Ngày 10.11, phản ánh của phụ huynh Trường Tiểu học Nha Trang, phân hiệu Phước Tân, tỉnh Khánh Hòa được ghi nhận với hai nội dung đáng chú ý: suất ăn giữa các học sinh bị cho là chưa đồng đều và phụ huynh đến kiểm tra thì bảo vệ không cho vào, viện dẫn chỉ đạo của hiệu trưởng. Phòng Văn hóa - Xã hội phường Nha Trang đã yêu cầu chấn chỉnh, tạo điều kiện để phụ huynh giám sát bữa ăn.
Phía nhà trường giải thích việc chia thức ăn được thực hiện theo định lượng, thực đơn và hình ảnh suất ăn được công khai trên website, nhóm Zalo. Trường khẳng định hoan nghênh phụ huynh đến kiểm tra, đồng thời sẽ nhắc bảo vệ về việc tiếp đón và nhân viên bán trú về chia khẩu phần.
Giữa lời khẳng định “hoan nghênh” và trải nghiệm bị chặn ở cổng là một khoảng cách cần được làm rõ. Một chủ trương cởi mở chỉ có ý nghĩa khi người trực tiếp thực hiện cũng hiểu và làm đúng. Với phụ huynh, sự minh bạch được cảm nhận ngay từ lúc họ nêu yêu cầu kiểm tra, chứ không đợi đến văn bản giải thích sau đó.
Ảnh khay cơm chưa thay được việc giám sát
Công khai thực đơn và hình ảnh suất ăn là cần thiết. Nhưng một bức ảnh không thể trả lời đầy đủ thức ăn được chia thế nào giữa các lớp, học sinh nhận khẩu phần ra sao, hay phản ánh về một bữa ăn cụ thể có cơ sở đến đâu. Đó là lý do việc công khai thông tin cần đi cùng khả năng kiểm chứng.
Ở chiều ngược lại, phụ huynh vào trường cũng cần tuân thủ yêu cầu bảo vệ học sinh, vệ sinh bếp ăn và hoạt động dạy học. Điều cần thiết là một quy trình đủ rõ: ai tiếp nhận yêu cầu, phụ huynh được quan sát ở đâu, phản ánh được ghi nhận và trả lời bằng cách nào. Có quy trình, bảo vệ không phải tự quyết bằng một lời từ chối; người đến kiểm tra cũng biết giới hạn và trách nhiệm của mình.
Trong phản hồi tiếp theo ngày 10.11, việc địa phương chấn chỉnh và khuyến khích phụ huynh kiểm tra đột xuất nhận được ý kiến đồng tình. Những đề nghị như công khai đầu mối liên hệ, hướng dẫn bảo vệ tiếp nhận và ghi nhận người đến kiểm tra đều hướng tới việc biến quyền giám sát thành một hoạt động có thể thực hiện.
Thông tin hiện có chưa đủ để kết luận nhà trường cắt xén khẩu phần. Chính vì vậy, cách giải quyết thuyết phục nhất là đưa phản ánh về đúng nơi có thể kiểm chứng: bữa ăn thực tế, định lượng và quá trình chia suất. Một lời giải thích sẽ có sức nặng hơn khi phụ huynh được đối chiếu bằng mắt thấy, bằng thông tin đầy đủ.
Bữa ăn bán trú là phần chăm sóc mà cha mẹ gửi gắm cho nhà trường mỗi ngày. Cánh cổng cần bảo vệ trẻ, đồng thời phải có lối tiếp nhận sự quan tâm chính đáng của người lớn. Khi phụ huynh có thể kiểm tra và nhà trường có thể chứng minh việc mình làm, sự tin cậy mới có cơ sở để bền lâu.
