Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa

VHO - Cổ Loa giữ vị trí đặc biệt trong lịch sử dựng nước và giữ nước của Việt Nam. Là kinh đô của Nhà nước Âu Lạc dưới thời An Dương Vương vào khoảng thế kỷ III trước Công nguyên và thời Ngô Quyền thế kỷ thứ X, Cổ Loa đồng thời là trung tâm chính trị, quân sự và văn hóa gắn với nhiều giai đoạn phát triển của đất nước.

 Với hệ thống thành lũy quy mô lớn, kỹ thuật xây dựng độc đáo, mạng lưới hào nước liên hoàn cùng không gian cư trú, tín ngưỡng và đời sống cộng đồng được gìn giữ qua hơn hai thiên niên kỷ, Cổ Loa là di sản đặc biệt, phản ánh quá trình hình thành nhà nước sơ khai và văn minh sông Hồng ở Việt Nam. Những giá trị ấy không chỉ có ý nghĩa đối với lịch sử dân tộc mà còn là cơ sở quan trọng để ng­hiên cứu, đối chiếu với các di sản tương đồng trong khu vực và trên thế giới.

Nhằm tiếp tục nghiên cứu, nhận diện và làm rõ các luận cứ khoa học về Giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa, UBND thành phốHàNội, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội phối hợp với Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn tổ chức Hội thảo khoa học “Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa”. Hội thảo góp phần bổ sung cơ sở khoa học phục vụ hoàn thiện Báo cáo tóm tắt trình UNESCO xem xét đưa Khu di tích Cổ Loa vào Danh sách dự kiến Di sản thế giới, đồng thời định hướng công tác nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị di sản trong giai đoạn mới.

Hội thảo sẽ diễn ra sáng 12.8 tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội, với sự tham dự của lãnh đạo TP Hà Nội; đại diện các Bộ, Ban, ngành Trung ương, Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam; các cơ quan quản lý di sản, viện nghiên cứu, trường đại học; các chuyên gia, nhà khoa học cùng đại diện chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan.

Đây là diễn đàn khoa học liên ngành nhằm công bố, thảo luận các kết quả nghiên cứu về Khu di tích Cổ Loa từ góc nhìn khảo cổ học, sử học, địa chất, địa mạo, môi trường, quy hoạch, bảo tồn di sản và các lĩnh vực liên quan. Trên cơ sở đối chiếu với các tiêu chí của UNESCO, Hội thảo tập trung phản biện, củng cố hệ thống luận cứ khoa học về Giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa, làm nền tảng cho quá trình hoàn thiện hồ sơ đề cử Di sản thế giới.

Mở đầu Hội thảo là Báo cáo chung về những nội dung chính của Dự thảo Báo cáo tóm tắt Khu di tích Cổ Loa trình UNESCO. Nội dung báo cáo bước đầu đề xuất các luận cứ khoa học về Giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích, đồng thời xác định những vấn đề trọng tâm cần tiếp tục trao đổi, phản biện và hoàn thiện trong quá trình xây dựng hồ sơ đề cử Di sản thế giới.

Tiếp đó, Phiên 1 với chủ đề “Cổ Loa - Trung tâm hội tụ và lan tỏa của văn minh sông Hồng” tập trung làm rõ các điều kiện tự nhiên, địa mạo, thủy văn trong quá trình hình thành kinh đô Cổ Loa; vai trò của An Dương Vương và Nhà nước Âu Lạc; những thành tựu nghiên cứu khảo cổ học. Các ý kiến cũng đi sâu phân tích tính liên tục, tính xác thực, tính toàn vẹn của các di tích, di vật tiêu biểu cùng những giá trị lịch sử, văn hóa của Khu di tích Cổ Loa.

Phiên 2, với chủ đề “Khu di tích Cổ Loa - Những giá trị nổi bật toàn cầu”, tập trung trao đổi, phản biện và củng cố hệ thống luận cứ khoa học về giá trị của di tích từ góc nhìn Di sản thế giới; làm rõ các giá trị về quy hoạch, tổ chức cảnh quan, kỹ thuật xây dựng thành lũy và hệ thống lễ hội truyền thống. Các đại biểu đồng thời thảo luận những vấn đề liên quan đến xây dựng Báo cáo tóm tắt trình UNESCO, cũng như định hướng bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với phát triển bền vững.

Thông qua các tham luận và phiên thảo luận chuyên sâu, Hội thảo hướng tới bổ sung, hoàn thiện hệ thống luận cứ về Giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa, phục vụ việc xây dựng Báo cáo tóm tắt trình UNESCO xem xét đưa di tích vào Danh sách dự kiến Di sản thế giới. Qua đó, đề xuất các định hướng nghiên cứu, bảo tồn, quản lý và phát huy giá trị di sản phù hợp với yêu cầu của Công ước Di sản thế giới.

Đây cũng là dịp tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, cơ sở nghiên cứu, trường đại học, chuyên gia và cộng đồng khoa học trong quá trình xây dựng hồ sơ đề cử Khu di tích Cổ Loa trở thành Di sản thế giới. Qua đó, tiếp tục làm rõ giá trị của Cổ Loa trong bối cảnh lịch sử, văn hóa khu vực và thế giới, đồng thời tạo nền tảng cho công tác bảo tồn và phát huy di sản theo hướng bền vững.