Cũng hơn mười năm đã qua, bóng đá Việt Nam đang hiên ngang đứng trên đấu trường châu lục và khu vực với một diện mạo khác. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, hai đội tuyển nam nữ cùng giành HCV trong một kỳ SEA Games. 60 năm lịch sử bóng đá Đông Nam Á chỉ Việt Nam và Thái Lan làm được điều kỳ diệu này.

Và những điều đó đã và đang khẳng định một cách chắc chắn: Này biển lớn, Việt Nam đến đây!

Này biển lớn, Việt Nam đến đây - Anh 1

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng các VĐV, HLV tại buổi gặp mặt. Ảnh: Quang Hiếu

Này biển lớn, Việt Nam đến đây - Anh 2

Ý chí và nghị lực giúp đội tuyển nữ Việt Nam bảo vệ thành công ngôi hậu. Ảnh: VFF

Phía sau chiến thắng là bước chuyển mình khó tin

“Đằng sau bóng đá là ý chí dân tộc, quyết chiến, quyết thắng của hàng triệu người Việt Nam hun đúc lên, tạo điều kiện tốt nhất cho đội bóng thành công”, đó là những lời của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã nói trong ngày gặp gỡ đội tuyển U22 Việt Nam và tuyển nữ Việt Nam sau SEA Games 30. Sau chiến thắng của hai đội tuyển bóng đá là bước phát triển vượt bậc của bóng đá Việt Nam trong 10 năm qua, là sự đồng lòng của cả hệ thống bóng đá và xã hội.

Một thập kỷ trước, chức vô địch AFF Cup của thế hệ Công Vinh không xua được bóng tối của một nền bóng đá còn nhiều nhiễu nhương, không cho thấy sự lột xác của V.League trong  giai đoạn “nửa chuyên nghiệp, nửa nghiệp dư”, chưa phản ánh sự phát triển của hệ thống đào tạo trẻ. Bởi thế, danh hiệu của HLV Henrique Calisto và học trò không mở ra thời kỳ phát triển nhảy vọt. Sau thành công của Calisto, bóng đá Việt Nam vẫn chưa có căn cơ, chưa có nền tảng vững chắc. Chúng ta nhanh chóng hụt hơi trước khi bước vào thời kỳ u ám kéo dài từ năm 2011 tới hết năm 2013. Một thập kỷ sau, mọi thứ đã đổi khác. Hai lần đăng quang Đông Nam Á cùng hàng loạt chiến tích của HLV Park Hang-seo và học trò có dấu ấn rõ nét của hệ thống đào tạo trẻ.

Ngoài Trọng Hoàng, 19 cầu thủ còn lại của U22 Việt Nam vừa vô địch SEA Games đều là những sản phẩm mới của hệ thống đào tạo trẻ, phần lớn ra đời từ những lò đào tạo còn chưa xuất hiện hồi năm 2008. Bản thân những lò đào tạo ấy được xây dựng, được hỗ trợ, được truyền cảm hứng từ nguồn lực xã hội hóa với những ông bầu giàu tham vọng và tình yêu. Nguồn lực xã hội hóa với các ông bầu là đại diện tiêu biểu cũng góp phần thay đổi bóng đá Việt Nam. Nhờ sự chung tay của xã hội, HAGL, CLB Hà Nội, PVF, Viettel... là những lò đào tạo mới đã ra đời trong 10 năm qua. Đó chính là nền tảng căn bản dẫn tới sự xuất hiện của những Quang Hải, Văn Hậu, Hùng Dũng. Với bóng đá nữ, sự phát triển tương tự cũng được ghi nhận nhờ dấu ấn của Tập đoàn Thái Sơn Nam, Phong Phú Hà Nam. Đó chính là những cái nôi đã tạo ra Huỳnh Như, Tuyết Dung, Chương Thị Kiều.

Này biển lớn, Việt Nam đến đây - Anh 3

Chiến đấu bằng tinh thần dân tộc, U22 Việt Nam giành HCV SEA Games lịch sử. Ảnh: VFF

Bản thân V.League cũng đã thay đổi mãnh liệt sau 10 năm. Một thập kỷ trước, bóng đá Việt Nam chưa dám mơ tới chuyện xuất ngoại, chưa dám nghĩ tới cạnh tranh ở châu Á. Chỉ tính từ năm 2015 tới nay đã có ít nhất 5 tuyển thủ Việt Nam chơi bóng ở Nhật Bản, Hàn Quốc, Thái Lan, Bỉ và mới nhất là Hà Lan. Xoay ngược dòng chảy từ thời đại Kiatisak Senamuang, cầu thủ Việt xâm nhập Thai League và bước đầu để lại nhiều dấu ấn. V.League có những CLB cạnh tranh quyết liệt ở AFC Champions League như Bình Dương, có đội Hà Nội vào chung kết liên khu vực châu Á AFC Cup. Quang Hải, Duy Mạnh đều có tên trong đề cử bàn thắng đẹp nhất cúp châu Á mùa trước.

Nói thế để thấy, thành tựu của bóng đá Việt Nam trong 2 năm qua không phải là sự ăn may. May mắn có thể đến một lần, hai lần. Nhưng may mắn liên tục, đồng bộ, trên nhiều cấp độ thì là đẳng cấp. Đằng sau những chiến thắng ấy là thành quả của cả một tiến trình hun đúc, chuẩn bị kéo dài. Có thực lực, bóng đá Việt Nam mới dám ngẩng cao đầu. Có sức mạnh, chúng ta mới tự tin đứng trước các đối thủ. Chưa bao giờ trong lịch sử nền bóng đá, cầu thủ Việt dám chơi tự tin, không sợ hãi, dám đối đầu thẳng băng với Thái Lan hay các đội mạnh trong khu vực. Vì tôi bằng anh nên tôi chẳng có gì phải sợ anh, vì tôi đã thắng những kẻ mạnh hơn anh nên tôi hoàn toàn có thể thắng anh. Cầu thủ Việt Nam thời đại Park Hang-seo không mang sự tự tin của kẻ yếu, nhưng cũng vừa đủ khôn ngoan và từng trải. Họ không cần dùng bạo lực để chứng minh như các thế hệ đàn anh. Trước đối thủ, họ có thực lực và đã chứng minh được thực lực.

Này biển lớn, Việt Nam đến đây - Anh 4

Cổ động viên ăn mừng chiến thắng của đội U22 Việt Nam. Ảnh: VFF

Cảm ơn ông Park, cảm ơn thầy Chung!

Đương nhiên không thể không nói về ông Park Hang-seo và HLV Mai Đức Chung trong những thành công của bóng đá Việt Nam. Người đầu tiên tưởng như đã hết thời ở Hàn Quốc, với một nền bóng đá đang chạm đáy khủng hoảng, đó là hai thực thể tưởng như đã bước tới những giới hạn cuối cùng, tưởng như đã chạm tới bức tường đẳng cấp. Vậy mà khi cùng kết hợp, họ đã vượt qua cực hạn.

Ông Park đưa bóng đá Việt Nam tới những đỉnh cao chưa từng có, còn bóng đá Việt Nam đưa ông Park tới đỉnh cao của sự nghiệp, vượt xa những thành tựu ông từng có với Hàn Quốc khi còn làm trợ lý cho Guus Hiddink. Ngược lại với ông Park, HLV Mai Đức Chung vẫn khiến người khác phải kinh ngạc ở độ tuổi gần 70. Tấm HCV SEA Games 30 bổ sung vào bộ sưu tập đồ sộ của ông thêm một chiến tích nữa. “Bố Chung” là HLV Việt Nam hiếm hoi đã vô địch V.League, chinh chiến tại Champions League châu Á, dẫn dắt tuyển quốc gia và U23, giúp tuyển nữ vô địch cả AFF Cup và SEA Games. Giống như Vua Midas chạm vào đâu cũng hóa thành vàng, thầy Chung có lẽ là HLV thành công nhất lịch sử bóng đá Việt Nam, một người hiền như bụt nhưng nói ai cũng phải nghe, người thầm lặng nhất nhưng tài năng không kém ai, có đủ mọi vinh quang nhưng đời thường đầy giản dị.

Quan trọng hơn cả hai chưa hề có ý định dừng lại. HLV Mai Đức Chung và tuyển nữ đang nhắm tới Olympic 2020, giải đấu mà họ đã đi tới vòng loại cuối cùng, đồng thời với World Cup 2023, giải đấu mà bại tướng Thái Lan của Việt Nam đã 2 lần góp mặt. Đó cũng là hai mục tiêu của ông Park Hang-seo và tuyển bóng đá nam. Họ chỉ còn cách Olympic giải đấu cuối cùng là U23 châu Á 2020, nơi họ vốn là đương kim Á quân. Nhưng kế hoạch xa hơn cũng đang được chuẩn bị cho World Cup 2026, nơi châu Á sẽ có 8,5 suất với cơ hội cực lớn cho Việt Nam.

Có thầy tài năng, có trò giỏi, đặc biệt là có tinh thần Việt Nam được hun đúc qua lịch sử, giấc mơ tiến ra thế giới của bóng đá Việt Nam đang từng bước trở thành hiện thực...

Điều đó thể hiện ý chí Việt Nam, khát vọng Việt Nam... “... Đây là kỳ SEA Games đáng nhớ, đầy cảm xúc, mang lại niềm tự hào cho dân tộc ta, góp phần tạo thêm không khí phấn khởi trong nhân dân khi mà hiện nay chúng ta đạt nhiều thành công về kinh tế, cán đích toàn diện các mục tiêu, tăng trưởng cao, tích lũy lớn, xuất siêu lớn, kim ngạch xuất nhập khẩu đạt mức 500 tỉ USD, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 1,45%. Thành tích này thể hiện sự lớn mạnh không ngừng của thể thao Việt Nam, sự tập trung đầu tư đúng hướng, có trọng tâm trọng điểm của thể thao Việt Nam. Điều đó cũng thể hiện ý chí Việt Nam, khát vọng Việt Nam, quyết tâm Việt Nam vươn tới đỉnh cao thể thao. Để đạt điều đó, chúng ta đã giữ được đoàn kết, kỷ luật, kỷ cương, đặc biệt là sự trung thực, cao thượng của thể thao Việt Nam để lại dấu ấn cho người xem trên thế giới và khu vực. Kết quả thi đấu cũng thể hiện rõ trình độ chuyên môn, uy tín, năng lực của điều hành, phát triển thể thao Việt Nam. Những câu chuyện cảm động về các VĐV vượt khó là bài học kinh nghiệm cho chúng ta về ý chí và quyết tâm của người Việt Nam. Khát vọng Việt Nam như vậy không chỉ trong thể thao mà tôi nghĩ phải lan tỏa ra trong phát triển kinh tế - xã hội đất nước thời gian tới. Đây là một cú hích quan trọng của thể thao Việt Nam đối với sự phát triển kinh tế - xã hội đất nước...”. (Trích ý kiến phát biểu của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tại buổi Gặp mặt VĐV, HLV đạt thành tích cao tại SEA Games 30, ngày 22.12, tại Hà Nội)
TỰ HÀO VIỆT NAM Tiếng kèn chiến thắng đã rộn rã vang lên Bóng đá nước nhà bước sang trang sử mới Khắp muôn nơi cờ đỏ bay phấp phới Cả nước vỡ òa, sung sướng quá đi thôi! Già trẻ, gái trai rạng rỡ những nụ cười Ánh mắt long lanh dâng niềm vui chiến thắng Phần thưởng vinh quang sau nhiều năm cố gắng Nam Nữ sánh đôi cùng đoạt lấy chương Vàng Hàng triệu nhân dân đang đồng khởi hô vang “Việt Nam muôn năm”, “Việt Nam vô địch” Du khách nước ngoài đi đường chung phấn khích Tay vẫy cờ đào chào rối rít hai bên… Bóng đá tiếp đà cho vận nước đang lên Sức mạnh Việt Nam khắp trăm miền hội tụ Đổi mới tư duy thay cách làm xưa cũ Đi tắt đón đầu cho đất nước tiến mau Ngày huy hoàng cùng đoàn kết bên nhau Vì một Việt Nam mạnh giàu, hạnh phúc!                                 Nguyễn Huy Hoàng

THANH HÀ