Các lực lượng chức năng huy động hỗ trợ công tác cưỡng chế và bảo vệ thi công dự án vào ngày 22.5
Tại hiện trường, nhiều phương tiện công vụ như xe cứu hỏa, cứu thương, xe cảnh sát… được điều động hỗ trợ công tác cưỡng chế. Đến thời điểm cuối giờ chiều ngày 22.5, dù lực lượng chức năng liên tục vận động, thuyết phục nhưng những người cố thủ tại khu vực nhà ông Võ Như Ái vẫn không đồng ý rời đi.
Tuy nhiên, theo thông tin từ UBND TX Điện Bàn thì đến khoảng 20 giờ tối cùng ngày, sau khi được các cấp chính quyền vận động, thuyết phục, ông Võ Như Ái và gia đình đã đồng ý ký cam kết tự tháo dỡ nhà, bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công để thi công hoàn tất đường ĐT 607. Và do hộ ông Ái đã tự nguyện tháo dỡ công trình nhà ở nên UBND TX.Điện Bàn không triển khai cưỡng chế như kế hoạch ban đầu.
Trước đó, UBND thị xã Điện Bàn đã có kiến nghị lên UBND tỉnh Quảng Nam về việc thực hiện cưỡng chế đối với các hộ dân không chịu bằng giao mặt bằng thi công tuyến đường ĐT 607, bảo vệ thi công Dự án nâng cấp, mở rộng tuyến ĐT 607, gói thầu số 3, giai đoạn cuối tuyến qua khối phố Quảng Lăng 2, phường Điện Nam Trung, thị xã Điện Bàn (gọi tắt Dự án). Đồng thời cũng thông tin về công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng (GPMT) và cưỡng chế thu hồi đất, bảo vệ thi công tại Dự án này.
Dự án này được thực hiện từ năm 2014, do Sở Giao thông vận tải làm chủ đầu tư, đơn vị đại diện chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh. Dự án được thực hiện từ nguồn vốn trái phiếu Chính phủ, ngân sách nhà nước và huy động các nguồn vốn hợp pháp khác. Tổng số hộ bị ảnh hưởng bởi dự án là 141 hộ. Đến nay, công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng được trên 90%. Trong đó, còn 1 hộ không thống nhất bàn giao mặt bằng là hộ ông Võ Như Ái và 13 hộ cản trở đơn vị thi công đường. Mặt dù các hộ nêu trên đã được mời giải quyết nhận tiền đầy đủ theo các Quyết định được phê duyệt, đã thống nhất ký vào biên bản cam kết nhận tiền và tháo dỡ công trình nhưng vẫn chưa chịu bàn giao mặt bằng vì các hộ này yêu cầu bồi thường theo Luật Đất đai 2013. Hộ ông Võ Như Ái yêu cầu dự án bồi thường thêm 1 lô đất tái định cư; 13 hộ dân cản trở đơn vị thi công yêu cầu bổ sung giá đất ở là 3 triệu đồng/m2.
Ông Nguyễn Đạt, Phó Chủ tịch TX Điện Bàn khẳng định việc thực hiện các chế độ, chính sách bồi thường GPMB dự án được các cơ quan chức năng áp dụng theo đúng các quy định hiện hành và luôn quan tâm, vận dụng linh hoạt các chính sách để đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân.
Về phía người dân, nhiều ý kiến cho biết trước đó đã nhiều lần các hộ dân ở Quảng Lăng 2 phản đối, ngăn cản thi công qua tuyến đường này vì không đồng ý với mức giá đền bù. Cụ thể là người dân cho rằng mức giá đền bù 720.000 đồng/m2 chênh lệnh so với với giá thực theo quy định của Nhà nước. Trong khi đó, một số hộ dân ở khối khác cũng nằm trên tuyến đường ĐT 607 được nhận đền bù với mức 2,8 triệu đồng/m2. Người dân và lãnh đạo thị xã cũng đã nhiều lần đối thoại nhưng bất thành. Sự việc này dùng dằng suốt thời gian qua khiến việc thi công tuyến đường ĐT 607 nối TP Đà Nẵng với Hội An bị ách tắc gần 4 năm qua chỉ ở đoạn đường khoảng 200m tại khối Quảng Lăng 2 dù hai bên đã nhiều lần đối thoại nhưng vẫn không tìm được tiếng nói chung để giải quyết rốt ráo mọi việc.
Giải thích về vấn đề này, trong thông báo số 232 (ngày 15.5.2018), ông Trần Úc, Chủ tịch UBND thị xã Điện Bàn cho biết: Đối với gói thầu số 3 đoạn qua phường Điện Nam Bắc và Điện Nam Trung triển khai thực hiện thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ GPMB theo Luật Đất đai 2003. Tuy nhiên, do chủ đầu tư bố trí nguồn kinh phí chi trả chậm trễ dẫn đến thời điểm chi trả tiền cho nhân dân rơi vào thời điểm giao thời giữa Luật Đất đai 2003 và Luật Đất đai 2013 khi khung chính sách bồi thường, hỗ trợ mới đã có hiệu lực thi hành, từ đó nhân dân có ý kiến và đơn kiến nghị gởi đến các cấp cho rằng Luật Đất đai năm 2013 có hiệu lực thi hành từ ngày 1.7.2014 mà vẫn áp dụng cơ chế chính sách, bồi thường, GPMB theo Luật Đất đai 2003 và không thống nhất bàn giao mặt bằng để thi công dự án.
Các lực lượng chức năng vận động người dân rời hiện trường
Để giải quyết các ý kiến khiếu nại của người dân, UBND tỉnh Quảng Nam đã giao Thanh tra tỉnh cùng các đơn vị liên quan kiểm tra, tham mưu. Ngày 10.2.2017, tỉnh Quảng Nam đã ban hành Quyết định số 435 về việc xử lý nội dung kết luận kiểm tra việc thực hiện chính sách, pháp luật về bồi thường, hỗ trợ đối với Dự án này. Theo đó thống nhất điều chỉnh đơn giá bồi thường đất ở 1,7 lần (tăng 0,7 lần so với trước, từ 720.000 đồng/m2 lên 1.224.000 đồng/m2). Đơn giá này được cho là phù hợp với giá đất phổ biến trên thị trường giao dịch tại thời điểm chi trả bồi thường dự án (trong khoảng thời gian từ tháng 8.2015 đến ngày 10.2.2017 lúc cấp đường cũ - lòng đường 6m chưa mở rộng) và cũng tương đương với việc áp dụng giá đất ở cụ thể theo Luật Đất đai 2013. Sau đó phần lớn các hộ dân đồng ý và nhận chế độ bồi thường, hỗ trợ, bàn giao mặt bằng thi công. Tuy nhiên vẫn còn một số hộ không thống nhất bàn giao mặt bằng, hoặc đã bàn giao mặt bằng nhưng cản trở khi đơn vị thi công đường.
Trường hợp hộ ông Võ Như Ái, theo thông tin từ UBND TX Điện Bàn thì hộ này có diện tích đất 1.290 m2, trong đó có 646m2 ảnh hưởng bởi dự án nâng cấp, mở rộng tuyến ĐT 607 và 76,6m2 ảnh hưởng bởi dự án khu công viên cây xanh. Ngày 30.6.2014, UBND huyện (nay là TX) Điện Bàn ra quyết định thu hồi đất của hộ ông Ái. Thời điểm này việc bồi thường đối với hộ này được thực hiện theo Luật Đất đai 2003. Sau đó, vào ngày 18.8.2015 và tiếp đó ngày 11.4.2017, UBND TX đã có các quyết định điều chỉnh, bổ sung bồi thường và nâng tổng giá trị bồi thường lên hơn 1,625 tỉ đồng. Do diện tích đất còn lại của gia đình ông Ái là 567,4 m2, đủ quy định, kích thước tối thiểu làm nhà ở theo Quyết định số 14 ban hành năm 2013 của UBND tỉnh Quảng Nam nên không được bố trí lô đất tái định cư. Tuy nhiên xét điều kiện hộ này có tám nhân khẩu cùng sinh sống trên một thửa đất, nên UBND TX Điện Bàn thống nhất bán một lô đất tái định cư diện tích 120 m2 có thu tiền sử dụng đất. Mặc dù đã nhận đủ tiền bồi thường, hỗ trợ và đã 2 lần thống nhất ký biên bản cam kết nhận tiền, bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công vào năm 2016, 2017 nhưng đến nay hộ ông Ái vẫn không chịu tháo dỡ công trình, bàn giao mặt bằng thi công và yêu cầu được mua thêm 1 lô đất tái định cư nữa. Qua nhiều lần xem xét thì UBND TX Điện Bàn cho biết đề nghị này là không có căn cứ giải quyết.
K.Chi-T.Hoài