Trung Quốc: Gần 100 cổ vật được tìm thấy trong lăng mộ nhà Đường

VHO - Các nhà khảo cổ học tại tỉnh Sơn Tây, miền Bắc Trung Quốc, vừa công bố kết quả khai quật một ngôi mộ thời nhà Đường (618–907) với gần 100 hiện vật tùy táng quý giá.

Phát hiện này không chỉ phản ánh trình độ nghệ thuật tinh xảo của thời kỳ hưng thịnh dưới triều nhà Đường mà còn mở ra thêm nhiều góc nhìn về đời sống tinh thần, hệ thống xã hội và phong tục mai táng của người xưa.

Ngôi mộ mang ký hiệu M67 được phát hiện ở huyện Tân Cương, trong khuôn khổ một dự án khảo cổ quy mô lớn tại địa phương.

Ngôi mộ này nằm trong số 72 ngôi mộ được phát hiện trong dự án khai quật, bao gồm bốn ngôi mộ thời nhà Hán (206 TCN-220 CN), 17 ngôi mộ thời nhà Tống (960-1279) và nhà Kim (1115-1234), và 48 ngôi mộ thời nhà Minh (1368-1644) và nhà Thanh (1644-1911).

Trong số đó, lăng mộ M67 được đánh giá nổi bật nhất nhờ cấu trúc còn nguyên vẹn và số lượng đồ tùy táng phong phú.

Theo Viện Khảo cổ học tỉnh Sơn Tây, ngôi mộ cung cấp nguồn tư liệu quan trọng cho việc nghiên cứu phong tục tang lễ, hệ thống phân cấp xã hội, nghệ thuật tạo hình cũng như hoạt động kinh tế dưới triều Đường.

Các nhà khảo cổ đã thu thập được tổng cộng 94 hiện vật, gồm đồ gốm, đồ đồng và bia mộ. Bộ sưu tập này bao gồm năm chum gốm, một chén gốm, bốn tượng gốm vẽ màu, hai tượng lạc đà, hai tượng ngựa, hai linh thú canh mộ, hai tượng thiên vương và 74 hiện vật đồng mạ vàng.

Trong số những phát hiện đáng chú ý nhất là các tượng gốm được chế tác sinh động với đường nét biểu cảm rõ rệt.

Hai tượng chiến binh mặc giáp sáng màu, gương mặt dữ tợn, được đặt hai bên lối vào nhằm bảo vệ người đã khuất theo quan niệm tín ngưỡng cổ đại.

Ông Liu Zheng, thành viên Hội Di tích Văn hóa Trung Quốc cho biết; người Trung Quốc thời cổ đặc biệt coi trọng việc xây dựng “thế giới tâm linh” trong lăng mộ.

Vì vậy, các linh thú và tượng canh mộ đóng vai trò quan trọng trong nghi thức mai táng, với niềm tin rằng chúng có thể xua đuổi tà ma và bảo vệ linh hồn người chết.

Theo ông Liu, từ thời tiền Tần đến thời nhà Hán, hình tượng bảo vệ chủ yếu xuất hiện dưới dạng tranh vẽ. Tuy nhiên, bắt đầu từ thời Hán, nghệ thuật điêu khắc dần phát triển mạnh mẽ hơn.

Đến thời nhà Đường, các linh thú canh mộ đã hình thành phong cách riêng: vừa mang nét huyền bí kế thừa từ thời Nam Bắc triều, vừa thể hiện sự uy nghi và sức mạnh đặc trưng của nghệ thuật Đường.

Kích thước, hình dáng và mức độ tinh xảo của các tượng canh mộ cũng thay đổi theo từng giai đoạn lịch sử, phản ánh sự biến chuyển trong phong cách nghệ thuật và bối cảnh xã hội. Chính vì vậy, chúng trở thành tư liệu quan trọng giúp giới khảo cổ xác định niên đại các lăng mộ cổ.

Dù cấu trúc của lăng mộ M67 khá đơn giản, tổng thể vẫn được bảo tồn tốt. Các nhà khảo cổ cũng phát hiện một bia mộ khắc chữ mực.

Tuy nhiên phần lớn nội dung đã bị mờ theo thời gian, khiến việc xác định danh tính chủ mộ và niên đại chôn cất chính xác gặp nhiều khó khăn.

Dựa trên quy mô và số lượng hiện vật, giới nghiên cứu cho rằng chủ nhân ngôi mộ có thể là một quan chức có địa vị cao hoặc một thường dân giàu có sở hữu tiềm lực kinh tế đáng kể.

Theo Viện Khảo cổ học tỉnh Sơn Tây, phát hiện này góp phần làm rõ hệ thống mai táng và đời sống tinh thần thời nhà Đường, đồng thời bổ sung thêm dữ liệu khảo cổ về sự phát triển của kiến trúc lăng mộ và đồ tùy táng tại khu vực nam Sơn Tây.

Các nhà nghiên cứu nhận định đây là tư liệu quan trọng giúp tái hiện đầy đủ hơn lịch sử và văn hóa của một trong những triều đại hưng thịnh nhất Trung Quốc cổ đại.