Cẩm Thanh hướng tới chuẩn du lịch cộng đồng quốc tế

Cơ hội được lựa chọn tham gia ứng cử vào danh hiệu quốc tế cao quý này sẽ trở thành động lực để Cẩm Thanh nâng chuẩn cách tổ chức du lịch và củng cố vai trò cộng đồng. Đồng thời cũng là phép thử về khả năng giữ sức sống của làng trong quá trình phát triển, mở ra những yêu cầu cao hơn về bảo tồn, môi trường, quản trị điểm đến và vai trò của cộng đồng. 

Từ một làng quê bước ra thế giới

Năm 2026, Rừng dừa Bảy Mẫu Cẩm Thanh (phường Hội An Đông, thành phố Đà Nẵng) được Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam lựa chọn là một trong 5 đại diện chính thức của Việt Nam tham gia chương trình “Làng du lịch tốt nhất” (Best Tourism Villages) do Tổ chức Du lịch Liên Hợp Quốc (UN Tourism) tổ chức.

Chương trình đánh giá các làng du lịch trên nhiều nhóm tiêu chí về tài nguyên văn hóa – tự nhiên, bảo tồn giá trị truyền thống, phát triển bền vững, cộng đồng, quản trị, hạ tầng, kết nối và an toàn. Vì thế, việc Cẩm Thanh được lựa chọn tham gia ứng cử danh hiệu cao quý này không chỉ mở thêm cơ hội quảng bá mà còn đặt ra yêu cầu nâng chất toàn diện một điểm đến cộng đồng đã phát triển mạnh trong nhiều năm.

Trước đó, Cẩm Thanh đã tạo dấu ấn trên bản đồ du lịch quốc tế. Năm 2024, trải nghiệm thuyền thúng tại Rừng dừa Cẩm Thanh được Tripadvisor xếp trong nhóm 25 trải nghiệm trên thuyền hấp dẫn nhất thế giới; tháng 9.2025, Forbes đưa Cẩm Thanh vào danh sách 50 ngôi làng đẹp nhất thế giới.

Khi Cẩm Thanh ngày càng được biết đến rộng hơn, cũng kéo theo áp lực về sức chứa, môi trường, tiếng ồn, chất lượng trải nghiệm và nguy cơ thương mại hóa quá mức. Câu hỏi quan trọng không chỉ là thêm danh hiệu hay tuyến tham quan, mà là làm thế nào để một làng quê đón lượng khách lớn vẫn giữ được bản sắc và để người dân thực sự là chủ thể của quá trình phát triển. Chính vì thế, địa phương đang tiếp tục hoàn thiện các phương án để ngôi làng tiến gần hơn tới chuẩn du lịch cộng đồng xanh, bền vững.

Nghị quyết số 32/NQ-HĐND ngày 10.9.2026 của HĐND phường Hội An Đông xác định Cẩm Thanh là trung tâm du lịch cộng đồng, nông nghiệp sinh thái và bảo tồn văn hóa làng quê. Phát triển du lịch phải gắn với bảo tồn rừng dừa nước, cảnh quan nông nghiệp, sông và mặt nước; người dân tham gia bảo tồn tài nguyên, vận hành hoạt động và thụ hưởng lợi ích. Mục tiêu không chỉ là tăng khách hay mở thêm dịch vụ, mà hướng tới chất lượng điểm đến, năng lực quản trị và lợi ích lâu dài của người dân.

Giữ phần hồn của làng trong mỗi trải nghiệm

Cẩm Thanh có nền tảng riêng biệt, là vùng giao thoa giữa các dòng Thu Bồn, Trường Giang, Lộ Cảnh Giang với biển; Rừng dừa Bảy Mẫu gần 100ha nằm trong vùng đệm Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm – Hội An. Trong không gian ấy, cư dân hình thành những nghề gắn với sông nước, nông nghiệp, nghề thủ công; đời sống tinh thần còn lưu giữ lễ cầu ngư, bả trạo, hò khoan cùng nhiều sinh hoạt dân gian.

Nghề làm nhà tre, dừa Cẩm Thanh đã được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2024 cho thấy tri thức truyền thống vẫn tiếp tục sống trong đời sống hôm nay. Từ vật liệu gắn với nếp nhà và sinh kế, tre và dừa hiện diện trong công trình sinh thái, đồ thủ công, quà lưu niệm và trải nghiệm du lịch.

Nhưng giá trị của Cẩm Thanh không chỉ nằm ở hình ảnh nhận diện sản phẩm du lịch gắn với chiếc thúng chai hay rừng dừa nước, phần sâu hơn là câu chuyện phía sau: người dân sống với rừng dừa, dòng sông ra sao, nghề cũ được truyền lại bằng cách nào, vì sao nghệ thuật dân gian vẫn luôn hiện diện trong sinh hoạt cộng đồng.

Từ cách nhìn đó, tuyến “Về Cẩm Thanh – Nghe dừa kể chuyện” sẽ được địa phương triển khai theo hướng mở rộng trải nghiệm thay vì chỉ tập trung vào thuyền thúng, hình thành các tuyến kết nối nghề tre dừa, bả trạo, bài chòi, dân ca, vãi chài, đánh bắt thủy sản, nuôi tôm, sinh hoạt sông nước và hệ sinh thái dừa nước.

Người chèo thúng có thể trở thành người kể chuyện về hệ sinh thái dừa nước, người làm nghề truyền lại tri thức nghề thủ công, nghệ thuật dân gian giúp du khách hiểu hơn đời sống cư dân vùng cửa sông.

Bên cạnh đó, nội dung thuyết minh về hệ sinh thái, nghề truyền thống và đời sống cộng đồng được chuẩn hóa theo hướng ngắn gọn, chính xác, dễ tiếp cận. Không gian trải nghiệm được định hướng ưu tiên tre, dừa, lá tranh, gỗ; hướng tới mô hình “Khu du lịch không rác thải nhựa dùng một lần”.

Bà Nguyễn Thị Hồng, Phó Chủ tịch UBND phường Hội An Đông cho biết, theo lộ trình, quý IV/2026 địa phương sẽ vận hành thử nghiệm, đánh giá hiệu quả, mức độ hài lòng của du khách và khả năng phối hợp trước khi khai thác ổn định. Tour chuyên đề “Lịch sử Cách mạng Rừng dừa Bảy Mẫu Cẩm Thanh” cũng được nghiên cứu để kết nối các địa điểm ghi dấu truyền thống với thuyết minh lịch sử, trải nghiệm văn hóa và nghệ thuật dân gian.

Chuẩn quốc tế bắt đầu từ sức sống cộng đồng

Để tiến gần hơn tới chuẩn du lịch cộng đồng quốc tế, Cẩm Thanh không thể chỉ chú trọng sản phẩm. Đến năm 2030, địa phương đặt mục tiêu 100% cán bộ, lực lượng an toàn và người bơi thúng chai được bồi dưỡng, tập huấn định kỳ; ít nhất 70% lao động trực tiếp tham gia các chương trình bồi dưỡng chuyên môn, ngoại ngữ và kỹ năng số; giảm ít nhất 50% sản phẩm nhựa dùng một lần tại các điểm du lịch, sự kiện và cơ sở tham gia chương trình.

Những con số ấy chỉ thực sự có ý nghĩa khi thực sự là thước đo của chất lượng sống, sinh kế và môi trường. Thông điệp “mỗi người dân là một chủ thể giữ gìn tài nguyên và là đại sứ du lịch Hội An Đông” được gắn với “7 KHÔNG”: không xả rác; không đổ nước thải ra sông, kênh, biển; không gây tiếng ồn vượt mức quy định; không chèo kéo; không nâng giá bất hợp lý; không vi phạm quy định an toàn và không làm tổn thương cảnh quan.

Cách làm này đưa người dân trở lại đúng vị trí trung tâm của du lịch cộng đồng, không chỉ cung cấp dịch vụ mà còn tham gia gìn giữ tài nguyên, vận hành hoạt động du lịch và thụ hưởng lợi ích. Chính quyền giữ vai trò điều phối; doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh và cộng đồng cùng tổ chức sản phẩm, bảo đảm chất lượng dịch vụ, bảo vệ môi trường và chia sẻ lợi ích.

Với Cẩm Thanh, chuẩn quốc tế không đơn giản chỉ là một danh hiệu. Đó là quá trình điều chỉnh cách phát triển để điểm đến nổi tiếng hơn nhưng không đánh đổi hệ sinh thái; khách đến nhiều hơn nhưng không làm quá tải không gian làng; sản phẩm phong phú hơn nhưng không biến văn hóa thành những màn trình diễn rời khỏi đời sống thực.

Khi rừng dừa, dòng sông, nghề cũ, câu hát cùng sinh kế người dân vẫn tiếp tục sống trong một mô hình phát triển mới, Cẩm Thanh có thể bước ra thế giới mà không đánh mất phần hồn của một làng quê cuối sông đầu biển.