Ngày xuân khám phá chợ hoa lâu đời nhất Hà thành

VHO - Chợ hoa Hàng Lược ra đời cách đây khoảng một thế kỷ, đáp ứng nhu cầu mua sắm Tết của chính cư dân phố cổ - nơi được xem là hội tụ tinh hoa văn hoá Thăng Long – Kẻ Chợ.

Từ giữa tháng Chạp, sắc xuân đã sớm về với phố cổ Hà thành, khi tuyến phố Hàng Lược, vốn buôn bán sầm uất quanh năm, trở thành chợ hoa xuân. Đào, quất, các loại hoa, cây cảnh từ dinh đào, từ những vùng trồng hoa ven đô được chuyển về, rồi từ đây, sắc xuân lại lan toả đi khắp các phố phường.

Hà Nội có hàng trăm chợ hoa đủ loại. Đón xuân Bính Ngọ 2026, thành phố tổ chức tới 149 chợ hoa, ở khắp các nẻo đường từ nội đô đến ngoại thành. Lớn nhất, đông đúc nhất và nhiều loại hoa đẹp nhất vẫn là khu chợ hoa Quảng An – khu chợ nằm lọt thỏm giữa vùng đất của dinh đào Nhật Tân và làng quất cảnh trứ danh Tứ Liên. Đấy là chưa kể những hàng rong đem hoa xuân đến mọi ngõ ngách.

Chợ hoa Hàng Lược ở vào một địa thế chật chội hơn rất nhiều so với những không gian hoa khác. Nhưng chưa bao giờ chợ hoa này mất đi sức sống. Hay đúng hơn, mỗi năm chợ hoa Hàng Lược lại một thêm “nhuận sắc”. Đó là bởi chợ hoa Hàng Lược được ví như mảnh ký ức trăm năm của người Hà Nội.

Chợ hoa Hàng Lược ra đời cách đây khoảng một thế kỷ, đáp ứng nhu cầu mua sắm Tết của chính cư dân phố cổ - nơi được xem là hội tụ tinh hoa văn hoá Thăng Long – Kẻ Chợ.

Nhiều lớp người phố cổ từ lúc lẫm chẫm biết đi đã gắn bó với “chợ phiên” độc đáo, mỗi năm chỉ họp một lần này. Khi lớn lên, già đi theo năm tháng, họ lại dẫn con, dắt cháu đi chơi chợ hoa.

Thời gian dài dặc khiến đi chợ, chơi chợ hoa Hàng Lược trở thành một nếp sinh hoạt với cư dân phố cổ.

Bắt đầu từ đầu phố Hàng Lược, kéo dài đến đoạn giao cắt với phố Hàng Mã là không gian của hoa, nơi người ta thoả sức chọn đào, chọn quất, hay những chậu cúc chi vàng rực rỡ.

Đặc biệt, những năm gần đây, khi thú chơi hoa thuỷ tiên trở lại, không mấy khi chợ hoa Hàng Lược vắng bóng những bát thuỷ tiên gọt sẵn để phục vụ nhu cầu của người dân phố cổ.

Chị Nguyễn Thị Trang (xã Suối Hai) chủ quầy hàng bán mai trắng cho biết: “Gia đình tôi chuyên kinh doanh mai trắng. Người Hà Nội xưa nay rất thích chơi mai trắng và thị trường tiêu thụ khá tốt. Năm nay, chợ hoa Hàng Lược được tổ chức quy củ hơn, khu vực bán hàng được bố trí mái che cho các loại hoa giúp chúng tôi bảo quản hoa tốt hơn”.

Nhiều người Hà Nội thích chơi đào phai nên đào phai chiếm một số lượng đáng kể so với đào bích. Những cành đào phai kích cỡ không quá lớn, phù hợp với không gian của các gia đình trong phố cổ được bày bán phổ biến và là lựa chọn ưa thích của nhiều người.

Con phố cổ Hàng Lược trầm mặc được nhuộm sắc hoa tươi mới trở thành “phim trường” ưa thích của giới trẻ. Cảnh tượng nam thanh nữ tú trong trang phục cổ truyền dập dìu đón Tết, chụp ảnh tạo thêm nét duyên cho phiên chợ.

Anh Mark  William Carter, khách du lịch Anh chia sẻ: “Tôi đến du lịch Hà Nội trong những ngày đầu năm 2026 nhưng không nghĩ rằng mình lại được trải nghiệm đón Tết truyền thống của người Việt Nam sớm như vậy. Tôi rất vui khi đi chợ hoa, tôi gặp nhiều nét đẹp văn hoá của người Việt. Tôi cũng sẽ mua một bộ áo dài để đi chơi trong những hôm tới”.

Chợ hoa Hàng Lược còn có một “đặc sản” không thể không nói đến là những cửa hàng bán đồ cổ. Ở đây, khách tham quan có thể chọn cho mình những lọ lộc bình để cắm hoa Tết, những đôi câu đối, những bộ bàn ghế, những chiếc kệ trang trí hay những pho tượng phục vụ cho đời sống tâm linh cũng như cho trang trí phòng khách, bàn trà...

Năm Bính Ngọ nên hình tượng ngựa xuất hiện muôn hình vạn trạng khác nhau, với đủ chất liệu: Đồng, gốm, đá, gỗ... Thật bất ngờ khi giữa phiên chợ xuân, chúng tôi gặp cô bé Trần Lê Ngân Trang (phường Hà Đông) đang giới thiệu những món đồ cổ đến với du khách.

Ngân Trang mới 16 tuổi, tranh thủ ngày nghỉ để ra phụ giúp gia đình bán hàng. Cô bé chia sẻ: “Nhà bà nội con ở phố Hàng Mã, gia đình có truyền thống kinh doanh các loại đồ cổ, đồ xưa. Hiện bố mẹ con kinh doanh đồ xưa ở chợ đồ xưa Vạn Phúc. Con mới được tìm hiểu và biết rằng mỗi món đồ cổ, đồ cũ đều có những câu chuyện nên con rất thích tìm hiểu.

Dù chưa có nhiều kiến thức, nhưng hôm nay con ra phiên chợ giúp đỡ gia đình. Con rất vui khi được giới thiệu những nét văn hoá trong thú chơi này đến với mọi người. Thấy con ít tuổi mà bán đồ cũ, đồ cổ nên rất nhiều người hỏi thăm”.

Những món đồ cổ, đồ cũ, đồ xưa được bày trên phố khiến người ta càng cảm nhận hơn nét cổ kính của phiên chợ, của khu phố cổ.

Ông Ngọc Anh (phường Hoàn Kiếm), một người chuyên buôn bán đồ cổ cho biết: “Khoảng 30 năm liên tiếp tôi có mặt ở chợ đồ cổ này rồi. Tất nhiên khi ra đây bán hàng thì phải có lợi nhuận, nhưng với tôi, bán hàng ở đây cũng là để gặp gỡ và giao lưu với anh em, bạn bè, với mọi người. Điều đó rất có ý nghĩa khi năm cũ sắp qua đi, năm mới đang đến gần”.

Chợ hoa Hàng Lược mỗi ngày một “nhuận sắc” bởi năm nay, không gian chợ hoa được nối liền với phố Hàng Mã, mở rộng sang cả phố Phùng Hưng. Trong đó, khu vực phố Phùng Hưng là nơi dành cho kinh doanh đồ mỹ nghệ và các mặt hàng ẩm thực.

Ở đây, khách hàng có thể tìm thấy những gian trưng bày giới thiệu về gốm Bát Tràng, sơn mài Hạ Thái... hay mua những món đồ xinh xắn được sáng tạo trên nền truyền thống bởi các bạn trẻ. Không gian phố bích hoạ Phùng Hưng trở nên sinh động hơn với những trò chơi dân gian. Năm Bính Ngọ nên ban tổ chức bố trí một bàn cá ngựa cỡ lớn, thu hút rất nhiều bạn trẻ, em nhỏ đến thử sức.

Tiết xuân đã tràn ngập trên khắp phố phường. Chợ hoa xuân Hàng Lược sẽ còn họp đến tận chiều 30 Tết.

Chị Trần Lệ Hằng (phố Khâm Thiên, phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám) chia sẻ: “Đi chợ Tết Hàng Lược luôn đem lại cho tôi cảm xúc đặc biệt. Theo tôi, đây là nét văn hoá phố cổ cần được duy trì. Tôi mong rằng mỗi năm, phường Hoàn Kiếm lại có những cách làm mới, vừa phát huy giá trị văn hoá truyền thống, vừa triển khai công tác tổ chức sao cho bảo đảm văn minh đô thị ngày một tốt hơn”.

“Nhà tôi ở phường Ngọc Hà, trước đây thuộc quận Ba Đình nhưng năm nào cũng cố gắng dành một buổi ra chợ hoa Hàng Lược. Không hẳn là để mua cho được một cành đào đẹp nhất, mà chủ yếu là để cảm nhận không khí Tết của Hà Nội xưa. Đi giữa con phố nhỏ, nhìn người bán, người mua, nhìn hoa chen giữa những mái nhà cũ, tự nhiên thấy Tết đến gần hơn rất nhiều", chị Nguyễn Hồng Trang (phố Đội Nhân, phường Ngọc Hà) chia sẻ.

Theo chị Trang, năm nay chợ hoa Hàng Lược được tổ chức gọn gàng hơn, không gian rộng rãi nên việc đi lại bớt chật chội, song nét hồn cũ quen thuộc của chợ vẫn được giữ nguyên. Với chị, đây không chỉ là nơi mua sắm dịp Tết mà còn là một phần ký ức, một thói quen mỗi độ xuân về, để cảm nhận rõ ràng hơn khoảnh khắc năm cũ sắp qua.