Chiều 11.11, UBND TP. Cần Thơ tổ chức họp báo thông tin về sự kiện “Festival Quốc tế Ngành hàng lúa gạo Việt Nam lần thứ II - Cần Thơ năm 2026”.
Cơ hội mở rộng hợp tác quốc tế
Festival Quốc tế Ngành hàng lúa gạo Việt Nam lần thứ II - Cần Thơ năm 2026, với chủ đề “Gạo xanh Việt Nam - Vươn tầm quốc tế”, diễn ra từ ngày 22-25.11, tại công viên Sông Hậu, phường Cái Khế. Đây là sự kiện do TP. Cần Thơ phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ VHTTDL và Bộ Công thương tổ chức.
Phó Giám đốc Sở VHTTDL TP. Cần Thơ Lê Minh Tuấn cho biết, Festival có quy mô hơn 500 gian hàng nhằm tạo điều kiện để nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp, địa phương, các tổ chức trong nước và quốc tế có cơ hội giao lưu, hợp tác, tiếp cận những kiến thức sản xuất và công nghệ mới.
Thông qua Festival sẽ tăng cường xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu; kết nối nhà đầu tư, nhà khoa học và nông dân trong chuỗi giá trị ngành hàng lúa gạo. Từ đó, thúc đẩy hợp tác quốc tế, chuyển giao khoa học công nghệ, đáp ứng nhu cầu phát triển của ngành hàng lúa gạo theo tình hình mới.
Ngoài ra, đẩy mạnh số hóa ngành nông nghiệp; xây dựng thôn mới thông minh, bền vững; tăng cường đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của hạt gạo Việt Nam trên thị trường toàn cầu.
Trong khuôn khổ của Festival sẽ có các hoạt động như: Triển lãm thành tựu lúa gạo của các bộ, ngành Trung ương, các địa phương, doanh nghiệp; triển lãm công nghệ, máy móc hiện đại và chuyển đổi số trong sản xuất lúa gạo.
Bên cạnh đó, giới thiệu gạo đặc sản, gạo hữu cơ, gạo chất lượng cao và các sản phẩm chế biến từ gạo. Đồng thời, tổ chức khu ẩm thực Nam Bộ - di sản và hội nhập; khu cánh đồng số - hạt gạo xanh; cùng khu trải nghiệm văn hóa cộng đồng…
Ngoài ra, còn có 3 hội thi về “Nghệ thuật từ lúa gạo”, “Hương vị hạt ngọc Việt” và “Sáng tạo lĩnh vực lúa gạo”, nhằm góp phần tôn vinh giá trị văn hóa, ẩm thực và sức sáng tạo gắn với hạt gạo Việt Nam.
Chủ tịch Hiệp hội Ngành hàng lúa gạo Việt Nam Lê Thanh Tùng chia sẻ, một trong những điểm nhấn của Festival lần này là hai hội thảo quan trọng. Cụ thể, hội thảo “Tương lai hạt gạo xanh - Giải pháp khoa học công nghệ, số hóa và phát thải thấp” đến nay cơ bản hoàn tất chương trình, tài liệu cùng nhiều khách mời quốc tế đã xác nhận tham gia.
Đối với hội thảo “Gạo xanh Việt Nam - Kiến tạo giá trị, vươn tầm quốc tế” rất quan trọng, bởi đây là định hướng phát triển bền vững của ngành hàng lúa gạo trong tương lai. Hội thảo lần này còn là diễn đàn để ngành nông nghiệp, các địa phương, doanh nghiệp xuất khẩu gạo và đối tác quốc tế cùng trao đổi, định hình xu thế phát triển gạo xanh.
Đưa “Gạo Việt xanh phát thải thấp” ra thế giới
Ông Lê Thanh Tùng cho biết thêm, từ hơn 400 tấn "Gạo Việt xanh phát thải thấp" đầu tiên của Công ty Nông nghiệp Công nghệ cao Trung An ở Cần Thơ, xuất sang thị trường Nhật Bản vào tháng 6.2025. Đến nay, có 70.000 tấn gạo được cấp nhãn hiệu này và đã xuất sang một số quốc gia châu Âu, châu Úc.
Mục tiêu của Festival lần này là chúng ta đẩy mạnh giới thiệu, quảng bá “gạo xanh” đến với thị trường trong nước và quốc tế; từ đó tăng cường kết nối trên nhiều mặt để cùng chung tay mở rộng sản xuất ngành hàng lúa gạo Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) theo hướng xanh, bền vững.
Ông Lê Thanh Tùng nhấn mạnh, trong đề án “Một triệu ha lúa chất lượng cao phát thải thấp, gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL đến năm 2030” do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát động vào tháng 12.2023, đến nay đã có hơn 420.000ha được triển khai ở các địa phương.
Qua khảo sát một số mô hình canh tác theo đề án cho thấy, lượng giống gieo sạ được giảm từ 30-50%, lượng phân đạm giảm khoảng 30%, số lần phun thuốc bảo vệ thực vật giảm từ 2-3 lần, lượng nước tưới cũng giảm khoảng 20%… Từ đó, giúp giảm chi phí đầu vào 4,1 triệu đồng/ha và tăng lợi nhuận hơn 9,3 triệu đồng/ha, so với canh tác truyền thống.
Đề án đã thật sự làm thay đổi tư duy canh tác của nông dân ĐBSCL theo hướng hiện đại, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường. Và những hạt gạo Việt xanh, phát thải thấp, cũng hình thành từ đề án này.
Phát biểu tại buổi họp báo, Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ Trương Cảnh Tuyên khẳng định, cây lúa, hạt gạo gắn bó sâu sắc với lịch sử, văn hóa và đời sống. Hạt gạo không chỉ bảo đảm sinh kế, an ninh lương thực, mà còn kết tinh công sức, trí tuệ và sự cần cù, sáng tạo của nông dân.
Từ một quốc gia từng gặp nhiều khó khăn về lương thực, Việt Nam đã vươn lên trở thành một trong những nước sản xuất, xuất khẩu gạo quan trọng trên thế giới. Trong thành tựu đó, ĐBSCL giữ vai trò là vùng sản xuất lúa gạo hàng hóa chủ lực của cả nước.
Theo ông Trương Cảnh Tuyên, ngành hàng lúa gạo đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ. Từ tác động của biến đổi khí hậu, biến động thị trường và tiêu chuẩn ngày càng cao về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bảo vệ môi trường… Tất cả đòi hỏi phải đổi mới phương thức sản xuất và tổ chức theo chuỗi giá trị.
Cần chuyển từ chú trọng sản lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng; từ sản xuất truyền thống sang sản xuất xanh, phát thải thấp, thích ứng biến đổi khí hậu; từ xuất khẩu gạo đơn thuần sang xây dựng thương hiệu, nâng cao vị thế gạo Việt Nam. Những chuyển đổi này thì nông dân phải là chủ thể, là trung tâm và được thụ hưởng thành quả phát triển.
Để Festival diễn ra thành công, Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Hiệp hội Ngành hàng lúa gạo Việt Nam; các viện, trường, địa phương và doanh nghiệp chuẩn bị chu đáo nội dung chuyên môn; bảo đảm mô hình trình diễn, hội thảo; làm rõ kết quả và triển vọng phát triển lúa chất lượng cao, phát thải thấp.
Các sở, ngành, địa phương theo nhiệm vụ được giao phối hợp đồng bộ, bảo đảm hạ tầng, cảnh quan, vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm, an ninh trật tự… Tạo thuận lợi cho công tác tổ chức, người dân và du khách đến tham quan, trải nghiệm.
