
Hiện không ít người dân đang hiểu nhầm về quy định mới sử dụng pháo hoa trong dịp lễ, tết... Ảnh minh họa
Không biết cơn cớ từ đâu mà dư luận lại ầm ầm đưa ra những cách hiểu đầy tai hại và nguy hiểm như thế, trong khi giấy trắng mực đen, rành rành từng câu từng chữ lại không hề thể hiện như nhiều người ngộ nhận. Theo đó, Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 137/2020/ NĐ-CP về quản lý, sử dụng pháo với 5 chương và 26 điều, nhằm thay thế Nghị định số 36/2009/NĐ-CP, và có hiệu lực từ ngày 11.1.2021.
Nhiều chuyên gia và giới luật sư nhìn nhận, trong Nghị định mới ban hành này có một vấn đề rất mới, tạo sự quan tâm và chú ý rất lớn của người dân, đó là Điều 17. Nguyên văn của điều này như sau: “Cơ quan, tổ chức, cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ được sử dụng pháo hoa trong các trường hợp sau: Lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và trong hoạt động văn hoá nghệ thuật. Cơ quan, tổ chức, cá nhân khi sử dụng pháo hoa chỉ được mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được phép sản xuất, kinh doanh pháo hoa”. Cũng theo nhiều chuyên gia, đây là độ mở cần thiết, vừa đủ tạo sự chú ý đối với người dân sau bao năm bị cấm sử dụng pháo. Với sự “nới lỏng” đó phần nào tạo nên tâm lý hứng khởi cho người dân mỗi khi xuân đến Tết về, bởi ở đó họ sẽ cảm nhận mùi vị của hương pháo, dù rằng không có tiếng nổ. Tuy nhiên, vì chỉ bám “nguyên văn” vào quy định của Điều 17, Nghị định 137/2020/NĐ- CP mà không cần đoái hoài đến những điều, khoản khác cũng ở trong Nghị định này cho nên nhiều người đã lầm tưởng là, cứ pháo hoa là người dân được phép sử dụng.

Trong ảnh là dán pháo hoa nổ, người dân không được sử dụng
Trong khi đó tại điểm b, khoản 1, Điều 3 “Giải thích từ ngữ” đã định nghĩa rất rõ: “Pháo hoa là sản phẩm được chế tạo, sản xuất thủ công hoặc công nghiệp, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hoá hoặc điện tạo ra các hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian, không gây ra tiếng nổ”. Nghĩa là, người dân được phép sử dụng loại pháo hoa không gây ra tiếng nổ, còn những loại pháo hoa gây ra tiếng nổ vẫn bị cấm hoàn toàn. Để phân biệt giữa pháo hoa nổ và pháo hoa không gây ra tiếng nổ, Nghị định cũng đã giải thích: “Pháo nổ gây ra tiếng rít, tiếng nổ và hiệu ứng màu sắc trong không gian được gọi là pháo hoa nổ”. Mặc dù đã đưa ra những quy định khá cụ thể nhưng ở góc độ của những người tham gia phản biện, nhiều luật sư cho rằng cách thiết kế những điều, khoản trong Nghị định này chưa thật sự hợp lý nên dễ gây nên hiểu nhầm cho người dân. Cụ thể, giá như tại Điều 17 của Nghị định cần quy định cụ thể và chi tiết hơn (không cần phải quay lại để xem Điều 3) thì chắc sẽ khó xảy ra tình trạng nhầm lẫn giữa pháo hoa và pháo hoa nổ.
Cũng liên quan đến vấn đề người dân được sử dụng pháo hoa không gây tiếng nổ, nhiều ý kiến đề nghị cơ quan có thẩm quyền cần có văn bản hướng dẫn cụ thể hơn về không gian, thời gian, địa điểm được phép sử dụng. Đơn cử trong cùng một không gian, địa điểm thì người dân được sử bao nhiêu quả pháo, trong thời gian bao lâu, và yếu tố đảm bảo an toàn như thế nào? Trả lời báo chí về vấn đề này, Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an, cho biết những quy định đảm bảo an toàn khi đốt pháo hoa đã được đặt ra trong nghị định. Cụ thể người dân chỉ được mua loại pháo hoa này của các cơ quan, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng. Về ý kiến cho rằng cần quy định không gian, thời gian đốt pháo hoa, tới đây C06 sẽ xây dựng, ban hành văn bản hướng dẫn chi tiết về việc mua bán, sử dụng để người dân hiểu hơn. Đại diện Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an cũng cho biết người dân khi tổ chức sinh nhật, cưới hỏi... muốn đốt pháo hoa thì không cần đăng ký với chính quyền, chỉ cần đủ 18 tuổi và có năng lực hành vi thì được phép đốt.
Chỉ còn một thời gian ngắn nữa Nghị định này sẽ có hiệu lực chính thức vì thế dư luận cũng đặt ra câu hỏi, người dân muốn đốt pháo hoa không gây ra tiếng nổ thì mua ở đâu? Tại điểm a, khoản 2, Điều 14 Nghị định 137 quy định, “Chỉ tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được kinh doanh pháo hoa và phải được cơ quan Công an có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an an ninh, trật tự; bảo đảm các điều kiện về phòng cháy, chữa cháy, phòng ngừa, ứng phó sự cố và bảo vệ môi trường”. Điều này có nghĩa là loại pháo hoa mà người dân được phép sử dụng chỉ có Bộ Quốc phòng được sản xuất và không bán tràn lan.
| Thẩm quyền, thủ tục cho phép bắn pháo hoa nổ Điều 12 của Nghị định quy định: Các trường hợp tổ chức bắn pháp hoa nổ quy định tại các khoản 1,2,3,4,5 và 6 Điều Nghị định này do UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương căn cứ vào tình hình thực tế của địa phương để quyết định và phối hợp với Bộ VHTTDL tổ chức thực hiện theo quy định. Trường hợp tổ chức bắn pháo hoa nổ theo quy định tại khoản 7 và khoản 8 Điều 11 Nghị định này và các trường hợp thay đổi tầm bắn, thời lượng bắn phá hoa nổ do Thủ tướng Chính phủ quyết định. Các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có nhu cầu tổ chức bắn phá hoa nổ theo quy định tại khoản 7 và khoản 8 Điều 11 Nghị định này hoặc muốn thay đổi tầm bắn, thời lượng bắn phá hoa nổ, phải đề nghị bằng văn bản với Bộ VHTTDL trước 30 ngày. Nội dung văn bản phải nêu rõ số lượng, tầm bắn, số điểm bắn, thời gian, thời lượng và địa điểm dự kiến bắn pháo hoa nổ. Trong thời hạn 5 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị, Bộ VHTTDL báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định. |
| Trách nhiệm của Bộ VHTTDL Điều 22 Nghị định này quy định: Theo dõi, kiểm tra việc tổ chức bắn phá hoa nổ của các địa phương; tổng hợp tình hình, báo cáo đề xuất với Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương trong việc tổ chức bắn pháo hoa; Chủ trì, phối hợp với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức hội thi bắn pháo hoa quốc tế tại Việt Nam sau khi được Thủ tướng Chính phủ cho phép; Báo cáo, đề xuất Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định việc thay đổi tầm bắn, thời lượng bắn pháo hoa nổ đối với các trường hợp theo quy định tại khoản 3 Điều 12 Nghị định này. |
L.S