục vụ. Môi trường không khói thuốc là một tiêu chí cụ thể thể hiện trách nhiệm ấy.
Khi được thực hiện nghiêm túc và duy trì ổn định, tiêu chí này sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe người lao động, khách lưu trú, giảm chi phí phát sinh trong vận hành và củng cố niềm tin của du khách đối với doanh nghiệp”, ông nhấn mạnh.
Ông Nguyễn Văn Mười bày tỏ mong muốn những nội dung được trao đổi tại hội thảo sẽ được chuyển hóa thành việc làm cụ thể trong hoạt động hằng ngày của mỗi cơ sở lưu trú, góp phần xây dựng môi trường du lịch an toàn, văn minh.
