Thực hiện Thông báo số 1041/ TB-VP ngày 27.10.2026 của UBND TP về việc thông báo kết luận của Phó Chủ tịch UBND TP Vũ Thu Hà, Sở VHTTDL và UBND phường Tây Hồ vừa có văn bản báo cáo về việc rà soát hồ sơ quản lý, tài liệu liên quan đến địa điểm chùa Quang Ân. Trong khoảng thời gian chưa đến một tháng, đây là lần thứ hai, Sở VHTTDL và UBND phường Tây Hồ có văn bản báo cáo gửi UBND thành phố Hà Nội về di tích lịch sử, văn hóa và cách mạng kháng chiến chùa Quang Ân, đồng thời đưa ra những đề xuất mạnh mẽ nhằm bảo vệ di tích quan trọng này.

Tam quan chùa Quang Ân (chùa Làng Tân) năm 1970. Ảnh: TƯ LIỆU
Tam quan chùa Quang Ân (chùa Làng Tân) năm 1970. Ảnh: TƯ LIỆU

Đủ cơ sở vững chắc để đưa chùa Quang Ân vào danh mục kiểm kê di tích

Báo cáo số 153/BC-SVHTTDL ngày 3.11 của Sở VHTTDL TP Hà Nội cho biết, trên cơ sở rà soát hồ sơ liên quan đến di tích chùa Quang Ân đã khẳng định có đủ cơ sở xác định ngôi chùa Quang Ân chính là địa điểm sinh hoạt tôn giáo của cư dân tại khu vực từ lâu đời, gắn với đời sống xã hội và ăn sâu vào tiềm thức, trí nhớ của các thế hệ tại nơi này là có thật.

Bởi vậy, kết quả các tài liệu khảo cứu và dấu tích, hiện vật, công trình còn hiện hữu là có đủ căn cứ, cơ sở vững chắc để tiến hành công tác khảo sát, kiểm kê để trình cấp thẩm quyền phê duyệt đưa vào danh mục kiểm kê di tích của thành phố, hướng đến xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị xếp hạng di tích cấp thành phố theo quy định pháp luật về di sản văn hóa. Cũng theo báo cáo, sau khi chùa Quang Ân được cấp thẩm quyền xếp hạng di tích cấp thành phố, căn cứ thẩm quyền phân cấp về quản lý di tích, đầu tư và xây dựng quy định tại Quyết định số 61/2025/ QĐ-UBND ngày 26.9.2025 của UBND thành phố Hà Nội về phân cấp và quy định thẩm quyền quản lý nhà nước một số lĩnh vực kinh tế, xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội, UBND thành phố giao UBND phường Tây Hồ lập dự án đầu tư bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích chùa Quang Ân (trong đó bao gồm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng).

“Như vậy, công tác khảo sát, kiểm kê, xếp hạng và thực hiện dự án đầu tư bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích chùa Quang Ân là có đủ cơ sở để UBND phường Tây Hồ tổ chức thực hiện, đáp ứng nguyên vọng của nhân dân, từng bước bảo đảm công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích”, báo cáo của Sở VHTTDL nhận định.

Qua báo cáo còn được biết, chùa Quang Ân được xác định xuống cấp nghiêm trọng các hạng mục công trình, sự cần thiết được đầu tư tu bổ, tôn tạo, khoanh vùng bảo vệ đất di tích đã được quan tâm từ năm 2005. Trải qua thời gian dài thực hiện việc kiểm tra, xem xét, đề xuất của các cơ quan quản lý di tích thuộc thành phố (Ban quản lý di tích danh thắng Hà Nội, Sở VHTTDL...), các Sở, ngành và cơ quan liên quan của thành phố; kết quả báo cáo và được UBND thành phố có các văn bản chỉ đạo tổ chức thực hiện đầu tư tu bổ, tôn tạo di tích; giải quyết tồn tại liên quan việc sử dụng đất, công trình của các hộ gia đình liên quan đã nhiều năm qua không giải quyết được dứt điểm, triệt để bảo đảm đúng quy định pháp luật. Đến nay, tình hình quản lý tại di tích có xu hướng ngày càng diễn biến phức tạp, phát sinh các vấn đề quyền lợi dẫn đến phản ánh báo chí, gây dư luận bức xúc trong nhân dân và trên địa bàn dân cư.

Báo cáo chỉ rõ, bởi vậy, việc thực hiện đầu tư tu bổ, tôn tạo, khoanh vùng bảo vệ đất di tích không thực hiện được đúng chỉ đạo của thành phố. Nguyên nhân có thể nhận định được do các vấn đề phản ánh thừa kế tài sản, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại di tích; sử dụng và xây dựng công trình liên quan đến các hộ dân (5 hộ) đang sử dụng tại di tích chưa được xác minh, làm rõ và chưa được cơ quan chức năng có thẩm quyền thanh tra, kiểm tra toàn diện về đất đai, xây dựng ban hành kết luận có hiệu lực pháp luật để giải quyết; buộc các bên liên quan phải tuân thủ và chấp hành theo đúng pháp luật, không để vụ việc tiếp tục kéo dài.

Quý I.2027 bổ sung dự án GPMB, phục hồi, tu bổ, tôn tạo chùa Quang Ân

Theo báo cáo, để giải quyết dứt điểm các vướng mắc tồn tại về đất đai, sớm đưa di tích chùa Quang Ân vào danh mục quản lý, bảo vệ và tổ chức thực hiện dự án tu bổ, tôn tạo đáp ứng nguyện vọng chính đáng của nhân dân, Sở VHTTDL đề xuất UBND thành phố xem xét, chỉ đạo các nội dung.

Về thẩm quyền quản lý và lộ trình thực hiện dự án tu bổ, giải phóng mặt bằng (GPMB) di tích chùa Quang Ân: Căn cứ thẩm quyền phân cấp quản lý nhà nước về di tích, đầu tư và xây dựng quy định tại Quyết định số 61/2025/ QĐ-UBND ngày 26.9.2025 của UBND thành phố (UBND cấp xã, phường trực tiếp quản lý các di tích trên địa bàn và làm chủ đầu tư dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích bao gồm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng), Sở VHTTL thống nhất và đề xuất UBND thành phố giao UBND phường Tây Hồ làm đầu mối, chủ trì tổ chức thực hiện theo lộ trình năm bước đề xuất tại báo cáo số 3509/UBND-VHXH ngày 31.10.2026 của UBND phường Tây Hồ:

Quý IV.2026: Chủ trì, phối hợp với Sở VHTTDL tiến hành khảo sát hiện trạng, kiểm kê, hoàn thiện hồ sơ để trình UBND thành phố ban hành Quyết định bổ sung địa điểm chùa Quang Ân vào Danh mục kiểm kê di tích của thành phố. Khảo sát hiện trạng, xác định phạm vi, khu vực phục hồi di tích và tổ chức tọa đàm khoa học đánh giá giá trị chùa Quang Ân. Sau khi có quyết định bổ sung danh mục kiểm kê, thực hiện quy trình thủ tục điều chỉnh quy hoạch xây dựng đô thị làm cơ sở lập danh mục đầu tư. Quý I.2027: Bổ sung dự án GPMB, phục hồi, tu bổ, tôn tạo chùa Quang Ân vào Danh mục đầu tư công năm 2027 của phường và giao nhiệm vụ cho đơn vị chuyên môn, lựa chọn đơn vị tư vấn lập dự án. Giai đoạn 2027 - 2028: Hoàn thiện, phê duyệt hồ sơ lập dự án GPMB, phục hồi, tu bổ, tôn tạo di tích theo quy định. Kết quả báo cáo UBND Thành phố xem xét, chỉ đạo trước khi tổ chức triển khai thực hiện.

Ngoài ra, trách nhiệm phối hợp của các Sở, ngành thành phố gồm Sở VHTTDL hướng dẫn UBND phường Tây Hồ rà soát, kiểm kê, hoàn thiện hồ sơ khoa học; phối hợp tổ chức Tọa đàm khoa học; hướng dẫn chuyên môn trong việc lập, trình duyệt và triển khai dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích theo quy định của Luật Di sản văn hóa. Các Sở, ngành liên quan (Nông nghiệp và Môi trường, Tài chính, Xây dựng), theo chức năng, thẩm quyền hướng dẫn, hỗ trợ UBND phường Tây Hồ giải quyết các thủ tục liên quan đến đất đai, điều chỉnh quy hoạch xây dựng đô thị và nguồn vốn đầu tư công, bảo đảm kịp thời, hiệu quả và đúng quy định pháp luật.

 Ngày 31.10 vừa qua, UBND phường Tây Hồ đã có văn bản gửi UBND TP Hà Nội và Sở VHTTDL về việc quản lý chùa Quang Ân. Tại văn bản này, UBND phường Tây Hồ cho biết: Để thực hiện việc phục hồi, tu bổ, tôn tạo, UBND phường Tây Hồ báo cáo UBND Thành phố thực hiện các nhiệm vụ cụ thể, với lộ trình năm bước.

Trong đó đáng chú ý: UBND phường bổ sung dự án GPMB, phục hồi, tu bổ, tôn tạo chùa Quang Ân vào danh mục đầu tư công năm 2027 của phường, giao nhiệm vụ đơn vị thực hiện lập dự án. Thời gian dự kiến quý I.2027. Lập dự án GPMB, phục hồi, tu bổ, tôn tạo di tích theo quy định, báo cáo UBND thành phố để tổ chức thực hiện. Thời gian dự kiến: Năm 2027 - 2028.