21 Tháng Chín 2020

Dư âm sau một cuộc Liên hoan sân khấu: Chưa hẳn đã là “vàng mười"

Thứ Tư 05/08/2020 | 10:57 GMT+7

VHO- Có thể nói, Liên hoan nghệ thuật sân khấu toàn quốc về “Hình tượng người chiến sĩ CAND” vừa diễn ra tại Hà Nội là sự “trỗi dậy” mạnh mẽ của những người làm nghệ thuật khi có tới hơn 1.000 cán bộ, nghệ sĩ đến từ 27 nhà hát, đoàn nghệ thuật với 33 vở diễn đã dự thi sôi nổi suốt 3 tuần qua.

 

Bảy đơn vị nhận HCV của Ban tổ chức Liên hoan

Tuy nhiên, thay vì sự hào hứng và nhuệ khí ban đầu, không ít người trong nghề tỏ ra băn khoăn trước kết quả trao giải thưởng của Liên hoan, khi mà những “cột cờ” được lựa chọn chưa thực sự thuyết phục...

Chất lượng các vở diễn chưa đồng đều

33 vở diễn với những lát cắt đa chiều đã thực sự là một sân chơi đầy thú vị với những người làm nghệ thuật. Có thể nhìn thấy sự đầu tư nghiêm túc về kịch bản, dàn dựng công phu, sáng tạo, khai thác cả những góc khuất phía sau của lực lượng CAND trên nhiều lĩnh vực, góp phần đưa hình ảnh người chiến sĩ CAND đến gần hơn với công chúng. Tuy nhiên, theo đánh giá của Chủ tịch Hội đồng giám khảo, NSND Trần Ngọc Giàu, thì chất lượng nghệ thuật các vở diễn tham gia Liên hoan lần này chưa thực sự đồng đều và có những hạn chế nhất định. Đứng về góc độ chuyên môn, vẫn tồn tại những vở diễn đi theo lối mòn, cũ kỹ, ít sáng tạo và thiếu sức hấp dẫn. Nhưng điều đáng nói ở đây là trong số 7 HCV lại có cả vở bị coi là đang “tụt hậu”, thiếu tính chuyên nghiệp từ cách dàn dựng cho tới diễn xuất của diễn viên. Thật đáng tiếc khi có những vở xứng đáng được trao giải cao thì lại chịu lép vế đứng ở hạng phía dưới, thậm chí ra về trắng tay (?!). Một số vở được đánh giá là xuất sắc như Bộ cảnh phục (Nhà hát Tuổi Trẻ), Bão ngầm (Nhà hát Cải lương VN) chỉ được trao HCB.

Nhìn từ góc độ kịch bản, GS. TS Nghệ thuật học Lê Thị Hoài Phương cho rằng, việc hư cấu hình tượng người chiến sĩ CAND là một việc rất khó bởi đặc thù nghề nghiệp của họ khiến nhiều người dân có những cái nhìn và đánh giá không phải lúc nào cũng tích cực. Chính vì vậy, những người làm nghệ thuật phải làm sao xây dựng được những chuẩn mực về tính lý tưởng, tính nghệ thuật, tính hiện thực và tính chính xác mới có thể thuyết phục người xem. Ở Liên hoan lần này, nhiều vở diễn, thậm chí ở cả những vở được trao HCV, đã bộc lộ sự khiên cưỡng, bất hợp lý đến mức khó chấp nhận. Thí dụ, tình huống một danh sách dài những người được nhận tiền từ thiện của anh xe ôm như một bằng chứng biện hộ cho cái tội ăn trộm của anh ta thực sự thiếu logic và không phù hợp với nguyên tắc quản lý hành chính, bởi nguồn gốc số tiền quá lớn cần phải thông qua tổ chức chính quyền sở tại...; hoặc câu chuyện phá án của vị Giám đốc công an thành phố đã khiến người xem đặt ra hàng loạt câu hỏi về sự vô lý, không phù hợp về mặt chuyên môn nghiệp vụ ngành Công an, chưa kể có những chi tiết không phù hợp với văn hóa, lối sống và đạo lý của người Việt.

Giới nghề tỏ ra lo lắng trước sự tụt dốc của sân khấu chuyên nghiệp khi có những đạo diễn quá ư cẩu thả, bê nguyên cách dựng từ kịch nói sang chèo. Vẫn cây cầu ấy, con thuyền ấy, cách tổ chức hành động ấy của kịch công an nay chuyển sang chèo quân đội bỗng bị sượng ngắt, khi mà một cây cầu rất cụ thể (không phải bục bệ ước lệ) vốn ở vùng ven, giờ lại “ngự” ngay giữa trung tâm thành phố. Một số vở đãxây dựng nhân vật không có đời sống, kịch thiếu hành động khiến cho vai chính cứ phải cố gồng lên và càng cố thì lại càng phản cảm; thao tác xử lý kịch bản và thủ pháp dàn dựng quen thuộc đến nhàm chán, lặp lại đã mấy chục năm qua.

 Bộ cảnh phục” của Nhà hát Tuổi Trẻ đoạt HCB và được giới nghề đánh giá cao

Những trăn trở đặt ra từ một cuộc liên hoan nghệ thuật

Là một trong số các nhà báo theo dõi sát Liên hoan, nhà báo Ngô Bá Lục (Tạp chí Sân khấu) cho rằng: “Một số vở diễn được trao HCV nhưng lại chưa hẳn đã là “vàng mười”, có chăng là thể hiện sự hoàn chỉnh, sạch sẽ, nhưng thiếu đi hơi thở của cuộc sống, thiếu sức hấp dẫn công chúng. Có lẽ vì vậy mà có vở diễn tuy không được “vàng” nhưng được giới làm nghề đánh giá cao bởi sức hấp dẫn và tính chuyên nghiệp như Bộ cảnh phục, Bão ngầm”.

Từ đây, rất nhiều ý kiến trái chiều được đặt ra về cách thức tổ chức, lựa chọn giám khảo đến trao giải của các cuộc liên hoan nghệ thuật mang tính chuyên nghiệp. Ví dụ như bản tổng kết của vị Chủ tịch Hội đồng giám khảo Liên hoan lần này chưa chỉ rõ ra được những mặt còn hạn chế, những “hạt sạn” trong nghề để các nhà hát, các đơn vị nghệ thuật, ê kíp sáng tạo và nghệ sĩ có thể đánh giá chính xác về chất lượng tác phẩm của đơn vị mình trên mặt bằng chung, để rút ra những kinh nghiệm trong việc xây dựng tác phẩm vừa đạt chất lượng, vừa đáp ứng thị hiếu của công chúng hôm nay.

Có lẽ, nỗi niềm băn khoăn chung của các nghệ sĩ chính là sự đánh giá chưa thật thuyết phục để trao giải, không chỉ là hiện tượng ở Liên hoan nghệ thuật sân khấu toàn quốc về “Hình tượng người chiến sĩ CAND” mà còn xuất hiện ở một số cuộc thi và liên hoan nghệ thuật chuyên nghiệp khác. Mong rằng, các nhà tổ chức sẽ soi chiếu một cách kỹ lưỡng và công tâm để giải thưởng được trao thật sự có giá trị, khích lệ và nuôi dưỡng cảm hứng sáng tạo của người nghệ sĩ. 

 THUÝ HIỀN

Print
«Tháng Chín 2020»
T2T3T4T5T6T7CN
31
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
1213
14
15
16
17
18
19
20
21
222324252627
2829301234
567891011

© BÁO VĂN HÓA ĐIỆN TỬ
Cơ quan chủ quản: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Giấy phép Báo điện tử số: 422/GP-BTTTT cấp ngày 19.8.2016
Bản quyền thuộc về Báo Văn hóa. Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Báo điện tử Văn hóa tại địa chỉ www.baovanhoa.vn phải có sự đồng ý bằng văn bản của Báo điện tử Văn hóa.
Liện hệ quảng cáo: 024.22415051

Tổng Biên tập: CHU THỊ THU HẰNG
Phó tổng Biên tập: PHAN THANH NAM
Tòa soạn: 124 Nguyễn Du, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Điện thoại: 024.38220036 - FAX: 024.38229302
Email: baovanhoa@fpt.vn

Close 2020 Bản quyền thuộc về Báo Văn Hóa
Back To Top