Ngày 4.11, tại xã Phong Nha, Ủy ban Quốc gia Chương trình Con người và Sinh quyển Việt Nam (MAB Việt Nam) phối hợp với UBND tỉnh Quảng Trị tổ chức Hội nghị tổng kết Mạng lưới các Khu dự trữ sinh quyển thế giới của Việt Nam năm 2026. Tham dự có đại diện UNESCO, các tổ chức quốc tế, cơ quan Trung ương, đại diện 12 khu dự trữ sinh quyển cùng các nhà khoa học, chuyên gia.
Phát biểu tại hội nghị, ông Hoàng Nam, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Trị nhấn mạnh, giá trị của Phong Nha – Kẻ Bàng được thể hiện qua hệ thống hang động, núi đá vôi, rừng nguyên sinh và nhiều loài sinh vật quý hiếm. Nơi đây còn là không gian văn hóa, lịch sử gắn bó mật thiết với cộng đồng địa phương.
VQG Phong Nha – Kẻ Bàng được UNESCO ghi danh là Di sản thiên nhiên thế giới năm 2003 theo tiêu chí địa chất, địa mạo; năm 2015 được ghi danh bổ sung theo các tiêu chí về hệ sinh thái và đa dạng sinh học. Năm 2025, di sản được mở rộng, kết nối với VQG Hin Nậm Nô của Lào, hình thành di sản thiên nhiên thế giới liên biên giới Việt Nam – Lào.
Năm 2026, Phong Nha – Kẻ Bàng trở thành Khu dự trữ sinh quyển thế giới thứ 12 của Việt Nam, mở thêm cơ hội hợp tác nghiên cứu, bảo tồn và phát triển bền vững.
Theo ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, danh hiệu khu dự trữ sinh quyển tạo khuôn khổ thuận lợi để Phong Nha – Kẻ Bàng gắn kết bảo tồn đa dạng sinh học, tri thức khoa học và sinh kế bền vững trên phạm vi cảnh quan rộng lớn hơn.
Ông Hoàng Nam khẳng định, sự ghi nhận của UNESCO đặt ra trách nhiệm gìn giữ các giá trị thiên nhiên cho thế hệ mai sau. Quảng Trị xác định du lịch phải tôn trọng giới hạn, sức chịu tải của tự nhiên; người dân địa phương là chủ thể tham gia bảo tồn và được hưởng thành quả từ quá trình này.
Thời gian tới, tỉnh định hướng phát triển Phong Nha – Kẻ Bàng trở thành khu du lịch quốc gia theo hướng xanh, có trách nhiệm; từng bước xây dựng mô hình quản trị tích hợp, hài hòa giữa bảo tồn di sản, bảo vệ đa dạng sinh học, phát triển du lịch và nâng cao chất lượng sống của cộng đồng.
Quảng Trị cũng sẵn sàng tăng cường hợp tác với các cơ quan, địa phương của Lào trong bảo tồn di sản thiên nhiên liên biên giới, nhất là không gian sinh thái Phong Nha – Kẻ Bàng và Hin Nậm Nô; chia sẻ kinh nghiệm, tham gia các sáng kiến chung của mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển trong nước và quốc tế.
Tại hội nghị, các đại biểu đề xuất ứng dụng công nghệ, xây dựng cơ sở dữ liệu, hệ thống quan trắc và giám sát đa dạng sinh học; đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Phát triển du lịch sinh thái, sản phẩm đặc trưng và tạo sinh kế ổn định cho người dân gắn với bảo tồn cũng là những nội dung được chú trọng.
Khu dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha – Kẻ Bàng có tổng diện tích 515.830ha, gồm vùng lõi 123.326ha, vùng đệm 220.055ha và vùng chuyển tiếp 172.449ha. Ba vùng chức năng kết hợp bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên, nghiên cứu khoa học và phát triển kinh tế – xã hội bền vững.
